با سلامی دوباره به دوستان عزیز میلیتاریست

در جریان بازدید از نمایشگاه اقتدار 40 در بهم ماه 1397 در حین بازدید از غرفه پهپادها ، با توجه به اینکه مسئول غرفه علاقه بنده به پهپادها رو مشاهده کردند ، یک کتاب رو به بنده هدیه دادند که به چگونگی روند شکل گیری یگان پهپادی سپاه می پرداخت.

با کسب اجازه از مدیران محترم انجمن و در راستای پرداخت ذکات علم ، مطالب و محتوای این کتاب 188 صفحه ای رو به تدریج و در قالب این تاپیک خدمت سایر دوستان خودم تقدیم میکنم :

پهپاد در دفاع مقدس

روند شکل گیری و نقش آفرینی یگان پهپاد سپاه در دفاع مقدس

مقدمه -

اگر چه از سالهای پیش از جنگ ، پرنده های هدایت پذیر از راه دور ( پهپاد ) به عنوان ابزار اطلاعاتی در ارتش های جهان از جایگاه خاصی برخوردار بودند ، اما در ارتش ایران ( قبل از پیروزی انقلاب اسلامی) محلی از اعراب نداشتند ؛ و گفته می شود که چند فروند از پهپاد های هدف در یکی از پایگاه های نظامی دیده شده که در دوران دفاع مقدس هیچ مأموریتی از خود نشان ندادند.

پهپاد هدف BQM-74 Chuker

ضرورت بکارگیری پهپادهای شناسائی دقیقا از روزی مطرح شد که فرماندهان جبهه های جنگ با چالشی به نام محدودیت پروازی هواپیماهای شناسائی RF-4 ارتش روبرو شدند و از عکس هوائی به عنوان مهمترین و قابل اتکاترین وسیله کسب اطلاعات و شناخت موقعیت دشمن در صحنه نبرد محروم شدند.

فتو فانتوم نهاجا (RF-4E)

به دنبال تحریم های اقتصادی - تسلیحاتی ، نیاز جبهه های جنگ به عکس هوائی و نگرانی فرماندهان از نبود وسیله جایگزین ؛ نیروهای مومن ، متعهد و جوان مراکز تحقیقاتی دانشگاهی ؛ بر آن شدند تا در جهت تأمین جایگزینی برای آن به فکر چاره باشند. قرار داشتن کشور در تحریم های اقتصادی - تسلیحاتی آمریکا و دنیای غرب از یک طرف و تصویب عملیات استانچ علیه جمهوری اسلامی ، امکان دستیابی به پهپادهای نظامی را برای سپاهیان اسلام طولانی و یا غیر ممکن ساخته بود که رزمندگان برای تأمین آن هدف مجبور به ساخت و ارتقای هواپیماهای مدل شدند.

واحد اطلاعات - عملیات قرارگاه خاتم الانبیاء (محوری ترین قرارگاه عملیاتی سپاه که کار سازماندهی ، هدایت و طرح ریزی عملیاتی قوای اسلام علیه نیروهای اشغالگر بعثی را بر عهده داشت ) در سال 1362 گرفتار چالشی مهم در زمینه کسب اطلاعات از مواضع دشمن شد.

این واحد از روش های گوناگون از جمله عکسبرداری هوائی توسط هواپیماهای RF-4 و RF-5 ارتش جمهوری اسلامی ، گروه های پیاده شناسائی ، شنود مخابراتی و تخلیه اطلاعاتی اسرای جنگی به کسب اطلاعات از دشمن اقدام می نمود.

فتو تایگر نهاجا (RF-5A)

در سال 1362 پس از جلسه مشترک فرماندهان ارتش و سپاه و اعلام فرمانده نیروی هوائی ارتش مبنی بر وضع محدودیت پرواز برای هواپیماهای RF-4 به دلائل مختلف از جمله کمبود هواپیما و پر مخاطره بودن این نوع پروازها ، فرماندهان جنگ را به دنبال یافتن وسیله یا روش جایگزین رهنمون کرد.

اگر چه خواستگاه اولیه ساخت پرنده های بدون سرنشین با رویکرد شناسائی و عکسبرداری هوائی مشخص و روشن نیست ، اما قدر مسلم این است که ابتدا شهید چمران در وزارت دفاع و سپس جهادهای دانشگاهی دانشگاه اصفهان ، دانشگاه صنعتی اصفهان ، دانشگاه صنعتی شریف و دانشگاه شیراز ، گام های اولیه را برای تأمین آن هدف برداشته اند که به لحاظ دستیابی دانشگاه اصفهان به موفقیت هائی ، روند پیگیری ساخت ، تولید و بهره برداری اطلاعاتی تا تشکیل " یگان پهپاد در سپاه" از آنجا آغاز گردید.

نیاز قرارگاه خاتم به اطلاعات از عمق نیروهای دشمن ، که تأمین آن توسط نیروهای پیاده شناسائی قابل اتکا نبود از یک طرف و عدم تأمین عکس های هوائی توسط ارتش از طرف دیگر ، نیاز به این پرنده را شدیدتر نمود.

با انجام موفقیت آمیز اولین تست عملیاتی توسط این هواپیمای ساخت جهاد دانشگاهی دانشگاه اصفهان در نزدیک جزیره ماهی ( تحت نظر فرماندهان قرارگاه خاتم ) ، امید به جایگزین شدن این پرنده های بدون سرنشین به جای هواپیمای RF-4 پر رنگ تر شد و به دستور فرمانده سپاه به یگان هوائی سپاه ؛ تشکیل " گردان رعد " ( گردانی اطلاعاتی با هدف تأمین عکس هوائی ) ابلاغ گردید.

این گردان ، با استقرار در شهر اهواز و سپس در پادگانی در نزدیکی جبهه های جنگ ، به گسترش ساختار و سازمان پرداخت و تلاش نمود جای عکس های هوائی ارتش را برای فرماندهان سپاه پر نماید.

اعضای گردان پهپادی رعد

ادامه دارد ...

------------

پ.ن 1 : دوستانی که پسندیدند مثبت را فراموش نکنند.

پ.ن 2 : با توجه به طولانی بودن مطالب و بخاطر جلوگیری از خستگی مخاطب در پست های بعدی به ادامه مطالب این کتاب خواهیم  پرداخت.

پ.ن 3 : به دلیل رعایت امانتداری لازم است بیان نمایم که بخاطر جلوگیری از یکنواختی مطالب ، تعدادی عکس هم در لابلای مطالب تاپیک قرار داده ام که این عکس ها عموما مربوط به کتاب نبوده و توسط اینجانب انتخاب شده اند.

در۱۲ اردیبهشت سال ۸۰ ، رهبر معظم انقلاب که به استان گیلان سفر کرده بودند، دیداری  با جوانان گیلانی داشتند . در آن جلسه دختر خانمی، نوشته‌ای را خواند و از احساساتش نسبت به جوانان حزب الله لبنان و فلسطین گفت و اینکه الگوی ما آنها هستند! رهبر انقلاب هم در صحبت‌های خود اشاره‌ای به این خانم کردند و به او گفتند آن جوان لبنانی و فلسطینی الگوی خودش را جوانان ایرانی می‌داند! و بعد خاطراتی را از لحظه شهادت حسین املاکی تعریف کردند که برای همه ما جالب و شنیدنی بود:

                                                                                                                                              متشکرم از همکاری همه دوستان عزیز

چهلمین سال دفاع مقدس و گام دوم انقلاب اسلامی

چکیده :

با توجه به وضعیت نظامی ایران در آغاز انقلاب دشمنان ایران  گمان می کردند که با استفاده از این فرصت می توانند طی مدت کوتاهی بخش های وسیعی از خاک ایران را اشغال کرده، و حتی حکومت مرکزی را به سقوط بکشانند .

اگر دوعامل اصلی یک نیروی مسلح را شامل ابزار و تجهیزات و نیروی انسانی بدانیم ؛ بایستی اذعان نمود که در ابتدای انقلاب و در شرایط تحمیل جنگ هردو عامل به شدت ضربه خورده بود ولی پژوهش در تاریخ دفاع مقدس آشکار میسازد که در اینجا نه صرفا تجهیزات و نه صرفا مجهادت های شجاعانه نیرو های انسانی مشارکت کننده در دفاع مقدس، بلکه فرماندهی جهادی فرماندهان جوان و مخلص انقلابی بود که آنچه از تجهیزات قابل استفاده و در اختیار بود را در یک سو و در سوی دیگر نیروی سربازان دلیر ایران اسلامی را در اختیار گرفته و در جنگی نابرابر و تحت تحریم دشمن بعثی را به پشت مرز های بین المللی رانده و نواحی اشغال شده را آزاد کردند.

این جهاد مخلصانه تا آنجا ادامه یافت که پس از 8 سال تحریم اقتصادی و نظامی شدید و نیز دخالت مستقیم و غیر مستقیم کشور های منطقه ای و فرامنطقه ای به نفع عراق، از ساز و برگ جنگی مورد نیاز چیزی که برای جنگ قابل اتکا باشد، آنچنان که در نامه محسن رضایی، فرمانده وقت سپاه پاسداران ایران، مورد نیاز بودن آنها قید شده بود، باقی نمانده بود؛ و نیز استفاده گسترده دشمن از تسلیحات شیمیایی و وارد آمدن تلفات انسانی پر شمار بر گرده توان نظامی ایران سنگینی می کرد، و ناچار به پذیرش قطع نامه تن دادیم.

در سال های پس از جنگ نیز با ادامه تحریم ها و فشار های سیاسی از یک سو و از سوی دیگر توان محدود اقتصادی در دسترس جهت بازسازی نظامی توان ایران، باز این مدیریت و فرماندهی جهادی این عزیزان بودن که راه گشای مشکلات شد و با بهره گیری از روش  های غیر کلاسیک و با حداقل ممکن هزینه به توان نظامی ایران جان تازه ای بخشیده و دژ بازدارندگی نظامی ایران را مستحکم ساختند. در این مسیر ایران به توفیقات قابل توجه و کم نظیری در سطح جهانی دست یافت که از آن جمله می توان به پیشرفت های صورت گرفته در حوزه موشکی و سامانه های بی سرنشین اشاره کرد. البته در سال های اخیر و با مساله ی برجام  شاهد بروز شکاف هایی در دیواره های بازدارندگی نظامی ایران بوده ایم که موضوعی فراتر از بحث یادداشت جاری، و خود محل بحث در گزارش دیگری ست.

در طی دهه های بعدی تا بدین جا که 4 دهه از آغاز دفاع مقدس گذشته و وارد دومین سال از گام دوم انقلاب اسلامی شده ایم، ما شاهد حداقل تغییرات نسلی در راس هرم قوای نظامی ایران بوده ایم به نحوی که می توان گفت در طی 4 دهه گذشته همین نسل از جوانی تا میان سالی و اکنون در سنین بیش از 60 و حتی 70 سالگی سکان امور را در اختیار داشته اند و با پشت صف نگه داشتن نسل بعدی در فرماندهان نظامی دچار رکود نسلی شده ایم. در واقع خود آن نسل فرماندهان جوان سال های جنگ قصه ی خویش را که خود قهرمانان اصلی آن بوده اند را فراموش کرده و عموما در پس از سال های مجاهدت های انقلابی و ساختار شکنی های شجاعانه به حفظ 4 دهه رکود نسلی رسیده اند.

در آستانه ی گام دوم انقلاب اسلامی و با توجه به منویات رهبری در بیانیه گام دوم , شاید بتوان گفت که توجه به مساله تغییر نسل  میتواند مهم ترین درس دفاع مقدس در آستانه چهل سالگی دفاع مقدس به عنوان یکی از بزرگترین و افتخار آمیز ترین اتفاقات تاریخ ایران باشد .

البته مهم ترین مساله در مورد تغییر نسلی همان گونه که در مقاله توضیح داده شده است نه تنها جوان گرایی در سازمان و سپردن امور به جوانان بلکه انجام مطالعات و طراحی مدلی برای مدیریت این روند است تا مشکلاتی چون خویش سالاری و عدم شایسته سالاری که در روند تغییر نسل در هر سازمانی ,  در کمین است اتفاق نیفتد .

........................................................................................................

قسمت اول : 

وضعیت نظامی ایران در آغاز انقلاب به معنای واقعی کلمه آشفته بود.در نقاط متعددی گروه های تروریستی و تجزیه طلب درگیری های مسلحانه گسترده ای به راه انداخته بودند. در ساختار فرماندهی ارتش بسیاری از پست ها خالی مانده بود. هزاران مستشار آمریکایی که به عنوان آموزش با ارتش ایران همکاری می‌کردند با وقوع انقلاب از کشور اخراج شده بودند، تعداد زیادی از فرماندهان نظامی فرار کرده، بازنشسته شده یا برکنار شده بودند، نظام سربازگیری ناکارا شده بود و بخشی از نیروهای نظامی کشور درگیر ناآرامی‌های داخلی شده بودند. به علاوه برخی مصوبات دولت موقت همچون ضرورت خدمت نیروهای ارتشی در زادگاهشان و نیز اعطای مجوز استعفا به افسران ارتش باعث شد ارتش نتواند از بسیاری قابلیت‌های خود استفاده کند. در این بین سپاه پاسداران نیز نیرویی تازه‌تأسیس متشکل از جوانان بود که امکانات و توانایی لازم برای جنگ را نداشت. فرماندهان رده بالای سپاه را غالباً جوانان کم تجربه تشکیل می‌دادند که از اصول کلاسیک رزم بی‌اطلاع، و فاقد هر گونه سابقه و تجربه ای در میادین رزم کلاسیک بودند. تجهیزات نظامی از نظر نگه داری، تامین قطعات یدکی و آموزش وضعیت ضعیفی داشت. از این میان می توان به وضعیت لشکر 92 زرهی اشاره کرد که استعداد پرسنلی آن به 20 درصد تقلیل یافته بود.

دشمن گمان می کرد با استفاده از این فرصت می تواند طی مدت کوتاهی بخش های وسیعی از خاک ایران را اشغال کرده، و حتی حکومت مرکزی را به سقوط بکشاند

در اینجا نه صرفا تجهیزات و نه صرفا مجهادت های شجاعانه نیرو های انسانی مشارکت کننده در دفاع مقدس، بلکه فرماندهی جهادی فرماندهان جوان و مخلص انقلابی بود که آنچه از تجهیزات قابل استفاده و در اختیار بود را در یک سو و در سوی دیگر نیروی سربازان دلیر ایران اسلامی را در اختیار گرفته و در جنگی نابرابر و تحت تحریم دشمن بعثی را به پشت مرز های بین المللی رانده و نواحی اشغال شده را آزاد کردند.

این جهاد مخلصانه تا آنجا ادامه یافت که پس از 8 سال تحریم اقتصادی و نظامی شدید و نیز دخالت مستقیم و غیر مستقیم کشور های منطقه ای و فرامنطقه ای به نفع عراق، از ساز و برگ جنگی مورد نیاز چیزی که برای جنگ قابل اتکا باشد، آنچنان که در نامه محسن رضایی، فرمانده وقت سپاه پاسداران ایران، مورد نیاز بودن آنها قید شده بود، باقی نمانده بود؛ و نیز استفاده گسترده دشمن از تسلیحات شیمیایی و وارد آمدن تلفات انسانی پر شمار بر گرده توان نظامی ایران سنگینی می کرد، و ناچار به پذیرش قطع نامه تن دادیم.

در سال های پس از جنگ نیز با ادامه تحریم ها و فشار های سیاسی از یک سو و از سوی دیگر توان محدود اقتصادی در دسترس جهت بازسازی نظامی توان ایران، باز این مدیریت و فرماندهی جهادی این عزیزان بودن که راه گشای مشکلات شد و با بهره گیری از روش  های غیر کلاسیک و با حداقل ممکن هزینه به توان نظامی ایران جان تازه ای بخشیده و دژ بازدارندگی نظامی ایران را مستحکم ساختند. در این مسیر ایران به توفیقات قابل توجه و کم نظیری در سطح جهانی دست یافت که از آن جمله می توان به پیشرفت های صورت گرفته در حوزه موشکی و سامانه های بی سرنشین اشاره کرد. البته در سال های اخیر شاهد بروز ترک ها و تبعات آن در دیواره های بازدارندگی نظامی ایران بوده ایم که موضوعی فراتر از بحث یادداشت جاری، و خود محل بحث در گزارش دیگری ست.

در طی دهه های بعدی تا بدین جا که 4 دهه از آغاز دفاع مقدس گذشته و وارد دومین سال از گام دوم انقلاب اسلامی شده ایم، ما شاهد حداقل تغییرات نسلی در راس هرم قوای نظامی ایران بوده ایم به نحوی که می توان گفت در طی 4 دهه گذشته همین نسل از جوانی تا میان سالی و اکنون در سنین بیش از 60 و حتی 70 سالگی سکان امور را در اختیار داشته اند و با پشت صف نگه داشتن نسل بعدی در فرماندهان نظامی دچار رکود نسلی شده ایم. در واقع خود آن نسل فرماندهان جوان سال های جنگ قصه ی خویش را که خود قهرمانان اصلی آن بوده اند را فراموش کرده و عموما در پس از سال های مجاهدت های انقلابی و ساختار شکنی های شجاعانه به حفظ 4 دهه رکود نسلی منتهی به ایام پیری و محافظه کاری رسیده اند.

فرماندهانی که در زمان جنگ تحمیلی به رغم سن بسیار کم و عدم داشتن سوابق آکادمیک یا میدانی رزمی درخور توجه مورد اعتماد امام خمینی (ره) قرار گرفته و مسئولیت سنگین اداره و فرماندهی جنگ را عهده دار شدند. به عنوان مثال سید یحیی رحیم صفوی در آغاز جنگ 28 ساله، محسن رضایی 26 ساله، علی شمخانی 25 ساله، و علی صیاد شیرازی 36 ساله بود. علاوه بر این می توان از دهه ها فرمانده دیگر با سنین کمتر از 30 سال نام برد که عهده دار فرماندهی جنگ در سطوح مختلف شدند:

 «محمود کاوه» را می‌توان یکی از جوان‌ترین فرماندهان دفاع مقدس دانست. او در شرایطی فرماندهی «تیپ ویژه شهدا» را بر عهده گرفت که تنها ۲۱ سال سن داشت. محمود کاوه پیش از آنکه اول مرداد ۱۳۶۱ به فرماندهی تیپ ویژه شهدا برسد، از ۱۵ خرداد ۱۳۵۸ مربی آموزش نظامی، از سوم شهریور ۱۳۵۹ مسئول محافظان بیت امام خمینی رحمةالله‌علیه و از ۴ آبان ۱۳۵۹ مربی آموزش نظامی در پادگان کرمانشاه تیپ ویژه شهدا بود. او همچنین در در سال ۱۳۶۵ فرمانده لشکر ویژه شهدا شد. تیپ ویژه شهدا از کلیدی‌ترین یگان‌های سپاه بود و موفقیت‌ها و عملیات‌های کم‌نظیر آن با فرماندهی کاوه باعث شد به لشکر ارتقا یابد. «یونس زنگی‌آبادی» در سال ۱۳۶۰ و تنها یک سال پس از آغاز جنگ به عضویت سپاه پاسداران در آمد و شجاعت و دلیری او باعث شد در حالی که تنها ۲۱ سال داشت از سوی سردار قاسم سلیمانی فرمانده لشکر ۴۱ ثارالله، به فرماندهی تیپ امام حسین علیه‌السلام برسد. او که در سال ۱۳۴۰ در زنگی‌آباد کرمان متولد شده بود، ۲۵ دی ۱۳۶۵ در عملیات کربلای ۵، زمانی که تنها ۲۵ سال داشت، در شلمچه به شهادت رسید. «مهدی زین‌الدین» که در سال ۱۳۳۸ در تهران متولد شده بود، پس از انقلاب اسلامی و با تاسیس سپاه پاسداران، به واحد اطلاعات آن پیوست و تا پیش از آغاز جنگ تحمیلی در تبریز و قم به فعالیت‌های مختلف پرداخت. با آغاز جنگ، به همراه یک گروه ۱۰۰ نفره برای گذراندن آموزش‌های کوتاه‌مدت به جبهه‌ها رفت. او از همان ابتدای جنگ و در حالی که تنها ۲۱ سال سن داشت، توانست مسئول واحد شناسایی و پس از آن مسئول واحد اطلاعات و عملیات سپاه پاسداران در دزفول و سوسنگرد شود و چندی بعد به فرماندهی لشکر علی ابن ابیطالب علیه‌السلام منصوب شد.

مهدی زین‌الدین که یکی از خوش‌فکرترین و جوان‌ترین فرماندهان دفاع مقدس بود، سرانجام ۲۷ آبان ۱۳۶۳ در شرایطی که همراه با برادرش مجید با هدف شناسایی مناطق جنگی از کرمانشاه به سردشت می‌رفت، با گروه‌های مسلح جدایی‌طلب غرب کشور درگیر شد و در حالی به همراه برادرش به شهادت رسید که تنها ۲۵ سال داشت. علیرضا موحد دانش یکی دیگر از فرماندهان سپاه پاسداران بود که در عملیات‌های فتح‌المبین، والفجر یک و والفجر دو حضور چشمگیر داشت. او که در سال ۱۳۳۴ در تهران متولد شد، پس از پیروزی انقلاب ابتدا در کمیته انقلاب اسلامی شمیران به فعالیت پرداخت و در فروردین ۱۳۵۸ به سپاه پاسداران پیوست و ابتدا به پاسداران بیت امام خمینی رحمةالله‌علیه پیوست. شهید موحد دانش پس از آغاز ناآرامی‌های کردستان رهسپار غرب کشور شد و در چند عملیات برای مقابله با نیروهای جدایی‌طلب حضور یافت. او از ابتدای دفاع مقدس تا دی ۱۳۵۹ به همراه محمد جهان‌آرا به شناسایی مواضع دشمن در خرمشهر مشغول بود و پس از آن جانشین محسن وزوایی در عملیات بازی‌دراز ۲ شد. یک دست او در عملیات بازی‌دراز ۳ در شهریور ۱۳۶۰ قطع شد. شهید موحد دانش پس از آن معاون گردان حبیب بن مظاهر در تیپ ۲۷ محمد رسول الله را بر عهده گرفت. با اتمام عملیات بیت‌المقدس به همراه نیروهای «محمد رسول الله» به لبنان اعزام شد و پس از بازگشت در شهریور ۱۳۶۱ با حکم محسن رضایی فرمانده کل سپاه، فرماندهی تیپ ۱۰ سیدالشهدا را عهده‌دار شد.

علیرضا موحد دانش در عملیات والفجر یک دوباره مجروح شد و سرانجام ۱۳ مرداد ۱۳۶۲ در جریان عملیات والفجر دو در منطقه حاج عمران، به شهادت رسید. بنابر برخی خاطره‌های همرزمانش، در حالی که به شدت زخمی شده بود، خود را به سنگر عراقی‌ها رساند و سیم ارتباطی آنها با عقبه‌شان را با دندان جوید و قطع کرد و در همین حال بود که گلوله‌باران نیروهای بعثی، منجر به شهادت او در ۲۸ سالگی شد. سردار سرلشکر احمد کاظمی یکی دیگر از فرماندهانی است که در سال‌های جوانی به نقش‌آفرینی در جبهه‌های جنگ علیه رژیم بعث عراق پرداخت. او در ابتدای پیروزی انقلاب برای مقابله با دشمنان داخلی انقلاب در اوایل ۱۳۵۹ به کردستان رفت. او که جزء اولین اعضای سپاه پاسداران بود، به همراه یک گروه ۵۰ نفره در آبادان حضور یافت؛ گروهی که پس از مدتی لشکر زرهی ۸ نجف اشرف به فرماندهی احمد کاظمی شد و صدها تانک و نفربر و ماشین‌آلات جنگی از نیروهای عراقی به غنیمت گرفت. دو سال فرماندهی جبهه فیاضیه آبادان و ۶ سال فرماندهی لشکر ۸ نجف اشرف از سمت‌های او در جنگ تحمیلی و همچنین یک سال فرماندهی لشکر ۱۴ امام حسین علیه‌السلام، ۷ سال فرماندهی قرارگاه حمزه سیدالشهدا و قرارگاه رمضان و همچنین ۵ سال فرماندهی نیروی هوایی سپاه، بخشی از مسئولیت‌های او بوده است. حاج احمد کاظمی از ناحیه پا، دست و کمر بارها مجروح شد و انگشت دستش نیز قطع شده بود. علاوه بر چند مورد بالا، جوانان برومند و شجاع دیگری هم بوده‌اند که در جریان ۸ سال دفاع مقدس مایه عزت و سربلندی ملت ایران شدند. نزدیک به ۳۰ تن از فرماندهان جنگ را می‌توان برشمرد که بین سال‌های ۱۳۴۰ تا ۱۳۳۰ متولد شدند و سال‌های جوانی خود را در جبهه‌ها سپری کردند؛ از «سیدحسین علم‌الهدی» که در سال ۱۳۳۷ متولد شد و در ۲۲ سالگی در عملیات نصر با اصابت همزمان سه گلوله تانک به شهادت رسید، تا «حسین خرازی» که در سال ۱۳۳۶ در اصفهان زاده شد، مسئول اسلحه‌خانه کمیته انقلاب در زمان پیروزی انقلاب بود و لشکر پیاده ۱۴ امام حسین اصفهان را تاسیس کرد و سرانجام ۷ اسفند ۱۳۶۵ در ۲۹ سالگی در عملیات کربلای ۵ به شهادت رسید.

«محمدعلی جعفری» فرمانده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز یکی از جوان‌ترین فرماندهان دفاع مقدس بوده است. فرماندهی قرارگاه غرب، فرماندهی قرارگاه نجف، فرماندهی تیپ‌های عاشورا و معاونت سپاه شوشتر از مسئولیت‌های او بوده است. او که خرداد ۱۳۶۰ به سپاه پاسداران پیوست، از ۲۴ سالگی در جبهه‌ها حضور یافت و در عملیات‌های کربلای ۴ و ۵ جانباز شد.

«شهید حاج قاسم سلیمانی» یکی دیگر از فرماندهان جوان جنگ تحمیلی بوده که در ۲۰ اسفند ۱۳۳۵متولد شده و در عملیات‌های فتح فاو، کربلای ۴ و ۵ و همچنین تک شلمچه حضور داشته است. او که در ابتدای انقلاب برای مبارزه با جدایی‌طلبان به مهاباد رفته بود، پس از بازگشت به ریاست پادگان قدس سپاه در کرمان منصوب شد و با آغاز جنگ به آموزش چندین گردان از سپاهیان کرمان می‌پردازد. سردار سلیمانی پس از جنگ به مبارزه با اشرار در کرمان پرداخت و از سال ۱۳۷۶ همزمان با اوج‌گیری طالبان در افغانستان به فرماندهی نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی منصوب شد.

«علی شمخانی» دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، از پایه‌گذاران سپاه پاسداران و فرمانده سپاه در استان خوزستان بود در آغاز جنگ تحمیلی ۲۵ سال داشت و پس از پایان جنگ با انتقال به ارتش، به فرماندهی نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی منصوب شد.

«محمدباقر قالیباف» هم در سال ١٣٦١ در حالی که تنها ۲۱ سال سن داشت ،به عنوان فرمانده تیپ امام رضا(ع) و یک سال بعد در جایگاه فرمانده لشکر ٥ نصر خراسان انتخاب شد.

«حسین دهقان» وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، «محمدابراهیم همت» فرمانده لشکر محمد رسول‌الله، «حمید باکری» جانشین لشکر ۳۱ عاشورا، «حسن باقری» قائم‌مقام فرمانده نیروی زمینی سپاه، «محسن رضایی» فرمانده سپاه پاسداران در دوران جنگ تحمیلی، «مهدی باکری» فرمانده لشکر ۳۱ عاشورا، «سید محسن صفوی» فرمانده قرارگاه صراط المستقیم، «محمد بروجردی» فرمانده سپاه کردستان و «محمد جهان‌آرا» که شکست حصر آبادان مرهون تلاش و مجاهدات او و یارانش بود، همگی فرماندهانی بودند که در ابتدای آغاز جنگ تحمیلی ۲۵ تا ۲۶ ساله بودند.

غلامعلی رشید، احمد متوسلیان، سیدیحیی رحیم صفوی، سیدعطاءالله صالحی، نورعلی شوشتری، داوود کریمی، علی صیاد شیرازی و عبدالحسین برونسی هم از زمره فرماندهانی بودند که در آغاز دفاع مقدس ۲۷ تا ۳۸ ساله بودند. ^[1]

مساله تغییر نسل را شاید بتوان از جمله مسائلی دانست که به شکل اجتناب ناپذیر و با تولد و ورود نیرو های جوان به عنوان ورودی های جدید از سطوح پایین سیستم از سویی و بازنشستگی، از کار افتادگی و یا فوت نیروهای مسن سیستم در سطوح بالا اتفاق می افتد.

اما فراتر از رویداد های طبیعی چون تولد ها و مرگ ها، مساله تغییر نسل، آمادگی برای آن و حتی لزوم آن بسیار حائز اهمیت است، و نیازمند آن است که فراتر از امری اجتناب ناپذیر به دست طبیعت، به عنوان فرایندی برنامه ریزی شده، سیستمی و سازمان یافته و متناسب با نیاز های عملیاتی، توانایی ها و نقاط ضعف موجود به پیش برده شود. به ویژه آنکه با سرعت گرفتن تحولات خصوصا در عرصه علم و فناوری و تاثیر قاطعی که بر مناسبات اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و نظامی دنیا می گذارد، خصوصیات، رفتار ها و قابلیت های هر نسل نسبت به نسل قبلی با تفاوت های بزرگتری تمییز پیدا می کند، و هم زمان عدم ناسازگاری های نسل قبلی با موقعیت های موجود و پیشرو، که نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در سطوح فرماندهی به حتی 3 نسل قبل نیز می رسد و از ثبات چند دهه ای برخوردار بوده است، عمیق تر و اساسی تر شده و می تواند منجر به بروز ناکارآمدی های عمده ای شود. این امر آسیب هایی را در پی داشته و خواهد داشت که در ادامه به آن اشاره می شود.

همان طور که پیشتر گفته شد موضوع تغییر نسل از 2 جهت ورود نسل جدید جوان در پایه سیستم و لزوم تغییر نسل پیشین که در سطوح فرماندهی در راس سیستم که در محدوده سنی 60 سال یا بیشتر قرار دارند، تاثیرگذار و حایز اهمیت می باشد. وردی های جدید از نسل جدید از یک سو چالش های فرهنگی، اجتماعی و ... نسل خود را به همراه خود وارد سازمان رزم قوای مسلح می سازند، از سوی دیگر چالش هایی را نیز در باب تعامل و فرماندهی فرماندهان که با این نسل دارای شکاف نسلی هستند به همراه دارند که هر چه این شکاف نسلی خصوصا از جنبه های فناورانه، آموزشی و اجتماعی شدید تر باشد، چالش های حادتری را در پی خواهد داشت.

در سطح بالا دستانه نیز رکود نسلی و بیگانگی با مسائل و چالش های روز دنیا ناهمگونی شناختی و ضعف در پاسخ گویی و عمل در حوزه چالش های جدید را به همراه دارد که بسیار نمونه ها از آن دیده ایم.

البته مساله شیفت نسلی نه تنها در قوای مسلح ایران که در تمامی ارتش های دنیا به یکی از مسائل کلیدی وضعیت حال و آینده تبدیل شده است و مطالعات و بررسی های گسترده ای حول آن انجام گرفته است، در ایران اما این مساله به جهت رکود 4 دهه ای نسلی این بحران حاد تر شده است.

تئوری نسل ها پیشنهاد می کند که تفاوت های موجود در داخل هر یک از نسل ها و میان هر نسل، قابل تمایز است و دیدگاه های مشترک را تعریف می کند^[2]. اکثر پژوهشگران در مورد نظریه نسل ها بر نحوه گروه بندی نسل ها اتفاق نظر دارند. تئوریسین های نسل ها گروه های نسلی را بر حسب بازه زمانی تولدشان دسته بندی می کنند. رویداد های مهم که بر فرهنگ ما تاثیر می گذراند، همانند به پایان رسیدن جنگ جهانی دوم، اثر جدا کننده ای میان نسل ها می گذارند. این رویداد های تغییر دهنده فرهنگ متشکل از باور های مشترکی ست که از گروهی از ارزش ها و نرم ها ساخته شده اند. ارزش های هر گروه عموما همگن هستند و بر اساس رویداد هایی ست که در دوره زندگی اعضای آن گروه رخ داده است وآنها به صورت شناختی و احساسی با آن تعامل داشته اند –به ویژه رویداد های مربوط به جنبش های اجتماعی- کاربرد فناوری، استاندارد های آموزشی، فعالیت ها، حرفه ها، و روابط نسبت به کار، خانواده، ارزش ها، ایده ها، و زمان^[3].  به طور خلاصه اعضای هر نسل دارای رفتار، باور ها و آمال مشترکی هستند. البته سال های جدا کننده ی این گروه های نسلی در نزد تمامی پژوهشگران نظریه نسل ها الزاما دقیقا یکسان نیست و بعضا تفاوت هایی دیده می شود.

به خواست خدا ادامه دارد .

«و این دست توانمند ملت است که[پاسخ داده] به اقدامات اجنبی و شبیخونی که حریف کهنه کار بر خزائن مادی و معنوی کشور ما زده است، قوای استعمار را در هم شکسته و طومار غارتگری های نیم قرنی او را برای ابد در هم پیچیده است»، تاریخ ایران زمین 29 اسفند را با این سخنان دکتر محمد مصدق به یاد می آورد. اما در پس کوچه های تاریک سردرگمی که در تاریخ معاصر ما کم هم نیستند 29 اسفند (سال1366 ) همچنین یادآور روزیست که نیروی هوایی عراق طومار صادرات نفت کشور را در هم پیچید و پشتوانه مالی جنگ را قطع نمود. اوضاع اقتصادی کشور که سر به بحران گذاشته بود به سمت فاجعه متمایل شد و کمتر از پنج ماه بعد، جنگی هشت ساله که کسی سر انجامی بر آن نمی دید، پس از باز پسگیری عمده متصرفات ایران در خاک عراق، با صرف نظر از هدف تنبیه متجاوز و پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل متحد که عراق سال ها پیش آنرا پذیرفته بود پایان یافت.

جزیره خارک به عنوان آئورت صادرات نفت ایران در واقع دروازه صدور نفت پایدار شده در پالایشگاه آبادان به کشور های مقصد است. در سال1366 با توجه به تنش بالایی که جنگ نفتکش ها به حمل و نقل دریایی در غرب خلیج فارس وارد کرده بود، صادرات نفت ایران از خارک با استفاده از کاروان های میانی انجام میشد. به این منظور به جای ورود مستقیم نفتکش های کشورهای خریدار به منطقه جنگی، ابر نفتکش های واسطه و یا نفتکش های کشورهایی که مجبور به خرید نفت از ایران بودند (نظیر کره شمالی) اقدام به بارگیری نفت پایدار شده از خارک نموده و سپس در حال حفاظت توسط ناوهای ارتش جمهوری اسلامی ایران با استفاده از تدابیر غیر فعال الکترونیکی برای تحویل نفت به نفتکش های اصلی رهسپار تنگه هرمز می گردیدند.

سال های پایانی جنگ با کمتر شدن محدودیتهای سیاسی اعمال شده بر نیروی هوایی عراق، ایران شاهد گستاخانه و ماهرانه ترین حملات هوایی به منابع اقتصادی خود بود، خارک نیز از دایره این اهداف خارج نبود. 28 اسفند سال 1366، خارک آبستن حوادث ناگواری بود. با توجه نزدیکی جزیره خارک به پایگاه هوایی بوشهر، مدیریت پدافند هوایی در خارک در پایگاه بوشهر مستقر بود، رادار مادر بوشهر که جزئی از سامانه فرماندهی دفاع هوایی ADS-4 محسوب می گشت روز 28 اسفند مورد حمله دو فروند جنگنده میراژ قرار گرفت، این رادار به سرعت با یک رادار نیمه متحرک جایگزین شد اما تلاش چند باره عراقی ها برای مورد هدف قرار دادن این رادار موجب فاصله گرفتن آن از اتاق کنترل و ارتباطات و عملکرد نامنظم آن برای حفظ رادار از شر موشکهای ضد تشعشع عراقی گردید.
رصد تحرکات رادار بوشهر توسط ELINTهای عراقی نشان دهنده یک عملیات شناسایی و مراقبت گسترده جهت حمله متعاقب بود، اما علی رغم حمله به رادار بوشهر که خارک را کور کرده بود، ناوگان 28 اسفند متشکل از شاتل تانکرهایی چون سنندج و عاوج و تانکر های چون کیرنیکوس عملا بدون محافظ از بندر عباس عازم خارک شده بودند. عراقی ها با شنود مکالمات ناوهای امریکایی در منطقه، اطلاعات واصله از عوامل نفوذی و هواپیماهای شناسایی الکترونیک به این نتیجه رسیده بودند که فعالیت جنگنده های رهگیر ایران در حداقل میزان ممکن قرار دارد، این فرصتی ایده آل بود.
طرح نیروی هوایی عراق برای حمله به خارک ، نه یک شاهکار جسورانه ، بلکه یک طرح منطقی مبتنی بر فلج سازی دفاع هوایی در منطقه با استفاده از عملیات سرکوب دفاع هوایی اولیه، سپس حصول اطمینان از عدم وجود نظارت واحد بر منطقه با رصد تحرکات رادار جایگزین (و در صورت امکان سرکوب آن) و در نهایت گسیل داشتن پکیج تهاجمی با رعایت تمامی جوانب احتیاط بود. عراقی ها سنگ تمام گذاشتند، پکیج خارک شامل 8 فروند بمب افکن استراتژیک توپولوف22 (دو فروند نمونه آموزشی و شش فروند رزمی)، 6 فروند جنگنده فاکسبت نمونه شناسایی- بمب افکن Mig-25RB، 18 فروند جنگنده میراژ اف-1 نگارش EQ، شش فروند میگ 23 نمونه تخصصی تهاجم به اهداف زمینی Mig-23BN و در نهایت دو فروند سوخو 22 بود.

پس از چهل و هشت ساعت کار طاقت فرسا خدمه زمینی برای آماده سازی توپولوف ها، ساعت 1 بامداد روز 29 اسفند 1366، اولین پکیج تهاجمی شامل چهار فروند توپولوف 22 و شش فروند میراژ اف-1 از پایگاه شعیبیه به آسمان برخواستند، موج اول ویران کننده بود، دو موشک اگزوسه شلیک شده از میراژ های پیش قراول جزیره نفتکش کرینیکوس را مورد هدف قرار دادند آسیب به حدی بود که کرینیکوس تا بندرعباس یدک کشیده شد. 32 دقیقه بعد تحت حمایت میراژهایی که با غلاف های کایمن اقدام به اخلال در رادارهای خارک و بوشهر می نموند، آیه های مرگ نازل شد. بلایندر ها رادار های محاسبه نقطه بر خورد بمب خود را بر روی «شاتل تانکر های ایران» تنظیم کردند و هر کدام بی رحمانه 12 تیر بمب 500 کیلوگرمی FAB-500 را به سمت سوپرنفتکش های ایرانی رها نمودند.
پیش از این سوپرتانکرهای ایرانی با پنهان شدن در میان دیکوی های راداری که در اطراف خارک قرار گرفته بود از شبیخون های گاه و بیگاه نیروی هوایی عراق به خارک گریخته بودند، حتی در صورت مورد هدف قرار گرفتن توسط موشکهای C-6 چینی یا موشک های اگزوسه خیال سیاستمداران ایرانی راحت بود که کلاهک های حداکثر 500 پوندی موشک های ضدکشتی نمی توان صدمه غیر قابل جبرانی بر ستون فقرات صادرات نفت ایران وارد سازد. این بار مساله فرق می کرد. فاب ها(Free Fall Bomb)، بی رحمانی سطوح بالایی «سنندج» را شکافته و با نفوذ به سطوح تحتانی، با انفجاری قدرتمند تیغه اصلی کشتی را خرد کرده بودند. کمر سنندج با تقدیم 22 شهید شکست. «عاوج» نیز چند متر دورتر سرنوشتی مشابه داشت. تمام امید ها از دست رفته بود.

182

به بهانه ی چهل سالگی دفاع مقدس ؛

دفاع مقدس به مثابه یک میراث بشری 

1:  به اعتقاد نظریه پردازان روابط بین الملل ،  تا زمان جنگ جهانی دوم ،  مهم ترین دلیل در شعله ور شدن آتش جنگ ها ، عدم واکنش مناسب جهانی به تهاجمات مرزی، عبور از مرز های نظامی، اشغال و تجزیه کشور های دیگر بود. در بحران چکسلواکی وپیش از جنگ دوم ، موسولینی پیش‌نهاد کردکه کنفرانسی متشکل از قدرت‌های اروپایی بریتانیا، فرانسه، ایتالیا و آلمان نازی برای رسیدگی به آن تشکیل شود. در ۱۹۳۸ این کنفرانس  بدون حضور نماینده‌ای از شوروی یا چکسلواکی در مونیخ تشکیل شد و این قدرت ها بدون درنظر گرفتن تمامیت ارضی چکسلواکی ، در پایان جلسه سودت را به آلمان بخشیدند .

 نویل چمبرلین پس از امضای توافق‌نامه مونیخ گفت: «امروز ماصلح را برای زمانه‌مان را تحقق بخشیدیم.» ولی خبر نداشت که بی توجهی به حق حاکمیت ملی و حفظ تمامیت ارضی کشور های دیگر چه عواقبی در بر خواهد داشت !

هیتلر پس از اتریش و چکسلواکی به سراغ لهستان رفت و  آتش جنگی را روشن کرد که اروپا و برخی نقاط دیگردنیا را به مدت بیش از ۶ سال در خود فرو برد.

کشور های قدرتمند دنیا در سایه عدم واکنش و نادیده گرفتن اشغال خاک دیگر کشور ها، که به ظاهر مستقیما آسیبی به منافع آنان نمی زد، به دنبال به دست آوردن صلح سعادتمندانه ای بودند که هرگز آن را به دست نیاوردند. به دنبال این جنگ خانمان سوز بود که به منظور برقراری صلح و امنیت در جهان و محترم شمردن تمامیت ارضی کشور ها، منشور ملل متحد در تاريخ 26 ژوئن 1945 در سانفرانسيسكو در پايان كنفرانس ملل متحد درباره تشكيل يك سازمان بين‌المللي به امضاء رسيد و در 24 اكتبر همان سال لازم‌الاجرا گرديد. در ماده 1 از فصل 1 منشور این سازمان آمده است:

"حفظ صلح و امنيت بين‌المللي و بدين منظور به عمل آوردن اقدامات دسته جمعي موثر براي جلوگيري و برطرف كردن تهديدات عليه صلح و متوقف ساختن هرگونه عمل تجاوز يا ساير كارهاي ناقض صلح و فراهم آوردن موجبات تعديل و حل و فصل اختلافات بين‌المللي يا وضعيت‌هايي كه ممكن است منجر به نقض صلح گردد با شيوه‌هاي مسالمت‌آميز و برطبق اصول عدالت و حقوق بين‌الملل... "

2 :  پس از جنگ جهانی دوم، از یک سو به دنبال رقابت ها و توسعه طلبی های شدت گرفته در پی جنگ سرد، از سوی دیگر به دلیل اوج گرفتن مساله امنیت انرژی، مجددا مناقشات ارضی و به راه انداختن جنگ ها و کودتا ها توسط ابر قدرت ها شدت گرفت. در ادامه تسلط چنین جوی،  جنگ 8 ساله ایران و عراق که یکی از طولانی ترین، خسارت بار ترین و پرتلفات ترین جنگ های قرن 20 ام بود به راه افتاد.

این جنگ در شرایط عدم ثبات داخلی ایران در پی وقوع انقلاب اسلامی در سال 1979 و در کمتر از یک سال پس از انقلاب در حاکی که تمامی نهاد های حاکمیتی دچار تنش و تحولات بوده و ارتش نیز پس از پیوستن به انقلاب وضع آشفته و نابسامانی داشت شروع شد.  صدام وعده پیروزی قریب الوقوع را می داد و خود اولین گلوله توپ را به سمت ایران شلیک کرد .  همچنین ارتش عراق به شدت از سوی کشور های غربی و شرقی تجهیز شده بود تحت حمایت سنگین مستشاری و اطلاعاتی آنان بود . در سوی دیگر ارتش و سازمان نظامی ایران در ضعف و آشفتگی و تحریم تسلیحاتی به سر می برد به نحوی که بسیاری منتظر سقوط قریب الوقوع حکومت نوپای ایران و یا دست کم اشغال بخش های وسیعی از خاک ایران از جمله مناطق نفت خیز ایران بودند. این مقاومت با چنگ و دندان نظامیان ارتشی و سپاهی و به ویژه نیرو های داوطلب مردمی بود که خاک ایران را از دهان صدام بیرون کشید و تمامیت ارضی آن را حفظ کرد. این جنگ که با تحریک و دسیسه ابر قدرت ها توسط صدام علیه ایران تحمیل شد می توانست مثال دیگری باشد از جنگ های صورت گرفته بر سر منابع انرژی خصوصا منطقه بسیار نفت خیر جنوب شرق ایران، اما نکته ی مهم آن  مباح شمردن کشور گشایی هایی بود که از سوی قدرت های جهانی و حتی دیگر کشور های منطقه قرار بود صلح سعادت مندانه دیگری را در پی داشته باشد. اما دوباره گندم  صلح به دندان هیچ کدام از آن کشور ها نرسید، پس از خاتمه جنگ ایران و عراق، صدام در حالی کویت را اشغال کرد که چشم به سرزمین های شبه جزیره عربستان دوخته بود. همان دو کشوری که در سال های جنگ ایران و عراق بیشترین حمایت مالی را از صدام کرده بودند. پس از آن تنها ورود آمریکا و دیگر کشور های غربی عضو ائتلاف بود که عربستان را از خطر اشغال شدن رهانید و خاک کویت را آزاد کرد. ورودی که با به راه انداختن جنگ اول خلیج فارس همراه بود و تاسیس پایگاه های نظامی و استقرار گسترده نظامیان آمریکایی و سلطه دولت مطبوعشان بر گلوگاه های تولید انرژی جهان را به دنبال داشت.

همچنین، در اتفاقی کم نظیر هر دو بلوک شرق و غرب که در جای جای جهان از هیچ فرصتی برای رقابت و تخاصم با یکدیگر دریغ نمی ورزیدند، برای یاری رژیم بعث به رهبری صدام علیه ایران متحد شده بودند. تانک های مدرن تی 72، موشک های بالستیک اسکاد، هواپیما های بسیار پیشرفته میگ 25 و 29 که در آن زمان آخرین دستاورد های بلوک شرق بود  و بسیاری تسلیحات دیگر، از شوروی سابق، هواپیما های سوپر اتاندارد، میراژ اف-1 ، موشک های ضد کشتی اگزوست، سامانه پدافندی رولند و حتی تاسیسات اتمی از سوی فرانسه، بسیاری تجهیزات و حتی سلاح های شیمیایی از آلمان، و در نهایت اطلاعات ماهواره ای و تصاویر هوایی، کمک های مستشاری و در نهایت حتی دخالت مستقیم از سوی ایالات متحده، در کنار دلار های نفتی شیخ های حاشیه خلیج فارس صدام را در برابر ایران یاری می رساند. چرا که نفت و امنیت انرژی مگا ترند جدیدی بود که پس از کشور گشایی های جنگ جهانی دوم محبوب شده بود، و هر دو بلوک شرق و غرب بر سر آن تفاهم و اتفاق نظر داشتند.

این در حالی ست که مبنای شکل گیری سازمان ملل به عنوان یگانه سازمانی که تمامی دولت ها و ملت های جهان را با یکدیگر مرتبط می سازد و به دور یک میز می نشاند آن بود که حقوق و تمامیت ارضی کشور ها محترم و خدشه ناپذیر دانسته شود. 

 3:  جنگ ایران و عراق یکی از طولانی ترین جنگ های قرن 20 ام بود و با فاصله کوتاهی جنگ اول خیلج فارس را در پی داشت . این جنگ همزمان با انقلاب رسانه ای در دنیا و فراگیر شدن رسانه های دیداری اتفاق افتاد و  موجب شد تا افکار جهانی در مورد این جنگ و منازعات بعدی در خاور میانه حساس شود، زیرا در بسیاری از کشور های جهان، خصوصا کشور های غربی روزانه اخبار متعددی از جنگ ایران و عراق منتشر می شد. اگر جنگ ویتنام وجدان های مردم جهان را در مورد جنگ افروزی مستقیم ابرقدرت ها حساس نمود؛  جنگ ایران و عراق مردم جهان را متوجه بعد جدیدی ازین آتش افروزی ها نمود . طولانی شدن جنگ در مناطق نفت خیز، آن هم در شرایطی که هر دو بلوک شرق و غرب در آن همکاری و مشارکت دارند، افکار عمومی را در مورد اهداف پنهان و اصلی به راه افتادن این جنگ حساس کرد. به ویژه انکه پس از پایان جنگ ایران و عراق، پس از آنکه صدام با چراغ سبز آمریکا دست به اشغال کویت زد، همان آمریکا، خود به ناگاه مدعی پرچم داری مبارزه با صدام و آزادی سازی کویت شد.

این رسوایی ها و آگاهی عمومی از حقایق جنگ های نفتی بود که کار را برای دست اندازی های نظامی قدرت های بزرگ به خاک دیگر کشور ها به میزان کم نظیری دشوار ساخت؛ مقاومت طولانی ایرانیان، که در شرایطی که در جنگی نابرابر و تحت تحریم های شدید، با چنگ و دندان مقاومت کردن و گوشت تن را سپر گلوله قرار دادن مانع از نابودی کشور و به تاراج رفتن سرزمین های نفت خیز در دسیسه چیده شده توسط ابر قدرت ها، و آگاه شدن افکار عمومی جهان در مورد اهداف پنهان این جنگ شد، موجب شد تا دولت آمریکا حتی در ژست مبارز آزادی نیز کار دشواری در اقناع افکار عمومی در توجیه مداخله نظامی خود داشته باشد و مجبور به اجرای تبلیغات و پروپاگاندای گسترده از جمله داستان معروف رسوایی شهادت دروغین دختر سفیر کویت شود. [1]

 نهایتا نتیجه آن شد که افکار عمومی به هیچ وجه جنگ افروزی را تحت هر عنوانی برنمی تابید و تنها واقعه ای چون 11 سپتامبر می توانست از پس توجیه افکار عمومی برای اشغال افغانستان و افزایش حضور و مداخله نظامی آن کشور در خاور میانه بر آید. برای اشغال عراق نیاز به افسانه سرایی ها در مورد انبار های تسلیحات کشتار جمعی عراقی بود که دستمایه اشغال آن کشور قرار گرفت. همان دست مایه ای که با رسوا شدن دروغ ها و دسیسه های آن یکی از بزرگترین بی آبرویی های دولت آمریکا در 100 سال گذشته را به بار آورد و دولت بوش پسر را به یکی از منفور ترین دولت های آمریکا در داخل آمریکا و سطح بین المللی بدل کرد. و در ادامه کار به آنجا کشید که در برابر فشار افکار عمومی راهی جز خاتمه اشغالگری و خروج نظامیان از عراق باقی نماند. حتی برای دولت ترامپ شعار خارج کردن نظامیان از افغانستان و خاتمه جنگ به بزرگ ترین دستاورد بدل شد .

4 : حساسیت افکار عمومی  مردم جهان نسبت به حق حاکمیت ملی کشورها ، حاصل بی خانمان شدن ، کشته شدن و نقص عضو انسانهای بسیاری بوده واین بهایی بسیار گزاف به شمار می آید . این آگاهی از اهداف واقعی تجارت جنگ در بین قدرت های بزرگ بود که راه را برای دست اندازی های بیشتر به خاک دیگر کشور ها بست و مقاومت 8 ساله و خون صد ها هزار ایرانی  در برابر اشغال گری ، نقش کم نظیری در شکل گیری آن ایفا کرد. ازین رو میتوان گفت که دفاع مقدس ایران نه تنها یک موضوع ملی بلکه یک میراث بشری و متعلق به تمام انسان های آزاده است : میراث تثبیت حق حاکمیت ملی و تمامیت ارضی .

شاید مدنظر داشتن تنها این نکته، ما را بهتر بتواند از وضعیت تنها نیروی هوایی عراق در سال پایانی نبرد آگاه سازد :

والتر جی بوین در کتاب Air Warfare : the International Encyclopedia درخصوص نیروی هوایی عراق در سال های پایانی جنگ می نویسد :

In the period of the Iran-Iraq War (1980–1988), the Iraqi Air Force (IQAF) emerged as the sixth-largest air force in the world.With some 30,000 active personnel and such aircraft

as the MiG-29 Fulcrum, Su-24 Fencer, and Mirage F l, the IQAF was organized into two bomber squadrons, about 20 fighter ground attack squadrons, about 15 interceptor
squadrons, and one reconnaissance squadron. Its formations were disposed in 24 major operating bases with more than 100 airfields and six times as many shelters.

* * *

350 نفر بودیم که از قم راهی جبهه شده بودیم. زیر نظر تیپ 27 محمد رسول الله(ص). قم خودش تیپ و لشکر نداشت و زیرمجموعة تهران بود. در زمین صبح گاه جمع شده بودیم و منتظر بودیم تا حاج احمد متوسلیان بیاید و فرمانده برایمان انتخاب کند.
فکر می کردیم از جمع خودمان یکی را انتخاب کند که دیدیم یک نفر به سمت مان می آید. منظم ایستادیم.
حاج همت بود و یک غریبه. همت کمی عصبانی بود. کمی تند صحبت کرد و ما هم نگذاشتیم کلامش تمام شود. زمزمة اعتراض مان کم کم به فریاد تبدیل شد و... هیچ... بی نتیجه ماند.

گردان ما از تمام گردان ها بهتر بود. هم از لحاظ روحیه و هم توان جسمی و هم تجربه عملیاتی بچه ها. همین باعث شده بود حساس باشیم روی فرمانده مان تا متوسلیان هم با حساسیت برای مان تصمیم بگیرد.
از رفتن همت چند دقیقه ای نگذشته بود که یک جیپ کنارمان توقف کرد. حاج احمد متوسلیان بود و حاج همت و آن غریبه. بچه ها متوسلیان را که دیدند غصه شان سر باز کرد. دور متوسلیان را گرفتیم. بغض کرده بودیم. بین ما و حاجی یک علاقه خاصی بود. خیلی می خواستیمش. حاج احمد نشست و ماهم دورش نشستیم. حاجی نگاه مهربانی به ما کرد و بعد شروع کرد به صحبت کردن.

می گفت: «ما همه از جبهه آمدن مان یک هدف داشتیم و حالا هم فقط برای یک هدف می جنگیم. همه مان می خواهیم دل امام از ناراحتی دربیاید و شاد بشه. امام حالا گفته باید خرمشهر آزاد بشود. من و شما هم باید کمک کنیم تا این حرف امام به نتیجه برسه. بچه ها! شما غیر از این چیز دیگری می خواهید؟ نه به خدا. امام به ما بگوید بمیر، همه برایش جان می دهیم. اما و اگر و چرا هم نمی آوریم.»

بعد دست غریبه را گرفت و گفت: «این بابایی است. برادر من و شما که مثل ماها فقط برای یک هدف آمده. به خاطر دل امام. من به او ایمان دارم. شما هم به او ایمان داشته باشید. این قدر در این یکی ـ دو سال جنگ در جبهه بوده و در عملیات ها شرکت کرده که کلکسیون تیر و ترکش است. هر دستوری که او بده دستور من است. شما هم مطمئن باشید که بابایی جز رضای خدا هیچ چیزی نمی خواهد.

یکی از مجروحیت های شهید احمد بابائی در جبهه غرب

بغض مان بی صدا اشک شده بود. حاجی هم دل مان را حسابی سوزاند. بابایی را کنار ما گذاشت و خودش و همت راه افتادند که بروند. دوره شان کردیم. حاجی را بغل کردیم و بوسیدیم. همت را هم.
سوار جیپ شدند و رفتند. ما ماندیم و فرمانده جدیدمان حاج احمد بابایی. بابایی ارتشی بود. این را همان اول به ما نشان داد.

شهید احمد بابائی (نیروی هوائی ارتش - پیش از انقلاب)

به صف شدیم و گفت: به دستور من می دوید تا آن دیوار و برمی گردید. و شمرد: 1، 2، 3. دویدیم. اما چند نفر که هنوز دل شان با فرمانده ارتشی جدید نبود، ایستادند.

رفتیم و برگشتیم. بابایی نگاهی به سر تا پایشان کرد. یکی لباس سپاه داشت و آن دو تا هم بسیجی بودند. سپاهی را تنبیه کرد و سینه خیز بردش. گفت: باید به دستور فرمانده تان گوش بدهید. چه بابایی و چه غیر از اون.
تا شب آموزش و تمرین و بدو و بشین، حرکت، صبر و تنبیه و ... ادامه داشت. دیگر از تک و تا افتاده بودیم. موقع نماز رهایمان کرد. شام را که خوردیم، آماده می شدیم برای خواب.
همه به فکر بابایی و سخت گیری هایش بودیم که دوباره آمد و شروع کرد در چادرهایمان گشتن. از تک تک بچه ها احوال می پرسید.
نگاه می کرد که بچه ها شام خورده اند، پتو دارند، چیزی کم و کسر ندارند. مثل پدر مهربانی به بچه ها نگاه می کرد.
 همه ذهنیت ها را عوض کرد. انگار نه انگار که فرمانده مان است.

شهید احمد بابائی در لباس ارتش

* * *

صدای «العفو العفو» و هق هق گریه سه نفرشان اشکم را درآورده بود. تکان نمی خورم که نفهمند آنجایم. نزدیک اذان صبح بلند شدند و رفتند و من تازه فرصت کردم بنشینم و آزادانه گریه کنم.


خبر ازعملیات
صبح توی صبح گاه، بابایی اول برای مان صحبت کرد. گفت: «فقط بیست روز تا شروع عملیات وقت داریم. باید هم در این بیست روز آماده شویم. عملیات آزادسازی خرمشهر، ان شاءالله. گردان ما هم خط شکن است. پس همه باید تلاش مان را بکنیم.»
تمرینات مان شروع شد. سخت و طاقت فرسا. از نیمه شب شروع می شد تا اوایل شب بعد. خیلی سختی می کشیدیم، اما بابایی آن قدر محبت بچه ها را خریده بود که کسی لب به اعتراض باز نمی کرد.

شهید احمد بابائی در کردستان

مثلاً یک شب ساعت شش آماده باش زد. تازه نماز خوانده بودیم. آماده شدیم و پیاده راه افتادیم. تا ساعت چهار صبح راه می رفتیم توی بیابون. تاریکی مطلق. هیچ جا را نمی دیدیم.
بچه ها شوخی می کردند که: ان شاءالله نماز صبح خود را اهوازیم.

دیگری می گفت: این جوری که ما داریم می ریم هفت ـ هشت ساعت دیگه حرم حضرت معصومه(س) هستیم...

هوا کم کم داشت روشن می شد دلشوره گرفتیم که نماز صبح مان را کجا می خوانیم که دیدیم دژبانی پادگان پیدا شد.
کلی خندیدیم که حاجی دستت درد نکند. هشت ساعت ما را در بیابان دور خودمان گرداندی. حاجی قطب نما را 360 درجه گرفته بود و هشت ساعت پیاده دور زده بودیم. از پادگان به پادگان. فقط دویدیم که نمازمان قضا نشود.

ادامه آموزش در انرژی اتمی
بعد از چند روز قرار شد گردان برای آمادگی بیشتر به سایت انرژی اتمی دارخوین برود.

کانکس های سایت انرژی اتمی دارخوین (مقر لشکر 17 علی ابن ابیطالب)

انرژی اتمی در دید عراقی ها بود و جاده اش زیر آتش توپ و خمپاره ها. با این حال برای این که بیشتر آماده شویم، چند روز باقی مانده تا شروع عملیات را برای آشنایی بیشتر با شرایط و آموزش آنجا بودیم.
هوا گرم بود. پنجاه درجه دمای آنجا بود. آفتاب پوست و استخوان را می سوزاند اما دل حاجی نمی سوخت انگار.
تمرین های مان سرجایش بود. عطش هم پدرمان را درمی آورد. چون جاده زیر دید بود. فقط شب ها برای مان یک تانکر آب می آوردند که هم برای خوردن، هم برای شست و شو و هم.... به خاطر همین در مضیقه بودیم.
از سحر تا نیمه شب آموزش می دیدیم.

یک بار داشتیم کنار لوله های نفت می دویدیم که حاجی ایستاد. گردان را هم نگه داشت. بعد گفت: برادرها سریع پوتین هایشان را دربیاورند. سریع سریع. بعد بروید بالای لوله ها و بدوید تا آن انتها. چشم های مان گرد شد. 
همین جوری توی پوتین پاهای مان از شدت حرارت زمین می سوخت. حالا لوله آهنی ...
که دیدیم حاج احمد بابایی خودش خم شد و پوتین هایش را درآورد. ما همین کار را کردیم و پریدیم بالای لوله ها و سوختیم.
می سوختیم و می دویدیم. پاهایمان تاول داشت. تاول می زد. می سوخت. پوستش کنده می شد. خون می آمد. اما ما همچنان می دویدیم.
بابایی بلند فریاد زد: «عملیات می خواهد شروع شود. شماها گردان خط شکن هستید. همه عملیات بسته به کار شماست. ضعف نشان دهید، کوتاهی کنید، بترسید یا خسته شوید، همه زحمات به هدر می رود. مهمات کم است. ادوات ما مثل عراقی ها نیست. باید با گوشت و پوست بجنگید. پس خسته نشوید.

شهید بابائی ( نفر اول ایستاده از سمت راست) - حاج احمد متوسلیان ( نفر اول ایستاده از سمت چپ)

دعای کومله
یادش به خیر! چقدر سختی کشیدیم! شب ها فقط دو ساعت می خوابیدیم. آن قدر گرم بود که انگار در حمام سونا بودیم، ولی خستگی همه را بیهوش می کرد. اما بابایی همان دو ساعت را هم آرام نمی گرفت. دور می افتاد و به همه بچه ها سر می زد. تمام بچه ها را می شناخت.
یک شب یکی از بچه ها از شدت گرما رفته بود بالای کانکس ها خوابیده بود.
حاجی فهمیده بود یکی کم است. خیلی گشته بود تا بالاخره صبح بالای کانکس پیدایش کرده بود. صدایش زده بود که پسرم تو آن بالا چه کار می کنی؟
آن بنده خدا هم که مست خواب بود توی همان حال خواب و بیدار گفته بود: حاجی داشتم دعای کومله می خواندم خوابم برد.

حاجی خندیده بود که: اولاً کمیل نه کومله، دوماً نماز صبح که خواندی با چی وضو گرفتی.

گفته بود: با آب کتری.

حاجی گفته بود پاشو بیا عزیزم توی کتری چایی بوده نه آب. تو با چایی وضو گرفتی و نماز خواندی.

مربی روح و جسم
وضعیت مان خیلی سخت بود. اما هیچ وقت شکایت نمی کردیم. مثل پروانه دور بابایی می گشتیم.
یک ویژگی دیگری هم داشت، آن هم اینکه علاوه بر جسم بچه ها روح شان را هم تربیت می کرد. عادات بدمان را می خواست از بین ببرد. کمک مان می داد برای کشتن خواهش های نفسانی مان.
مثلاً یک شب که بردمان رزم شب، گفت: کسی حق ندارد در حین رزم سیگار بکشد. صبح، خسته برگشتیم، اما نگذاشت برویم توی چادر. نگه مان داشت. گفت: کی سیگار کشید؟ کسی جواب نداد. پرسید: کی سیگار رو درآورد، ولی نکشید؟ دو نفر دست شان را بلند کردند. گفت: کی درآورد و لبش گذاشت؟ یک نفر دستش را بلند کرد. همه را مرخص کرد.
از آن سه نفر، دو نفر بسیجی بودند و یکی پاسدار. به بسیجی ها گفت بروید، اما دیگر تکرار نشود، اما پاسدار را تنبیه کرد؛ صدتا کلاغ پر برو بعد مرخص. جانش بود و بسیجی ها

شب عملیات
شب عملیات رسید. مرحله اول آزادسازی خرمشهر تا چند ساعت دیگر شروع می شد.
سینه هامان از شوق داشت می ترکید. حال و هوای خاصی داشتیم. ما و یک گردان از ارتش در قسمت خودمان خط شکن بودیم. باید از جاده اهواز ـ خرمشهر می گذشتیم. رمز عملیات را که اعلام کردند، حرکت کردیم. از رودخانه گذشتیم. به خط دشمن نزدیک شده بودیم. خط را شکستیم. کار سخت بود، اما انجامش دادیم.
گردان از جاده رد شد، آن هم زیر آتش شدید دشمن. به اهداف رسیده بودیم و باید خط را تثبیت می کردیم.
عراقی ها تازه بیدار شده بودند. آن قدر سنگین آتش می ریختند که به زحمت توانستیم طاقت بیاوریم.
می دانستیم که در محاصره هستیم. بابایی گفته بود که باید یک هفته در محاصره باشید، اما مقاومت کنید و عقب ننشینید. به خاطر همین هرچه در توان داشتیم مهمات برداشته بودیم. برای یک هفته صبر و جنگ.
گاهی فشار عراقی ها آن قدر زیاد می شد که بابایی هم آر.پی.جی برمی داشت و می آمد کمک ما

هفت روز محاصره
روز سوم محاصره، عراق پاتک سنگینی کرد. تنها سلاح سنگین مان آر.پی.جی بود و گلوله ها هم خیلی کم. عراقی ها با تانک هایشان به طرف ما می آمدند. تشنگی، خستگی، فشار دشمن و کمبود مهمات امان بچه ها را بریده بود.
حاج احمد متوسلیان و همت هم کنار ما بودند.

شهید ناطق آر.پی .جی زن بود. یک لحظه عصبانی شد و رفت مقابل متوسلیان و داد زد: «حاج احمد دروغگو! کو توپ هات؟ کو تانک هات؟ دروغگو
متوسلیان صبر کرد. وقتی شهید ناطق داد و قالش تمام شد با حالت جدی گفت: «بسیجی توپ و تانکش آر.پی.جی اش است. اگر بسیجی بخواهد به فکر توپ و تانکش باشد، باید بمیرد
نگاه بچه ها همه به حاجی و کلامش بود. مطیع بودیم. با سختی آن محاصره هفت روزه را گذراندیم.
هفت روز مظلومیت و تشنگی، بی مهماتی، هفت روز گوشت و خون مقابل توپ و تانک. هفت روز یک گردان در مقابل دو لشگر عراق. خیلی از بچه ها شهید و مجروح شده بودند، اما حاج احمد گفت مرحله دوم را هم باید شما انجام بدهید.
در مرحلة دوم بابایی دستور داد که فقط سلاح سبک بردارید. یعنی همان آر.پی.جی را هم نمی توانستیم ببریم.
راه افتادیم و تا پشت توپ خانة عراق در سکوت رفتیم. وقتی بابایی کلت منور را شلیک کرد و «الله اکبر» گفت، مثل عقاب برسرشان ظاهر شدیم. درگیری مان بالا گرفت. اما توانستیم توپخانه عراقی ها را تصرف کنیم. خیلی از دوستان مجروح و شهید شده بودند. بابایی هم مجروح شده بود. اما نگذاشت بچه ها متوجه بشوند.

در پنج کیلومتری خرمشهر بودیم. باید همان جا خط مان را تثبیت می کردیم. بابایی را عقب برده بودند. بی فرمانده بودیم. باز هم کمبود مهمات، تشنگی و خستگی. آتش دشمن هم پدرمان را درآورده بود. با هرچه داشتیم و نداشتیم مقاومت می کردیم.
مهمات مان رو به اتمام بود.

پاتک دشمن هم خیلی سنگین.

تعدادمان هم کم شده بود.

حالت ناامیدی داشتیم که دیدم یک موتوری با سرعت، زیر باران گلوله دارد می آید. بی اختیار برایش صلوات فرستادیم که سالم برسد.
وقتی رسید، رفتم جلو. موتورش را خاموش کرد. دستش را جلو آورد و گفت: «سلام. من زین الدینم. از قم. شما بچه های گردان مالک هستید؟» باهاش دست دادم و گفتم: «سلام. من هم حاجی زاده ام. آره. ما بچه های مالک ایم. مهمات مان دارد تمام می شود. مهمات می خواهیم.»
سریع موتورش را روشن کرد و گفت: «می آورم الان می روم مهمات می آورم.» تا آمد راه بیفتد، پریدم پشت موتور و همراهش رفتم. عراقی ها هم با گلوله بدرقه مان کردند.
رسیدیم سر جاده.

حسن باقری و حاج همت هم آنجا بودند.

مهمات را که برداشتیم، می خواستیم راه بیفتیم که حسن باقری دیدمان. آمد جلو. نگاهی به صورت من کرد. وقتی حال زار و رنگ و روی مرا دید، محکم با دستش کوبید توی صورتش و گفت: عزیزجان، چرا این جوری شدی؟ دستم را گرفت که مثل یخ سرد بود. دوباره کوبید توی صورتش و گفت: خاک بر سر من! خدایا چه کار کنم؟
همت دست باقری را گرفت تا دیگر خودش را نزند و مدام می گفت: حسن جان، دعا کن!»

حال باقری دلم را خیلی سوزاند. واقعاً چقدر ما غریب و بی وسیله بودیم. راه افتادیم. باقری بی تاب بود.
برگشتیم پیش بچه ها با یک موتور مهمات. دویدند و مهمات را گرفتند. من همانجام افتادم روی زمین. اشعری پرید پشت موتور و با زین الدین رفتند که دوباره مهمات بیاورند. اشعری که می آمد، من می رفتم ...

سه روز بدون فرمانده
وضعیت جسمی مان اصلاً خوب نبود. سه روز کشید تا توانستیم خط را تثبیت کنیم. حالا فقط پنجاه نفر مانده بودیم. سیصدتا از بهترین دوستانمان شهید یا مجروح بودند.
خسته و دلشکسته بودیم که بالگردی نزدیکمان نشست. مقابل چشمان بهت زده مان بابایی از بالگرد پیاده شد.دستش را گچ گرفته بودند.
دویدیم طرفش. دورش را گرفتیم. این سه روز بدون فرمانده، با پاتک های سنگین دشمن و سیصد داغ، بی اختیار اشک هایمان سرازیر شد.
بچه هایی شده بودیم دور از پدرشان. آن روز خیلی گریه کردیم. بابایی نشست. همه ما هم دورش.
ولی ، کار هنوز تمام نشده بود. خرمشهر هنوز دست عراقی ها بود.

مرحله آخر عملیات و عروج فرمانده ما
آخرین مرحلة عملیات را هم ما باید انجام می دادیم. گردان مالک هنوز زنده بود و خرمشهر اسیر. پس گردان ما جان می داد تا ناموس و غیرتش را نجات دهد. بابایی صحبت می کرد و ما گریه می کردیم.
اراده های خسته مان دوباره جان گرفت و احساس شور و توان انجام کار درون مان زنده شد. دستان هم را فشردیم. یکدیگر را در آغوش گرفتیم. سر بر شانه هم گذاشتیم و همه خاطراتمان را گریه کردیم.

همة برادرهای شهیدمان را، همة نوجوان های پرپر شده را، همه تن های بی سر را، همة بدن های قطعه قطعه شده را، . همة مادران بی پسر شده را گریه کردیم. همه کربلای بی حسین(ع) را ، و همة زینب(س) بی عباس(ع) را.

کمرمان را محکم تر بستیم وهمچنین سربندهای یازهرای مان که تمام بچه های گردان مالک بر بازوی راست خود بسته بودند

باید گلوگاه شلمچه به بصره را می بستیم؛ مرحلة سوم عملیات آزاد شدن خرمشهر.

عملیات شروع شد.

درگیری سخت تر از قبل بود. عراق نمی خواست خرمشهر را از دست بدهد. یک قدم تا خرمشهر فاصله داشتیم. کار سخت بود، اما انجام شدنی. باید به هر قیمتی در روز خط را می شکستیم.
وسط عملیات دیگر بابایی را ندیدیم. دلمان شور می زد، اما آتش دشمن سنگین بود. خمپاره ای بابایی را از ما گرفته بود. بدون فرمانده می جنگیدیم و نمی دانستیم.

نمی گذاشتند بچه ها بفهمند که روحیه شان را نبازند.

سرانجام اهداف را گرفتیم.

عملیات تمام شد.

دنبال فرمانده مان می گشتیم. خرمشهر آزاد شده بود. می خواستیم همراه بابایی وارد شهر شویم. اما هرچه سراغ او را گرفتیم خبری نبود.

رفته بود پیش بچه های دیگر. پیش آن 320 نفر. دلش برایشان تنگ شده بود. رفته بود پیش مهدی اجاق، احمد سعادتمند، اسماعیل پانزده ساله، پیش رضا بلندیان، مختاری، حیدرزاده، حسین ملاغلامی، ناطق، محمد، علی، مجتبی و ...

سی نفر از گردان 350 نفری
یاد حسین ملاغلامی به خیر. باهم آر.پی.جی می زدیم.
مرحله دوم رفت بالا و یک تانک را زد و خوشحال فریاد زد: علی تانک را زدم.

پریدم بالای خاکریز تا تانک را ببینم و فریاد زنان گفتم: آفرین حسین، آفرین، اما حسین جوابم را نداد.
برگشتم دیدم حسین افتاده. نشستم بالای سرش. بوسیدمش. شهید شده بود.
آن موقع سه تا آر.پی.جی زن بودیم، اما بدون حسین ملاغلامی...
نرفتیم خرمشهر را ببینیم. دیگر خسته بودیم.

تازه می فهمیدیم که چقدر خسته ایم. این دو هفته اندازه دو سال پیر شده بودیم.

راهمان را گرفتیم و برعکس همه که می رفتند خرمشهر، ما چند نفر به سمت پادگان برمی گشتیم
نزدیک چادرهایمان که شدیم، احساس غربت داشت دیوانه مان می کرد.

چادرهای 350 نفری و حالا فقط چند نفر.
سی نفر از گردان 350 نفری
خدا، چه کار کنیم؟ هرکس وارد چادر خودش که می شد، مثل ابر بهار گریه می کرد. مظلومیت، بی کسی، تنهایی، داغ، داغ برادر و عزیزتر از برادر، همه مان را مچاله کرده بود.
مخصوصاً باباغلامی را که مسئول تدارکات مان بود. چون تدارکات کم بود گاهی بچه ها ازش کمپوت می خواستند با بداخلاقی جواب منفی می داد. می گفت: فقط شب عملیات. شب عملیات هم آمد و به همه یک کمپوت داد.

اما چون می دانستیم باید یک هفته در محاصره بجنگیم و باید هرچه می توانستیم مهمات برداریم به جای کمپوتمان دو سه تا نارنجک برداشتیم. توی چادرها کمپوت را گذاشتیم و رفتیم.
 

روضه بابا غلامی

بابا غلامی حالا می دید چادرهای خالی از بچه هاست و گوشة هر چادر هم چند کمپوت.

شروع کرد به گریه کردن. خودش را می زد. مثل پدرهای پسرمرده زار می زد. زبان گرفته بود: «مهدی جان، حمیدم، دورت بگردم بابا. کجایی اسماعیلم. برایت کمپوت آوردم. بمیرم من که شما را اذیت کردم. رضا جان. آقا هادی. بابا بیایید. محمدم، کمپوت نمی خواهی. خدایا کجان بچه هایم. خدایا گل هایم پرپر شدند.» روضه ای بود چندنفره که دل ها را می سوزاند.

گردان مالک حالا شده بود دسته مالک. دسته بی فرمانده.

دیگر کاری نداشتیم. بار و بندیلمان را جمع می کنیم و راهی قم می شویم. باید برای تشییع بچه ها برسیم. به خانواده هایشان سر بزنیم و سراغ مجروحین هم برویم. راه می افتیم. در قطار کسی حوصله شوخی ندارد. سکوت و غم و نگاه و اشک و سوزهای آرامی که از گوشة چشمانمان می آید و صورت ها را خیس می کند.
 

کسی برای گردان مالک یادمان نمی گیرد!؟

چند روزی در شهر هستیم. قرار است لشکرهای سپاه سازمان جدیدی بگیرند.
نیروهای قم می روند زیر نظر لشکر 17 علی بن ابی طالب و از تهران و لشکر 27 محمد رسول الله(ص). جدا می شوند.
گردان مالک هم می رود زیر نظر لشکر 17.
دسته مالک از 350 نفر فقط سی نفر نیرو دارد. پس منحل می شود
گردان فراموش شده ای که نه لشکر 27 برایش یاد می گیرد و نه لشکر 17.

مهم نیست.

بچه ها روسفیدند. مثل فرمانده غریب شان حاج احمد بابایی، فرمانده صبور و مهربانشان.

از ارتش آمده بود در سپاه و کنار بسیجی ها خدمت کرد و حالا ...
ما هم تا آخر جنگ بودیم. هرچند که از آن سی نفر هم حالا تنها ده نفر مانده ایم؛ ده نفری که یادگار جنگ اند. جانبازاند و البته سرافراز

* * *

گفت وگو با علی حاجی زاده و ناگفته هایی از حماسه آفرین خرمشهر، شهید احمد بابابی
 

================
این خاطرات که جگر من رو سوزند بچه ها. شما رو نمیدونم
انشاءالله که لایق باشیم تا امروز پرچم این شهدا رو نگذاریم که به زمین بیوفته و فردای قیامت هم در کنارشون محشور بشیم.
 

============

بسیار زیبا و تأثیرگذار...
منتقل شد
PersianKing

بدون شک ، یکی از تلخ ترین فصل های تاریخ جنگ تحمیلی عراق علیه ایران ، در طول هشت سال دفاع مقدس ، فصل تهاجم وحشیانه ارتش بعث عراق ، به شهرها و مراکز صنعتی جمهوری اسلامی ایران بشمار می رود . مجموعه ذیل ، به درخواست دوست عزیز ، جناب کرشتی ، از منابع مختلف گردآوری شد . هرچند آمارهای متناقضی در اینباره وجود دارد ، اما بازخوانی مختصر آن ، مفید به فایده بشمار می رود .

ارتش بعث عراق ، در بازه زمانی 1974 تا قبل از سقوط رژیم بعث در سال 2003 ، تعداد قابل توجهی موشکهای  زمین به زمین تاکتیکی خانواده فراگ  واسکاد را وارد سازمان رزم خود نمود . در این زمینه آمارهای مختلفی وجود دارد . به اعتقاد منابع داخلی ، در بازه زمانی فوق ، 819 فروند از این موشکها در اختیار ارتش بعث قرار داده شد . اما براساس آمارثبت شده در موسسه صلح استکهلم ، آمار موشکهای تحویلی به عراق چیزی در حدود888  فروند ، بشرح ذیل بود :

در بازه زمانی 1975-1974 ، 48 فروند ( موشک اسکاد R-17)

در بازه زمانی 1984-1982 ، 40 فروند ( موشک اسکاد R-17)

در بازه زمانی 1988-1985 ، 800 تیر   ( موشک اسکاد R-17)

اما فصلی که در تاریخ جنگ ایران و عراق ، به جنگ شهرها مشهور شد ، در 6 مقطع قابل بررسی است :

آمار شلیک ها براساس سال :

سال 1359 شمسی : 26 فروند موشک فراگ و اسکاد ، در قالب 13 حمله موشکی

سال 1360 شمسی : 48 فروند موشک اسکاد و فراگ، در قالب 24 حمله موشکی

سال 1362 شمسی : 41 موشک اسکاد و فراگ ، در قالب ؟؟؟؟  حمله موشکی

سال 1363 شمسی : 54 فروند موشک اسکاد و فراگ  ، در قالب 30 حمله موشکی

سال 1366 شمسی : 81 فروند موشک اسکاد و فراگ ، در قالب 68 حمله موشکی

در مجموع 250 فروند موشک  فراگ ، اسکاد و الحسین ، در قالب 135 حمله موشکی

نقاط اصابت موشکهای بالستیک عراق و ایران در بازه زمانی 1988-1980

اما بیلان جنگ شهرها ، در قالب 6 مقطع :

مقطع نخست - 13  اسفند 1363 الی 18 فروردین  1364

118 مرتبه بمباران و شلیک موشک که منجر به شهادت 1227 نفر و مجروحیت 4862 نفر گردید

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 10 فروند موشک اسکاد به قلب بغداد

مقطع دوم : 4 خرداد 1364 الی 25 خرداد 1364

105 مرتبه بمباران و شلیک موشک که منجر به شهادت 570 نفر و مجروحیت 1338 نفر گردید .

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 4 فروند موشک اسکاد به قلب بغداد

مقطع سوم : 20 مرداد 1365 الی 10 دی 1365 :

بنا بر ادعای نیروی هوایی ارتش بعث عراق ، در این مقطع 14684 ماموریت رزمی انجام شد که از این تعداد 360 ماموریت بر علیه اهداف غیر نظامی صورت گرفت .

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 7 فروند موشک اسکاد به قلب بغداد

مقطع چهارم : 11 دی 1365 الی 10 اسفند 1365

بمباران 66 شهر که منجر به شهادت 3050 نفر و 11163 مجروح گردید .

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 11 فروند موشک اسکاد به قلب بغداد

مقطع  پنجم : 16 مرداد 1366 الی 29 شهریور 1366

آماری در خصوص حملات عراق و تلفات آن وجود ندارد.

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 7 فروند موشک اسکاد به قلب بغداد

مقطع ششم : 18 اسفند 1366 الی 31 فروردین 1367

50 روز بمباران و موشک باران بی وقفه

در این مقطع ، ارتش عراق ، 182 فروند موشک الحسین به ایران شلیک نمود که از این تعداد 130 فروند بسوی تهران و 52 فروند به سایر شهرها شلیک شد که منجر به  شهادت 1727 نفر و مجروح شدن 8283 نفر  گردید .

از این 182 فروند ، کلاهک 52 فروند موشک اسکاد و الحسین ، بدلیل نقص فنی ، عمل ننمود .

عکس العمل جمهوری اسلامی ایران :  شلیک 51 فروند موشک اسکاد به بغداد ، موصل ، تکریت و کرکوک

پی نوشت :

1- بنابر ادعای برخی منابع ، تعداد شلیکهای موشکهای اسکاد ایران بشرح ذیل بود :

مقطع نخست : 10 فروند ، مقطع دوم : 4 فروند ، مقطع سوم : 5 فروند ، مقطع چهارم : 11 فروند ، مقطع پنجم : 7 فروند ، مقطع ششم : 49 فروند

2- در برنامه موشکهای بالستیک عراق ( 2003-1974) بیشتر از 21 شرکت دولتی عراقی مشارکت داشتند که بررسی و تجزیه و تحلیل آن ، به فرصتی دیگر واگذاشته شده است .

یکی از مهمترین تجارب ارتش ایالات متحده در جنگ ویتنام ، استفاده گسترده از بالگردهای هجومی و ترابری تاکتیکی  با هدف تحرک بخشیدن به  انتقال واحدهای نظامی در میدان  نبرد بشمار می رفت . با پایان یافتن  جنگ ، ایران بعنوان یک متحد منطقه ای این کشور  در دهه 70 میلادی ، به  یکی از مهمترین دریافت کنندگان سخت افزار نظامی ایالات متحده برای ایجاد  بزرگترین نیروی هوانیروز آسیای جنوب غربی ، تبدیل گردید . در این میان ، شاید یکی از مهمترین سخت افزارهای وارد شده به سازمان رزم هوانیروز ، بالگرد BELL-214 بشمار می آمد که بتدریج به  اسب کاری این نیرو تبدیل گردید . براساس اطلاعات منتشر شده ، ایران در حد فاصل سالهای 1972 تا 1976 ، چیزی در حدود 335 فروند از این بالگرد ترابری را دریافت نمود که از این تعداد 39 فروند از نمونه BELL-214C ( نسخه جستجو و نجات ) بود . 

با این وصف ، هدف از این نوشتار، بررسی عملکرد فنی  این بالگرد نخواهد بود ، بلکه  شرح جانفشانی ها و ایثارهای  خلبانان و پرسنل فنی هوانیروز ارتش جمهوری اسلامی ایران  و  اثبات این نکته است که بر خلاف  کج فهمی های موجود ، چه ارتباط صمیمانه و محبت آمیزی میان پرسنل ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در جبهه های نبرد حق علیه باطل وجود داشت . 

بطور مشخص ، این نوشتار ، از زبان سرهنگ فنّی هوایی ، سید صیاد هاشمی بازگو می گردد :

راند نخست : آغاز ماجرا  

در یکی از عملیاتهای مشترک در منطقه عملیاتی شلمچه ، تیم های آتش هوانیروز با استقرار در منطقه دارخوین ، این محل را به قصد اجرای آتش پشتیبانی  از نیروهای سطحی ، ترک می کردند . عملیات با محوریت یگانهای پیاده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در حال انجام بود و به مانند همیشه ، دو رکن اصلی پشتیبانی رزمی ، یعنی توپخانه و هوانیروز در حمایت از عملیات حضور داشتند . 

با شروع عملیات رزمی ، 13 تیم آتش به منطقه روانه شده و پس از بازگشت آخرین تیم ، برای اجرای یک ماموریت جدید ، تیم آتش چهاردهم مشغول آخرین بازبینی ها قبل از عزیمت به منطقه بود . 

طبق معمول ، چشم همه نفرات قرارگاه  به افق غرب بود تا بازگشت سالم  تیم های عملیاتی ، تیم جدید آتش با خیال راحت منطقه را ترک کنند  ولی این اتفاق نیافتاد و تیم سیزدهم  با 3 فروند بالگرد کبری ، بدون همراهی بالگرد جستجو و نجات ، به آسمان قرارگاه رسید .

شبیه به سایر موقعیتهای مشابه ، نگرانی و زمزمه بروز سانحه فضای قرارگاه را در بر گرفت و سئوال و جواب با خلبانان کبری شروع شد . به گفته خلبانان ، بالگرد رسکیو ، با آتش زمینی مورد اصابت قرار گرفته و بدلیل نقص در پیشرانه  مجبور به فرود اضطراری در خط خودی شده بودند و خدمه آن به شکل معجره آسایی ، در مسیر بازگشت به قرارگاه قرار داشتند .  

ادامه دارد .........................

پی نوشت :

منبع ،  مجله صنایع هوایی ، سال بیست و پنجم ، شماره 290 .

لینک منبع

از تمامی دوستان مطلع دعوت می شود برای بازطراحی عملیات های دفاع مقدس این تاپیک رو همراهی کنند .

ملزومات :

1- نقشه های مناطق عملیاتی (حداقل نقشه ساده و توپوگرافی)

2- استعداد ما و دشمن در منطقه

3-اهداف عملیات ها

4- نتیجه اعلام شده عملیات ها

با سلام - ضمن تشکر از دوست بسیار عزیز جناب mahdiarmy ، صرفاً یک تذکر به دوستان شرکت کننده در تاپیک ، به شکل جدی از توهین به فرماندهان نیروی های مسلح ( چه درزمان دفاع مقدس و چه در حال حاضر ) خودداری فرمایید و اگر استدلالی منطقی ارائه می کنید ( بدلیل حساسیت موضوع ) حتماً با ارائه سند معتبر (ارجاع به کتاب و.... ) باشد . متشکرم //MR9

گفتم تایپیک ارزشی ایجاد کنم قبل رفتن

کلا سعی کنید وصیت نامه بنویسین چیز خوبیه ولی همسرتون ندونه که با گریه بیچارتون میکنه

______________!

اما اصل ماجرا:

در عملیات کربلای 5، «قاسم سلیمانی» فرمانده لشکر 41 ثارالله در محاصره‌ی دشمن گیر می‌کند. با بی‌سیم همراه با داد و فریاد به قرارگاه می‌گوید: «عراقی‌ها ما رو محاصره کردن. تو چند متری‌مون هستن... بعید می‌دونم کسی از ما زنده بمونه... دیدار به قیامت!». سردار اسدی فرمانده لشکر المهدی در محور کناری لشکر ثارالله بی سیم را برمی‌دارد و می‌گوید: «قاسم! قاسم! جعفر!» جواب می‌دهد: «جعفر به گوشم!» می‌گوید: «اشلو رو برات می‌فرستم.» جواب می‌دهد:«هر کاری می‌کنی زودتر جعفر جان!» مرتضی جاویدی فرمانده گردان فجر لشکر المهدی که معروف به اشلو بود به همراه نیروهایش خود را به پشت نهر جاسم در محدوده‌ی پنج ضلعی می‌رساند. با نیروهای عراقی درگیر می‌شود و می‌تواند محاصره‌ی آن‌ها را بشکند و دشمنان را به عقب براند و بچه‌های لشکر ثارالله از محاصره‌ی دشمن بیرون بیایند. *اشلو مرتضی جاویدی بین عراقی‌ها معروف شده بود به اشلو! از بس که خودش را به سنگرهایشان می‌رسانده و به عربی باهاشان صحبت می‌کرده و می‌گفته: «اشلونک؟» یعنی حالت چطوره؟! بعد که می‌رفته، می‌فهمیده‌اند از نیروهای ایرانی بوده و خودش را عراقی جا زده که از آن‌ها اطلاعات منطقه را بگیرد.

از طرف ستاد فرماندهی جنگ عراق برای سرش جایزه گذاشته بودند. دو سه بار هم به دروغ از رادیوشان اعلام کرده بودند مرتضی جاویدی، مشهور به اشلو، از فرماندهان مهم ارتش دشمن و از مزدوران خمینی امروز توسط دلاورمردان عرب به درک واصل شد! برای همین چیزها بود که هر فرمانده لشکری آرزو داشت فرمانده گردانی چون او داشته باشد.

*تنها فرماندهی که امام پیشانی‌اش را بوسید مرتضی جاویدی همچنین در عملیات والفجر 2 رشادت‌های بسیاری خلق کرد و به همراه نیروهایش در محاصره‌ی دشمن مقاومت جانانه‌ای می‌کند تا به قول خودش احد تکرار نشود. بعد از عملیات والفجر 2 فرماندهان جنگ به محضر امام می‌روند. محسن رضایی و صیادشیرازی گزارشی از عملیات می‌دهند و به رشادت‌ و قابلیت مرتضی جاویدی و نیروهایش اشاره می‌کنند. امام با شنیدن سخنان صیاد از جا برمی‌خیزد و تمام قد می‌ایستد و شهید جاویدی را در بغل می‌گیرد. همه‌ی نگاه‌ها به امام بود و لب‌های مبارک‌شان که بر پیشانی مرتضی می‌نشیند و مرتضی در حالی که اشک می‌ریخته است شروع به بوسیدن دست و بازو و صورت امام می‌کند. *ادای احترام صیاد شیرازی به اشلو صیادشیرازی در یکی از سفرهایش به شیراز، سراغ مزار مرتضی را می‌گیرد تا می‌رسد به شهر فسا و بعد روستای جلیان. همراهان صیاد می‌گویند از فاصله‌ی 50 متری مزار، از ماشین پیاده می‌شود. لباسش را مرتب می‌کند و با احترام کامل نظامی با قدم آهسته به سمت مزار می‌رود و آنجا دست راست را به گوشه‌ی کلاه نظامی می‌چسباند و فاتحه می‌خواند و هرچه بچه‌های سپاه فسا که از حضورش خبردار شده بودند از او می‌خواهند ناهار را آنجا بماند، می‌گوید من در ماموریتم و فقط به احترام مردی که امام به پیشانی‌اش بوسه زد، به اینجا آمده‌ام و باید بروم.

*اشلو در عملیات کربلای 5 به شهادت رسید.

در رابطه با زندگی این سردار شهید کتاب «تپه جاویدی و راز اشلو» به قلم «اکبر صحرایی» توسط انتشارات ملک اعظم منتشر شده است. خاطرنشان می‌سازد روایت‌های فوق از دو کتاب «تپه جاویدی و راز اشلو» و «هدایت سوم» خاطرات سردار محمدجعفر اسدی از انقلاب اسلامی و دفاع مقدس آمده است.

مصاحبه سردارشهید مرتضی جاویدی (درمنطقه عملیاتی نحر جاسم    

منزل شهید:

چهارصد نفر بودند كه تپه «بردزرد» را فتح كردند. كار سختي نبود، اسير هم گرفتند. اما سختي كار تازه بعد از مستقر شدن گردان فجر روي تپه شروع شد. عراق نمي‌خواست تپه را از دست بدهد؛ پاتك پشت پاتك! اما بچه‌هاي گردان فجر مقاومت كردند، آن هم بدون آب و غذاي درست و حسابي. چهار پنج روز مقاومت كردند تا نيروي كمكي رسيد و تپه حفظ شد. اما ديگر خبري از گردان فجر نبود؛ گردان شده بود گروهان و كم‌كم گروهان هم شده بود دسته؛ آخر از چهارصد نفر فقط 18 نفر مانده بودند! آنقدر شهيد زياد شده بود كه مي‌گفتند تعداد اسراي عراقي از تعداد رزمنده‌هاي ايراني بيشتر شده است! گردان رفته بود و دسته برگشته بود...

اين يكي از اتفاقاتي بود كه نام گردان فجر و فرمانده‌اش شهيد مرتضي جاويدي را سر زبان‌ها انداخت تا هر وقت كار گره مي‎‌خورد يا قرار بود عمليات سختي انجام شود، نگاه فرماندهان جنگ بچرخد سمت آنها. از آنطرف هم خيلي از جوان‌هاي شيرازي براي جبهه رفتن سر و دست مي‌شكستند كه به اين گردان راه پيدا كنند.

اما مرتضي به اين راحتي‌ها كسي را راه نمي‌داد؛ شرايط خاص خودش را داشت. از تمرين‌هاي ورزشي و رزمي گرفته تا تعهد گرفتن از رزمنده‌ها كه هر شب سوره واقعه را بخوانند.

مرتضي جاويدي فقط بين رزمنده‌ها يا فرماندهان ايراني معروف نبود. عراقي‌ها هم حسابي او را مي‌شناختند و هر چند وقت يكبار بلوف مي‌زدند كه «اشلو» را كشته‌ايم. اشلو لقبي بود كه مرتضي پيدا كرده بود؛ اشلو مخفف «ان شی لونک» بود، به معنی حال و روزت چطور است؟! اين لقب را هم بخاطر اين به مرتضي داده بودند كه....

با احترام بی پایان به روح بلند شهدای نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در هشت سال دفاع مقدس 

و 

همچنین خلبانان گمنام ، ولی سرافراز گردان های 81 ، 82 و 83 نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران 

( رهگیرهای افسانه ای تامکت )  :winking: 

"دیزل های لیزری "

بدون شک ، جنگنده / بمب افکن F-4 ، یکی از شاهکارهای خلقت صنعت هوانوردی نظامی بشمار می رود . برای کسانی که از عالم هوانوردی سررشته ای ندارند ، F-4 ، کلمه ای غریب است  ، اما فانتوم را همه می شناسند . شهرت و محبوبیت این واژه ، به حدی است که در گفتگوهای عامیانه و کوچه بازاری ، نیز جایی برای خود ، دست و پا نموده است . 

نقش F-4، در وارد نمودن بسیاری از ارتش های دنیا و بخصوص نیروی هوایی این ارتشها ، به عصر جنگ افزار مدرن هوایی بر هیچ کس پوشیده نیست . فانتوم نخستین جنگنده ای بود که بدون دریافت هیچ گونه کمک از رادارهای زمینی ، توانایی  شناسایی و نابود نمودن پرنده های دشمن را داشت و این تازه نیمی از راه  است . 

F-4 ، یک بمب افکن تاکتیکی فوق العاده بشمار می رود که  ابهت و عظمت آن را تا هنگامی که تا بن دندان ، به طیف وسیعی از مهمات مسلح است با هیبتی شبیه به بمب افکن راهبردی B-52 مقایسه می کنند . 

"صدای غرش مهیب پیشرانه های پرقدرت J-79 فانتوم "، به وجد آورنده دل دوستان و لرزاننده دل دشمنان است .  جدا از تمامی این توصیف ها ، F-4 جنگنده ای بسیار زیباست ، این زیبایی ، هنگامی که فانتوم پرو بال باز نموده و به آسمان می رود ، صد چندان می شود . کمتر کسی است که حساب کار دستش باشد ، فانتوم را در آسمان ببیند و تحت تاثیر ترکیب این جنگنده زیبا قرار نگیرد . 

طراحی این پرنده زیبا ، آنچنان براساس استانداردهای مورد نیاز صورت گرفته بود که تقریباً تمامی نقش هایی که یک هواپیما می تواند آن را اجرا نماید ، را می توان در وجود آن مشاهده نمود :

جنگنده-رهگیر ، بمب افکن ، پرنده شناسایی ، هواپیمای ویژه نمایش های هوایی ، پرنده بستر آزمایش و ..... !

توانایی های نسخه اصلی این پرنده دوست داشتنی چنان بود که پس از آنکه عملکردهای بالای آن به طراحانش به اثبات رسید ، آنها بدین فکر افتادند که نسخه عکسبرداری و شناسایی فانتوم را ساخته که بدین ترتیب ، یک پرنده شناسایی با عملکردی فوق العاده ، باشناسه RF-4 متولد گردید و صد البته ، به اندازه خود F-4 ، تاریخ ساز شد . 

با این وصف ، این نوشتار  ، نه در مورد گردان همیشه جاودان یازدهم شناسایی تاکتیکی ، بلکه بررسی  و نوشتاری است کوتاه ، در مورد گونه  D این پرنده در نیروی هوایی ایران ، به همراه خاطرات جذاب  یکی از خلبانان شجاع آن ، یعنی ، امیر سرتیپ دوم ، علیرضا نمکی  .

پایان بخش نخست 

پی نوشت : 

1- این نوشتار ، در صورت استقبال دوستان ادامه خواهد یافت .

2- منابع مورد استفاده در انتها ، تقدیم خواهد شد . 

3- هر گونه برداشت ، تنها با ذکر منبع ، MILITARY.IR ، مجاز خواهد بود .

4- این نوشتار به دو دوست بسیار عزیز ، جناب Sorena_Noshad و جناب TRSsquadron  تقدیم و بابت تاخیر حاصله ، عذر خواهی می شود. 

5- البته ذکر این نکته جالب خواهد بود که بنده همچنان ، پایبند  صدیق آرمان های گربه افسانه ای نیروی هوایی ( F-14) خواهم بود . :winking: 

این مجموعه با صرف زمان ، از منابع گوناگون ، گرد آوری شده است ،

بنابراین ، هر گونه برداشت با ذکر منبع (MILITARY.IR) خواهد بود . 

در غیر اینصورت ، برداشت کننده  ، عرفاً و شرعاً ، مسئول خواهد بود .

:rose: گرد آورنده: MR9   :rose: 

امروز ، 31 شهریور ، سالروز تهاجم همه جانبه دشمن بعثی به خاک میهن عزیزمون هست ...

یادی داشته باشیم از شهدا و ایثار گران اقلیت های مذهبی ...

کسانی که بدون هیچ چشمداشتی و برای میهنشون و اعتقاداتشون ، رفتن و جنگیدن ...

بزرگوارانی که شاید هرروز ببینیمشون ولی نشناسیمشون ...

بزرگوارانی که رفتن و در خون خود غلطیدن تا ما ، امروز در آرامش و امنیت باشیم ...

و یادمون نره که ...

آسایش امروز ما ، مدیون غیورمردان دیروز هست ...

آ. شهدای نظامی :

1. ادیک نِرسِسیان قلعه ملکی 1362-1339 قصر شیرین

2. ادئوین شامیریان 1366-1346 میمک

3. آرمن آوِدیسیان 1369-1338 قصر شیرین

4. آلبرت الله دادی 1366-1345 سومار

5. آلفرد گبری 1370-1350 نفت شهر

6. آوانِس بارسقیان 1366-1345 سردشت

7. پایلاک آوِدیان 1359-1338 دزفول

8. رِیموند شاهنظریان 1365-؟ مهران

9. رازمیک خاچاطوریان 1366-1343 سومار

10. رازمیک داوتیان 1360-1339 آبادان

11. رازمیک هونانیان فریدنی 1359-1340 سر پل ذهاب

12. رافیک رشید زاده 1361-1337 شوش( جبههء عملیاتی جنوب)

13. رایموند باغداساریان 1365-1342 تمرچین

14. روبرت لازار( لازاریان) 1367-1345 میمک ( عملیات مرصاد)

15. زوریک مرادی مسیحی 1359-1339 پیران شهر

16. ژرژ کشیش هاروطون 1367-1341 تنگ حاجیان – گیلان غرب

17. ژوزف شاهینیان 1364-1341 حسینیه اهواز

18. ژوزف هرمز نازلو 1370-1348 میشداغ

19. ژیلبرت ملکم آبکاریان 1359-1339 سر پل ذهاب

20. سوِرن خانلریان 1361-1338 خونین شهر – محور اهواز

21. صارمی یانیکیان 1359-؟ جبههء جنوب

22. گارنیک بوغوسیان ملحمی 1365-1342 کاگوژان – حاج عمران

23. گاگیک تومانیانس 1366-1340 پنجوین – مریوان

24. مگردیچ طوماسیان کنارکی 1365-1342 سومار

25. نوریک باباجانیانس 1367-1344 شرهانی

26. نوریک دانیِلیان 1364-1342 تهران( اثرات ترکش در بدن)

26. وِهاندز رشیدپور بابرودی 1367-1343 فکه

27. وارطان آبراهامیان 1358-1339 کردست

28. وارطان آقاخانیان 1364-1341 جزیره مجنون

29. وازگن آدامیان 1364-1343 حاج عمران

30. وازگن آوانسیان 1361-1338 داروین منطقه عملیاتی والفجر

31. واهان الله وردی 1362-1340 پیرانشهر( مهران)

32. واهیک باغداسایریان 1362-1340 دارخوین

33. واهیک یِسائیان 1367-1345 سرپل ذهاب

34. ورژ باغومیان 1365-1344 پاوه

35. ویگن گاراپیدی( کاراپتیان) 1366-1344 شرهانی- زبیذات

36. هراچ طوروسیان 1367-1348 سومار

37. هراچ هامبارسومیانس 1367-1340 پیرانشهر

38. هراند آوانسیان سنگبارانی 1367-1343 ابوغریب- جبهه عین خوش

39. هنریک هاروتونیان 1361-1348 صالح آباد ایلام

40. هنریک یوسفی( هوسپیان) 1364-1345 هورالهویزه – کیان دشت

41. یوریک سرداریان سِت 1365-1343 حاج عمران

ب. جانبازان :

42. اُوهانس عزیزیان 1367 زبیدات - نهرعنبر

43. اِمیا گریگوریان 1367 سومار

44. ادموند مددی 1367 بعقوبه

45. ادوارد تِر مادو 1359 سر پل ذهاب

46. آرمان بندری 1367 مهران – پایگاه دوراجیه

47. آرموند فولادیان 1367 نفت شهر

48. آلبرت استپانیان 1367 فکه

49. آلبرت قهرمانیانس 1367 نفت شهر – سومار

50. آلکس دِر هاروتونیان 1367 نفت شهر

51. آلکساندر گاسپاریانس 1367 زبیدات

52. آندرانیک نظریان 1365 مهران

53. آواک میر آواکیان 1367 تکاب

54. آیواز خداوردیان 1367 قصرشیرین

55. باگرات کشیش آبنوسی 1367 قصرشیرین

56. خاژاک آلکسانیان 1367 سومار

57. رافیک الله وردی 1367 میمک

58. رایموند گریگوریان 1367 زبیدات

59. ژرژیک نظری 1367 دهلران( موسیان)

60. ژوزف نظری مسیحی 1367 نفت شهر

61. ژیرایر آبنوسیان 1367 باغ ملک – سر پل ذهاب

62. سِمیک وارطانیان 1367 شرهانی

63. سارو یعقوبیان حاجی آبادی 1367 سر پل ذهاب

64. ساکو آندریاس کنارکی 1367 میمک

65. سرکیس داوتیانس 1367 کوشک ( طلائیه)

66. سورن هاکوپیان 1367 میمک – دشت هلاله

67. فرانکو منصوری 1367 سومار 

68. کارِن باباخانیانس 1367 سومار

69. مائیس کشیشیان 1367 موسیان

70. وارطان سیران( سرانیان) 1367 قصر شیرین – سر پل ذهاب

71. وازریک قدیمی 1367 مهران

72. وازگن ولدی 1367 سومار

73. واهیک تِر ماه سلطانی 1367 منطقه عمومی بیات

74. ورژ میناسیان 1367 زبیدات – نهرعنبر

75. هامازاسپ یِسائی هاروطونیان 1367 نفت شهر

76. هاملت ظُهرابیان 1367 گیلانغرب

77. هامو بارسقیان 1367 سومار

پ. سربازان مفقود الاثر :

78. اوهان یاریجانیان 1367-1344 مهران

79. هراچ هاکوپیانمیلاگردی 1366-1344 قصر شیرین

80. هراند هاکوپیان میلاگردی 1367-1347 شرهانی

81. هنریک تِر آوانِسیان 1366-1344 ارتفاعات باباهادی

82. سرناوی جانباخته اسحاق تیزابی :

تولد : 8آبان1337 در آبادان .
شهادت : 5اسفند1360 در مسجدسلیمان .

83. سرباز جانباخته جانی بت اوشانا :

تولد : 1340 در کرمان .
شهادت : 1360 در سقز .

84.جانباخته استواریکم امدادگر سیروس حکیمیان :

تولد : 1339 در یزد .
شهادت : 1361 در کله قندی .

85. جانباخته فریبرز موریم :

تولد : 1334 در یزد .
شهادت : 1362 در مهران .

86. سروان زرهی جانباخته شهرام زرینی :

تولد : 1332 در کرمان .
شهادت :1361 در خونین شهر .

87.جانباخته حمید نهاوندی :

نولد : 1342 در تهران .
شهادت : 1360 در بانه .

88. جان باخته ، مهرداد فرارونی ، در سال 1334 در تهران زاده شد. ادامه تحصیلات خود را در دانشكده فنی دانشگاه تهران گذراند در آغاز پیروزی انقلاب به یاری نیروی هوایی رفت و در 21 بهمن 1357 جان باخت. 

89 . سرباز وظیفه جان باخته ، كامران گنجی ، در سال 1339 در كرمان زاده شد تحصیلات خود را در دبیرستان فیروزبهرام به پایان رسانید. در سال 1359 به خدمت سربازی دعوت شد و در 20 مهر ماه 1359 در جبهه سرپل ذهاب جان باخت. 

90. گروهبان یکم جان باخته ، كیخسرو كیخسروی ، در سال 1329 در تهران زاده شد، دیپلم خود را از دبیرستان فیروزبهرام اخذ كرد سپس در دانشكده كشاورزی دانشگاه تهران ادامه تحصیل داد و در شانزدهم دیماه 1359 جان باخت.

91 . سرباز وظیفه جان باخته ، بهروز باستانی، در سال 1340 در تهران زاده شد تحصیلات خود را در دبیرستان فیروزبهرام به پایان رسانید سپس به خدمات سربازی رفت و در تاریخ 22 مرداد 1360 جان باخت. 

92. جان باخته ، پرویز آبادی ، در سال 1325 در كرمان زاده شد، تحصیلات را در كرمان به پایان رسانید و سپس در رشته مدیریت بازرگانی از انگلستان فارغ التحصیل شد. در سمت سرپرست بازرگانی شركت كشتیرانی در بندر امام خمینی (ره) و در تاریخ 27 مهر 1360 در پی بمباران هوایی دشمن جان باخت. 

93. جان باخته ، داریوش شهزادی، در سال 1328 در تهران زاده شد، تحصیلات خود را در دبیرستان فیروزبهرام گذراند و سپس در رشته مهندسی برق الكترونیك از دانشگاه علم و صنعت فارغ التحصیل گشت، در سازمان صدا و سیما انجام وظیفه می كرد و در شش آذرماه 1369 بر اثر انفجار بمب از سوی ضد انقلاب جان باخت. 

94. ستوان یکم جان باخته ، فرهاد خادم ، در سال 1336 در تهران متولد شد تحصیلات خود را در دبیرستان خوارزمی به پایان برد. در رشته مهندسی سازه از دانشگاه صنعتی شریف فارغ التحصیل شد و به خدمت سربازی رهسپار گردید و در اول اسفند ماه 1360 در محور تنگ چزابه جان باخت. 

95. سرگرد پزشک جان باخته ، اسفندیار دارابیان، در سال 1299 در یزد زاده شد . پس از تحصیلات متوسطه وارد دانشكده پزشكی دانشگاه تهران شد. به طور داوطلب به عنوان پزشك برای خدمت برای خدمت به هم میهنان به جبهه اعزام گشت و در اول دیماه 1361 جان باخت. 

96. ستوان دوم پزشکیار جان باخته فریدون نژاد كی ، در سال 1324 در یزد متولد شد. پس از تحصیلات متوسطه وارد دانشكده پزشكی دانشگاه تهران شد. به طور داوطلب به عنوان پزشك برای خدمت به هم میهنان به جبهه شركت كرد و در هفتم مهر ماه 1362 در جبهه سومار جان باخت. 

97. سرجوخه تکاور جان باخته جمشید گشتاسبی حسن آبادی در سال 1342 در یزد متولد شد. تحصیلات حود را در یزد و تهران تا دیپلم ریاضی گذراند. با استعداد و شانس زیادی برای ادامه تحصیل در دانشگاه ترجیح داد تا به دفاع از میهن بپردازد. جزو گروه كلاه سبزها در جزیره مجنون و در حمله بدر از اسفند ماه 1363 ناپدید شد و پس از سال ها به زمره جانباختگان در آمد. 

98. گروهبان سوم جان باخته دیهیم شهریاری در سال 1338 در یزد زاده شد. تحصیلات خود را در كرمان به پایان رسانید.و پس از اعزام به خدمت سربازی در 26 امرداد ماه 1364 جان باخت. 

99. استوار یکم جان باخته جهانبخش نمیرانیان در سال 1338 در یزد زاده شد . پس از تحصیلات متوسطه در تهران در رشته اقتصاد دانشگاه اصفهان ادامه تحصیل داد و به خدمت سربازی اعزام گردید و در تاریخ 19 شهریور 1365 در جبهه فاو ، جان باخت. 

100. استوار یکم جان باخته رستم آذرباد در سال 1344 در یزد زاده شد . تحصیلات خود را در رشته اقتصاد به پایان رسانید. سپس به خدمت سربازی اعزام گردید و در روز 30 خرداد 1365 در جبهه سقز جان باخت. 

101. جان باخته داریوش آبادیان در سال 1317 در كرمان زاده شد. پس از تحصیلات متوسط به استخدام سازمان توانبخشی درآمد، در تاریخ یازدهم اسفند ماه 1366 پس از اصابت موشك به منطقه مسكونی جان باخت. 

102. سرهنگ یکم ستاد جان باخته مهرداد آبادیان در سال 1322 در شهر كرمان زاده شد پس از تحصیلات در این شهر وارد دانشكده افسری تهران شد، چندین دوره تحصیلی در خارج از كشور داشت . استاد دانشكده افسری شیراز بود. در ماموریت خود در جبهه مجروح و در سال 1361 جانباز شد و پس از دوران بیماری در 1383 درگذشت.

منابع :

هرجایی و هر کتابی که فکرشو کنید ...

مقدمه

صدام حسین و طراحان نظامی ارتش بعثی عراق مدت زمان وصول به اهداف اصلی در خوزستان را 3 تا 7 روز پیش بینی کرده بودند، اما چنین برآوردي تحقق نیافت و نیروهاي عراقی تا مدت 10 روز نتوانستند به حاشیه خارجی شهرخرمشهر برسندونبردخرمشهربیش ازیکماه طول کشید وسرانجام ارتش متجاوزعراق دردسترسی به هدف نهایی خود دراین منطقه که اشغال جزیره آبادان وتهدید بندرماهشهروبندرامام خمینی بود به کلی ناموفق وناکام ماند.

دشمن برآورد نموده بود، مسافت 15 کیلومتري شلمچه تا خرمشهر را درظرف یکروز طی نماید ودرمدت 2 تا 3 روز نیزخرمشهر را اشغال نماید. پس ازعبور ازپل خرمشهر- آبادان، جزیره آبادان را نیز درظرف چند ساعت یا چند روز( مانندهمان عملیات چند ساعته که 11 سال بعد درتصرف کویت داشت) و درظرف کمتراز یکهفته، ارتش عراق به مهمترین هدف سیاسی نظامی خود که اشغال تمام کرانه شمالی اروندرود باشد برسد.

شهرستان آبادان درقسمت جنوبی استان خوزستان واقع و ازشمال به شهرستانهاي شادگان وخرمشهر، ازمشرق وجنوب به خلیج فارس و ازجنوب غربی ومغرب با عراق مرزمشترك دارد.آبادان مرکز شهرستان آبادان است. این شهرستان دو رود مهم به نامهاي اروندرود وبهمن شیر داردکه نقش مهمی در زمان جنگ وعملیاتهاي گوناگون داشته اند.جمعیت شهرستان آبادان قبل از جنگ تحمیلی و طبق سرشماري سال 1355 تعداد 376،911 نفر ثبت شده است که ازاین تعداد 81 درصد شهرنشین و 19 درصد روستا نشین بوده اند. اهالی شهرستان علاوه براشتغال درصنایع مربوط به صنعت نفت، به کشاورزي، باغداري، به ویژه پرورش نخل خرما، ماهیگیري، بازرگانی، کارگري وصنایع دستی اشتغال دارند. جزیرۀ آبادان ناحیه اي به طول حدود 64 کیلومتر وعرض 3 تا 20 کیلومتر که با آبهاي خلیج فارس ازجنوب وسه رود کارون درشمال وغرب، بهمنشیرازشرق واروندرود ازجنوب محصورشده است.

شهرآبادان درباریکترین قسمت عرض جزیره، درمنتهی الیه شمالغربی جزیرۀ آبادان و 10 کیلومتري جنوب شرقی خرمشهر ومابین رودخانه بهمنشیر ازشمال واروندرود ازجنوب و کارون ازشمال وغرب قرارگرفته است. شهر آبادان درارتفاع حدود 3 متري ازسطح آبهاي آزاد وداراي آب وهواي گرم ومرطوب است. بالاترین درجه حرارت آن 49 درجه سانتیگراد در اوایل تیر وکمترین آن به 2- درجه در اوایل بهمن ماه میرسد. میانگین بارش سالانه آن به 236 میلیمتر میرسد. بندرآبادان در 16 کیلومتري جنوب بندرخرمشهر ودر ساحل اروندرود واز بنادرمهم ایران است. براساس سالنامۀ آماري 1383 ، سالانه 12621 تن انواع کالا وارد و 100110 تن از این بندر صادر میشود.

کلیه تاسیسات و تجهیزات آن متعلق به وزارت نفت است واسکله هاي آن اختصاص به صدور موادنقتی و ورود ماشین آلات شرکت مذکور دارد. شهر آبادان داراي فرودگاه بین المللی است وبه سبب بندري بودن شهر، کشتیهاي زیادي درآب رفت و آمد دارند. آبادان درپیش ازاسلام وجود داشته وبطلمیوس ازآن یاد کرده است. در زمان حکومت حزب بعث درعراق، درسال 1347 ادعاي تجزیه خوزستان و الحاق آن به عراق ازسرگرفته شد. دراین جریان دولت عراق مبادرت به تغییراساسی  جغرافیایی خوزستان درکتابها و نقشه ها کرد وآبادان به صورت « عبادان » چاپ میشد.

پس ازپیروزي انقلاب اسلامی ایران، سالهاي 1358 ونیمه اول سال 1359 ، عوامل ضد انقلاب با پشتیبانی وتحریک حکومت بعثی عراق، دست به اقدامات خرابکارانه درسطح شهر زدند که ازجمله آن، انفجار بمب درمحوطه پالایشگاه آبادان در 23 خرداد 1358 ،تخریب پل واقع درنهر محربی ، و نهرابوالفضل درسوم دي 1358 ، انفجارچند لوله نفت و گازدرشمال آبادان در 16 اسفند 1358 انفجار بمب درسه نقطه شهر در 27 فروردین 1359 ، کشف سلاح ومهمات قاچاق، انفجار بمب درکنار ترانسفورماتور شرکت، چند درگیري پاسداران با ضد انقلاب و بالاخره کشف یک بمب در زیر . خطوط لولۀ نفت شمال آبادان در 21 شهریور 1359

آبادان به سبب قرار گرفتن درنزدیکی مرزونیز داشتن پالایشگاه مهم کشور، ازنخستین روزهاي جنگ با تهاجم دشمن روبه رو شد وتا پایان دفاع مقدس با منازعات جنگ درگیربوده است. این شهردرطول دفاع محل رشادت ودلاوريهاي بسیار رزمندگان بومی،غیربومی وبسیجیان نیروهاي مسلح خودي بوده ونیزمحل شهادت تعدادي ازشهدای گرانقدر جنگ تحمیلی است.پالایشگاه آبادان تا سال 1324 خورشیدي / 1945 میلادي، بزرگترین پالایشگاه جهان ومرکزعمده صدور فرآوردههاي نفتی به شمارمی آمد. این پالایشگاه درسال 1288 شمسی ویکسال بعد ازفوران اولین چاه نفت درمسجد سلیمان احداث آن آغاز وسال 1291 شمسی اولین محموله نفت ازآن صادر گردید.

تولیدات این پالایشگاه بیش از 100 نوع میرسید که نفت سفید، بنزین خودرو وهواپیما، نفت کوره، قیر، نفت گاز وانواع حلاّلها مهمترین آنها است. پیش ازآغازجنگ، ظرفیت پالایش نفت دراین پالایشگاه 600 هزاربشکه در روز بود که نفت خام مصرفی آن ازدو شبکۀ خطوط لوله نفت ازمناطق نفت خیز دریافت میشد.مجتمع پتروشیمی آبادان نیز درکنار پالایشگاه قراردارد وبهره برداري ازآن ازسال 1348 آغازگردید. درمدتی بیش ازنیم قرن، فرآوردههاي نفتی پالایشگاه آبادان ازاین بندرصادر میشد.

درسالهاي اخیر به علت افزایش ظرفیت نفتکشهاي جهان ومحدودیت عمق و وسعت اروندرود، با احداث چهارخط لوله ازپالایشگاه آبادان به بندرامام خمینی در 112 کیلومتري  آبادان، نفت تصفیه شده براي تحویل به نفتکشهاي بزرگ، به آنجا منتقل میشود.

آبادان درجنگ تحمیلی

توجه: در این مجموعه، با توجه به موضوع اصلی که دربارۀ دفاع ازآبادان است، فقط به موارد برجسته دراین منطقه اشاره شده است. براي اطلاع از فعالیت همزمان در سایرمناطق درگیرسرتاسرمرز ایران وعراق ونیز اقدامات دفاعی مجموعه نیروهاي مسلح کشور جمهوري اسلامی ایران، نیاز است به منابع کاملترکه گویاي تمام وقایع جبهۀ جنگ و نیروهاي درگیر آن باشد، مراجعه شود.

درمنطقۀ عملیاتی خرمشهر- آبادان، نخستین فعالیتهاي دشمن، از کرانه نهرخَین بین پاسگاه حدود تا پاسگاه خین آغاز گردید. نیروهاي مرزي عراق بطورمکرر پاسگاه مرزي حدود، پاسگاه مؤمن وپاسگاه خین را زیرآتش گرفتند. برخوردهاي متناوب ازفروردین 59 تا آغازجنگ، در دهه سوم شهریورماه تشدید گردید. به طوريکه روز 21 شهریور، تبادل آتش بین پاسگاههاي ایرانی وعراقی درکرانه نهرخین درتمام مدت روزو روزهاي بعد نیز تبادل آتش و درگیري ادامه داشت. 

روز 26 شهریور 59 :

صدام حسین، رئیس جمهوري عراق، در ساعات شب در تلویزیون عراق سخنرانی کرد و اعلام نمود: قرارداد 1975 الجزایر مردود است؛ کلیه آبراه شط العرب( اروندرود) جزو آبهاي ساحلی عراق است؛ آنچه که براساس قرارداد الجزایر باید به ایران واگذار شود، نخواهیم داد، وآن چه باید میگرفتیم، با زورخواهیم گرفت

درهمین روز(1359/6/26) اطلاعیه شماره 1 ستاد مشترك ارتش جمهوري اسلامی ایران، با امضاي سرتیپ فلاحی، جهت آگاهی ملت عزیز ایران از رسانه هاي کشور منتشر شد. دراین اطلاعیه 3 صفحه اي گزارشی ازحملات وتجاوزات زمینی وهوایی ارتش عراق و درمقابل آن،اقدامات دفاعی نیروهاي خودي وبرآورد تلفات وخسارات طرفین را در درگیري سرتاسر مرز دوکشوراز روز 10 تا 23 شهریور 59 ارائه داده است

روز 27 شهریور:

ضمن تبادل آتش پراکنده، آرامش نسبی درمرز برقرار بود و براثر مقاومت دلیرانه یگانهاي نیروي زمینی ارتش جمهوري اسلامی ایران وپشتیبانی ارزندۀ نیروي هوایی،سربازان عراقی به مواضع قبلی خودعقب نشینی کردند. برآوردکلی چنین بود که درعملیات روز26 شهریور ضربات سختی به نیروهاي عراقی وارد شده است.

روز 28 شهریور 59 :

ناوچه هاي عراقی مانع حرکت کشتیهاي تجاري را با پرچم ایران شدند.از روز 28 شهریور، ناوچه هاي عراقی اقدام به کنترل کامل اروندرود کردند ومانع حرکت کشتیهاي تجاري با پرچم ایران شدند. بنابراین برخوردهاي مرزي، علاوه بر زمینی، درمرزآبی نیز آغاز گردید.

ارتش متجاوز عراق درآغاز نبرد، لشکرهاي 3 زرهی و 5 مکانیزه را با عناصر تقویتی ازلشکر 11 پیاده ویگانهاي مستقردیگر درشرق بصره را واردعمل نمود. لشکر 3 زرهی با نیروهاي تقویتی درمحور تنومه – شلمچه- خرمشهر براي اشغال خرمشهروآبادان پیشروي نمود. بعد ازمواجه شدن با یگانهاي مدافع خودي ومقاومت دلیرانه مردم منطقه، نیروهاي دیگري را براي تقویت لشکر 3 گسیل نمود. از جمله تیپ 33 نیروي مخصوص که درنبردهاي خیابانی خرمشهرنفش فعالی داشت. لشکر 3 زرهی که قرارگاه اصلی تک کننده به خرمشهر و آبادان بود، یگانهاي سازمانی آن عبارت بودند از:

- قرارگاه لشکر تیپ 6 زرهی شامل سه گردان تانک و یک گردان مکانیزه.

- تیپ 12 زرهی شامل چهار گردان تانک ومکانیزه

- تیپ 8 مکانیزه شامل 4 گردان مکانیزه و تانک

- گردان شناسایی

- 5 گردان توپخانه

- 2 گردان پدافند هوایی به اضافه 2 آتشبار مستقل

- 1 گروهان شیمیایی

- 3 گردان خدمات

- 1 گردان مهندسی رزمی

- 1 گردان پل

- 1 گردان مخابرات

- پشتیبانی خدمات رزمی لشکر

علاوه بریگانهاي یاد شده تعدادي تیپ وگردانهاي مختلف درمنطقۀ بصره وکرانۀ اروندرود مستقر بودند که درصورت لزوم قادر بودند درتقویت یگانهاي منطقه عملیاتی خرمشهر- آبادان قرار گیرند.

نیروهاي دفاعی خودي درمنطقه عملیاتی غرب خرمشهر وکرانۀ شمالی اروندرود وجزیرۀ آبادان درجبهه اي به عرض بیش از 100 کیلومترعبارت بودند از:

- گردان 151 دژ از لشکر 92

- گردان 232 تانک از تیپ 1 لشکر 92

- گردان 165 مکانیزه از تیپ 1 لشکر 92

- پایگاه دریایی خرمشهر با یک گردان تکاوران دریایی

- هنگ ژاندارمري آبادان

- گردان ساحلی ژاندارمري خسروآباد

- رزمندگان سپاهی و نیروهاي داوطلب

- یک آتشبار 175 م.م دوربرد ازگردان 387 درمنطقه خرمشهر، یک آتشبار 130 م.م برد بلند ازگردان 341 درجزیرۀ آبادان، قُصبه، ویک آتشبارکاتیوشا مجموعاً ازگروه 22 توپخانه شهرضا.

لازم به ذکر است که بقیه یگانهاي لشکر 92 و یگان مأمور به آن درجبهه اي به طول 500 کیلومتراز مهران تا دهانه فاو گسترش یافته بودند. سایریگانهاي باقیماندۀ نزاجا در منطقۀ عملیاتی غرب وشمالغرب گسترش یافته و با دشمن درگیر بودند و تعداد دیگري ازیگانهاي نزاجا که خارج ازمناطق عملیاتی داخلی ومرزي قرارداشتند. با توجه به امکانات و محدودیتهاي ترابري موجود به سمت مناطق عملیاتی و مأموریت تعیین شده در حرکت بودند.

جمع کل استعداد رزمی یگانهاي نام برده شده درمنطقۀ خرمشهر وآبادان کمتراز یک تیپ مکانیزه ارتش عراق بود، گردان 232 تانک کمتر از 60 درصد استعداد رزمی خود را داشت، گردان 165 مکانیزه و 151 دژ نیز درهمین شرایط بودند.تعداد رزمندگان سپاه پاسداران ونیروهاي مردمی نیز قبل ازآغازجنگ چندان قابل ملاحظه نبود وتعداد این نفرات درکمتر از 10 پاسگاه مرزي غرب خرمشهر وجزیره مینو به 100 نفرمیرسید و به جنگ افزارسبک مسلح بودند.با مقایسۀ توان رزمی نیروهاي متجاوزعراق با توان رزمی نیروهاي رزمنده خودي دراین منطقه عملیات به نسبت 4 به 1 به نفع دشمن بود.

طبق اصول برآوردهاي نظامی، هرنیروي مکانیزه و زرهی حمله ور با چنین برتري نسبی درزمین باز وبدون موانع طبیعی ومصنوعی بایستی بتواند بیش از 5 کیلومتردرساعت پیشروي کند وظرف چندساعت به حاشیه شهرخرمشهر رسیده وحداکثر ظرف چند روز شهر را اشغال کند. برهمین مبنا بود که صدام حسین وطراحان نظامی ارتش بعثی عراق مدت زمان وصول به اهداف اصلی درخوزستان را 3 تا 7 روز پیش بینی کرده بودند، اما چنین برآوردي تحقق نیافت ونیروهاي عراقی تا مدت 10 روز نتوانستند به حاشیه خارجی شهرخرمشهر برسند ونبردخرمشهربیش ازیکماه طول کشید وسرانجام ارتش متجاوزعراق دردسترسی به هدف نهایی خود دراین منطقه که اشغال جزیره آبادان وتهدید بندر ماهشهرو بندرامام خمینی بود به کلی ناموفق وناکام ماند.

به دنبال اعلام اولتیماتوم سیاسی دولت عراق به ایران دربارۀ جزایرسه گانه درغرب تنگه هرمزنیروهاي زمینی عراق درطول مرزایران تقویت گردیدند. ازآنزمان تا آغازرسمی تحمیل جنگ سراسري ازطرف دشمن، درگیريهاي پراکنده نظامی در مرز دو کشورادامه داشت.

ادامه دارد .....

منبع

از اهم حوادث شوم و ناگواري كه درتاريخ نظامي - سياسي انقلاب اسلامي پس از پيروزي انقلاب اسلامي رخ داد مي توان به وقايع منطقه ي كردستان اشاره كرد. گروه هايي به نام (خلق ) و (مردم ) كرد كه ريشه در قدمت چند دهه خيانت و ارتباط با بيگانگان داشتند و مايه هاي ضد ديني نيز در مرامنامه، خط مش، اهداف و سوابق گردانندگان و نظريه پردازان آنها كاملاً
مشهود بود. با دخالت در امور سازمان هاي دولتي، يورش مسلحانه به پاسگاه ها و پادگا نهاي نظامي جهت دستيابي به سلاح و مهمات بيشتر، غارت بيت المال و . . . با ترفندهاي خود حتي گروهي از افراد بومي و ساده لوح منطقه را با حيله هاي گوناگون به دور خود جمع كردند و پس از تطميع و تهديد، آنها را در مقابل نيروهاي دولتي كه به منظور برقراري آرامش و
امنيت در منطقه حضور داشتند، قراردادند.
با شرايط به وجود آمده در روزهاي پس از پيروزي انقلاب، به ويژه در اوايل سال 1358 و خالي شدن پادگا نها از سربازان در پي تقليل خدمت سربازي از دو سال به يك سال، شرايط بي انضباطي و يا كم انضباطي كه به واسطه فعاليت هواداران گروه كها در داخل و خارج از سربا زخانه ها به وجود آمده بود، عواملي بودند كه نا امني در شهرهاي كردنشين را بيش از پيش
دامن مي زدند.
دولت نوپاي جمهوري اسلامي نيز از برخورد شديد نظامي و توسل به زور جهت سركوبي مخالفين با توجه به اهداف والايي كه نظام دنبال مينمود و بدان اعتقاد داشت، حتي الامكان خودداري مي ورزيد و تمام تلا ش ها بر اين بود تا اين مسئله به صورت مسالمت آميز حل و فصل شود و با بالابردن سطح آگاهي هاي مردم منطقه، آنها را به خطرهايي كه از جانب دشمنان اسلام تهديدشان مي كرد، با خبر سازد. با اين انگيزه دولت، نيروهاي نظامي و انتظامي حاضر در منطقه در مرحله اول مأموريت خود ، تنها وظيفه حفظ پادگان ها، برقراري امنيت داخل شهر ها را به عهده داشتند و از مقابله جدي نظامي با نيروهاي مخالف پرهيز ميكردند. اما هر چه زمان مي گذشت نه تنها بهبودي حاصل نمي شد، بلكه نيروهاي مخالف گستاخ ترشده، با سوء استفاده
از حسن نيت و بردباري نظام، بر دامنه ي فعاليتهاي خود، مي افزودند و حتي به ارتكاب جنايت عليه مردم بي دفاع و قتل و غارت جان و اموال آنها روي مي آوردند كه در راستاي اهداف شومشان، در نهايت تجزيه ي كشور و سقوط نظام جمهوري اسلامي را در سر مي پروراندند. سرانجام كارگروهكهاي مزبور به جايي رسيد كه مسلحانه به مراكز حساس شهرها يورش بردند، بانك ها و فروشگاه هاي شهر را غارت كردند و مردم بي دفاع را به گلوله بستند، به طوري كه اگر در آن شرايط مقاومت و فداكاري هاي نيروهاي نظامي متعهد داخل پادگا نهاي منطقه و سايرنيروهاي داوطلب اعزامي به منطقه نبود، كردستان و شايد پس از آن ديگر مناطق كشور، توسط همين گروهك ها از پيكر كشور بزرگ اسلامي جدا مي گرديد.

تكليف ملي و ديني، ما را برآن مي دارد تا به منظور ثبت و حفظ ايثارگري ها و از خودگذشتگي هاي همه رزمندگاني كه با خون خود بر اوراق زرين استقلال و آزادي اين ناحيه از ميهن اسلامي مهر تأييد نهادند به بيان چگونگي اين عمليات و همچنين تحرير خاطرات طراحان و دست اندكاران اصلي اين حماسه ي بزرگ بپردازيم تا مبادا گردش ايام و غبار زمان از درخشندگي آن همه پايمردي ها، ذره اي بكاهد و طوفان نسيان، مشعل تجربيات به كار رفته در اين نبردهاي آزادي بخش را كه مي تواند روشنايي بخش راه آيندگان باشد به خاموشي بكشاند.

كتاب حاضر نيز با شرحي از چگونگي آزادسازي محوربانه - سردشت در شهريور ماه 1359 ، سند ديگري است بر مردانگي، از خودگذشتگي، شجاعت و فداكاري فرزندان اين مرز و بوم براي حفظ يك پارچگي كشور اسلامي ايران؛ اميد كه اين اقدام موجب رضاي پروردگار سبحان و افزايش تجربيات و دانستني هاي رزمندگان كفر ستيز اسلام گردد.

عمليات پاكسازي و بازگشايي محور بانه – سردشت و مناطق اطراف آن 13/6/59

شكست هاي پي درپي ضدانقلاب در منطقه كردستان به ويژه در محورهاي مواصلاتي سبب شد تا نيروهاي شكست خورده در ديگر محورهايي كه پاكسازي نشده بود تجمع كرده و پس ازسازماندهي مجدد اقدام به فعاليت مسلحانه نمايند. به طوري كه عرصه را بر مردم منطقه تنگ كرده و بيش از پيش بر ناامني منطقه دامن بزنند. يكي از اين محورهاي بسيارمهم، محور بانه - سردشت بود. اوضاع اجتماعي، اقتصادي و رواني منطقه نيز به گونه اي بود كه عناصر ضد انقلاب با عوام فريبي در بين مردم نفوذ كرده و هر جنايتي را مرتكب ميشدند. بي سوادي و نا آگاهي اكثرمردم منطقه، ضعف اقتصادي و از همه مهم تر تبليغات گسترده و مسموم ضدانقلاب عواملي بود كه دست به هم ميداد تا اوضاع را بيش از پيش بحراني كند . گروهك هاي
ضدانقلاب اگر چه از لحاظ اعتقادي اختلاف نظرهاي بنيادي داشتند ولی همه ي آنها دشمنان قسم خورده اسلام و انقلاب بودند و تلاش مي كردند تا هر طوري شده حاكميت دولت را در منطقه كمرنگ نمايند و يا بكلي از بين ببرند و بدين وسيله بتوانند به مطامع خود دست يابند . در چنين شرايطي بود كه پاكسازي محور بانه - سردشت در دستور كار واحدهاي نيروي زميني نيز بخشكانند. عمليات پاكسازي محوربانه - سردشت اگر چه تنها عمليات انجام شده در آن منطقه نبود اما يكي از عمليات هاي به حساب مي آمد كه به دنبال آن كنترل محورها در اختيار رزمندگان پرتوان ارتش اسلام قرارمي گرفت كه دراين كتاب به بررسي چگونگي آن پرداخته مي شود.

وضعيت گروهك هاي ضدانقلاب در منطقه قبل از شروع عمليات

علاوه بر چهار گروه عمده ي ضدانقلاب (شامل حزب دمكرات، حزب كومله، چريك هاي فدايي خلق، شيخ عزالدين حسيني و هوادارانش ) كه عناصر مسلح آنها نيز درمنطقه به صورت گسترده فعاليت مي كردند ، گروه هاي ديگري نيز هرچندكوچك تر وكم اهميت تر درمنطقه فعاليت مي كردند نظير سازمان پيكار به سركردگي اشرف دهقان كه شاخه ي ديگري ازچريك هاي فدايي محسوب ميشد و همچنين گروهك خبات كه خود را منتسب به هواداران سازمان منافقين ميدانست و تحت امر جلال الدين حسيني ( برادر شيخ عزالدين حسيني) به فعاليت مسلحانه مشغول بود.
البته همزمان گروه ديگري به سركردگي يكي از فرزندان شيخ عثمان نقش بندي حزبي را بنام سپاه رزگاري يا به اصطلاح رستگاري تشكيل داد كه باتوجه به سوابق شخصي شيخ عثمان به هيچ وجه از پايگاه مردمي برخوردار نبود و درنتيجه مورد استقبال مردم منطقه نيز قرارنگرفت. تضادي كه درايدئولوژي بين اين حزب وحزب كومله وجود داشت درگيري هايي را بين آنها بوجود آورد كه دامنه ي آن به شهرهاي سنندج، مريوان و كامياران نيز كشيده شد. همچنين گروه ديگري در مناطق پاوه، نوسود و قصرشيرين اقدام به فعاليت مسلحانه كرد كه اين گروه خود را طرفدار سالارجاف و كدخدا محمود نظري مي دانست ولي داراي ايدئولوژي خاصي نبود و برحسب زمان و منافع شخصي خود عمل مي كرد.
با اين حال هم هي اين گروه كها علاوه بر فعاليت هاي سياسي، تبليغاتي كه در جهت تضعيف نظام مقدس جمهوري اسلامي انجام ميدادند با تشكيل گروه هاي مسلح غيرقانوني به پادگان ها و پايگاه هاي نظامي و انتظامي حمله مي كردند و به غارت و چپاول مي پرداختند. با وجود اينكه چندين پايگاه ضدانقلاب در منطقه ي كردستان به دست توانمند رزمندگان اسلام به خصوص پرسنل قهرمان نيروي زميني ارتش جمهوري اسلامي ايران پاكسازي شده بود ولي فعاليت مسلحانه آن ها در محور بانه - سردشت همچنان ادامه داشت و هر روز جنايت تازه اي را مرتكب
مي شدند.

تركيب، گسترش و استعداد ضدانقلاب در مناطق بانه - سردشت

هر يك از احزاب و گروهك هاي منحله براي كسب برتري و ايجاد اهرم فشارعليه نظام وهمچنين به منظور ايجاد رعب و وحشت در منطقه ي عمليات اقدام به سازماندهي گروه هاي مسلح غيرقانوني درمحدوده ي خود نموده و تلاش كردند تا بازور اسلحه حاكميت خويش را درمنطقه تحميل كنند و لذا با همان گروه هاي مسلح به نيروهاي دولتي و مراكزحساس اقتصادي، اجتماعي حمله ورشدند كه بخشي از تشكيلات عمده ي نظامي آنها به شرح زير بوده است:

1. تشكيلات نظامي حزب منحله دمكرات كردستان شامل 21 هيز يا به اصطلاح گردان بود كه دراستا نهاي آذربايجان غربي ، كردستان و كرمانشاه پراكنده بودند تعدادي از اين گردا نها شامل هيز معين درمنطقه ي سردشت، هيزميندشم درمنطقه ربط تا بانه و هيز 71 وردي درمنطقه ي بانه حضور داشتند كه البته واحدهاي ديگري دراطراف منطقه درموقع لزوم از آنها حمايت و
پشتيباني مي كردند كه از جمله آنها هيزبرگيري يا به اصطلاح گردان مقاومت محلي بود كه به صورت مخفيانه در روستاهاي كردنشين حضور داشتند و به نفع حزب درجهت هواداران و كمك هاي تداركاتي و همچنين كسب اطلاعات فعاليت مي كردند و درصورت لزوم به طور مسلحانه براي كمك به ديگر عناصرهيزها به خصوص در زمان درگيري وارد عمل مي شدند.
هيزهاي مسلح حزب منحله دمكرات مستقر درمحور بانه - سردشت داراي استعدادهاي مختلفي ازلحاظ توان رزمي بودند از جمله هيز 81 وردي به سركردگي فتاح خان احمدي با استعدادحدود 150 نفر كه درمنطقه ي عمومي بانه و محورهاي اطراف آن پراكنده بود و داراي 3 لك با به اصطلاح گروهان بود. تجهيزات وسلاح هاي اين هيزعبارت بود از خمپاره اندازهاي 120 م م، 81 م م، 60 م م، تفنگ 106 تيربار كاليبر 50 ، بازوكاوتفنگ 57 م م، قناسه و سلاح انفرادي نارنجك انداز، آرپي جي 7، بي سيم پي آرسي 77 و پي آرسي 6، همچنين در منطقه ي عمومي بين بانه تا سردشت حدود 5 عراده توپ 105 م م دراختيار اين گروه از ضدانقلاب بود كه ازپادگان مهاباد به يغمابرده بودند و هر چند روز يك بار مواضع آن ها را تغييرمي دادند.
هيز معين با استعداد حدود 200 نفر به سركردگي ملاحسن شيوه اصل كه در منطقه ي عمومي سردشت و محورهاي اطراف پل فلزي و كلته ادامه داشت. اين هيز داراي 4 لك بود و تجهيزاتي مشابه تجهيزات هيزوردي دراختيار داشت.
هيز مينه شم به استعدادحدود 180 نفر به سركردگي احمد نيستاني كه دامنه ي پراكندگي آن ازمنطقه عمومي پل كلته تا ربط و همچنين همانند سايرهيزها از تجهيزات وسلاح هاي متنوعي برخوردارد بود.

2. تشكيلات نظامي حزب منحله كومله يابه اصطلاح زحمتكشان كردستان شامل ده هيز بود كه تعدادي از اين هيزها در منطقه ي عمومي سردشت - بانه پراكنده بودند، از جمله گردان بانه - سردشت به سركردگي رئوف پرستار به استعداد حدود 45 نفر كه مقراصلي آن درمحورچومان و كاني سرد بود. علاوه برآن عناصري از هيز 26 سقز كه بيشتر درمنطقه ي عمومي بانه پراكنده بود و تعداد آنها به حدود 15 نفر مي رسيد.

3. تشكيلات نظامي چريكهاي فدايي خلق شاخه كردستان كه استعداد عناصر مسلح آنها حدود 50 نفر بود و به سركردگي اشرف دهقان درمناطق عمومي سقز - سردشت پراكنده بودند.

4. تشكيلات نظامي گروهك منافق شاخه كردستان كه استعداد آ نها درحدود 24 نفر و به سركردگي رحمان مراغاني بيشتر درمنطقه ي عمومي بانه - سردشت پراكنده بودند. سازماندهي و تركيب مسلحانه گروهك هاي ضدانقلاب در منطقه و اوضاع نابساماني كه عناصر مسلح آن ها به وجود آورده بودند يك حركت قاطعانه درجهت پاكسازي محور بانه - سردشت را درآن مقطع زماني ضروري ساخت كه در ادامه به شرح آن م يپردازيم.

تركيب واستعداد نيروهاي خودي مستقر درمنطقه براي اجراي عمليات پاكسازي

تركيب واستعدادنيروهاي خودي حاضر درمنطقه كه درقالب يك گروه رزمي براي اجراي عمليات پاكسازي شده بودند عبارت بود از : گردان 126 ازتيپ 55 هوابرد شيراز، دسته سوار زرهي از گردان 215 تانك اسكورپين، تيم نيرو مخصوص تيپ 23 نوهد، گروهان سپاه پاسداران اراك، دسته مهندسي ازگردان 447 مهن, تيم هوانيروز به استعداد 6 فروند بالگرد كبري و
4 فروند هلي كوپتر 214 ، آتشبار توپخانه 105 م م در بانه، ناظر هوايي از پايگاه سوم شكاري همدان، يگان هاي فوق در قالب يك گروه رزمي ، وظيفه پاكسازي محوربانه - سردشت رابه عهده گرفتند و اين درحالي بود كه يك گردان تقويت شده از لشكر 21 حمزه درپادگان بانه و همچنين يك گردان تقويت شده از تيپ 55 هوابرد شيراز درپادگان سردشت مستقر بود.

چگونگي اجراي عمليات

افزايش فعاليت ضدانقلابيون به خصوص درمحوربانه - سردشت كه منجر به بسته شدن محور مواصلاتي بين دو شهر مزبور گرديد باعث شد تا هيچ گونه ترددي در آن جاده صورت نگيرد و لذا پشتيباني از پادگان سردشت تنها از مسير هوا و آن هم با استفاده از بالگرد ميسر بود كه هزينه سنگيني را در برداشت . از طرفي عدم تردد در جاده ها و محورهاي مواصلاتي منطقه بيانگر حاكميت ضدانقلاب در آن منطقه بود. لذا تدبيري اتخاذ گرديد تا هر چه زودتر جاده بانه -سردشت بازگشايي گردد و كليه تداركات و تعويض يگان ها از طريق زمين و جاده صورت گيرد. به دنبال آن به تيپ 55 هوابرد مأموريت داده شد تا با بهره گيري ازاستعداد سايريگان هاي مستقر درمنطقه و با انجام يك عمليات ضربتي نسبت به پاكسازي و بازگشايي محور بانه - سردشت ازلوث وجود ضدانقلاب اقدام نمايد و پس ازآن شهر سردشت وارتفاعات اطراف آن را نيز پاكسازي كند و گردان مستقر در سردشت را هم تعويض نمايد. بدين منظور گردان 126
هوابرد به فرماندهي سرگرد غلام آرين از شيراز به سنندج و ازسنندج به سقز و نهايتاً به بانه اعزام گرديد و در بانه با تقويت اين گردان، گروه رزمي 126 شكل گرفت و آماده اجراي عمليات شد.

ادامه دارد ...

منبع

شهید «عبدالحمید انشایی» را چه کسی می شناسد. لیسانس ریاضی داشت که در عملیات، دیده‌بان «شیاکوه» غرب کشور بود؛ او باید طی مأموریت خود به توپخانه گرا می‌داد، عبدالحمید این غیور مرد ارتشی اهل فسا طی حملات دشمن به شدت مجروح شد، تیر و ترکش بر تمام بدنش نشسته بود، اما باید می‌ایستاد و مقاومت می‌کرد، او در لحظات آخر پشت بی‌سیم به فرمانده‌اش گفت: «از قول من به امام و مادرم بگویید که شیاکوه لرزید ولی انشایی نلرزید». حال کوتاه درباره این دلیر مرد و شهید گمنام از خطه 1100 شهید فسا بخوانید:

شهید «عبدالحمید انشایی» چهاردهم تیر ماه ۱۳۳۶ در شهر فسا به دنیا آمد، خانواده این شهید از نظر مالی در سطح بالایی قرار نداشت اما از لحاظ معنوی دارای کمالات زیادی بود، عبدالحمید با همین روحیه آشنا شد و دوران کودکی خود را در خانه یک روحانی با ایمان، پدربزرگش مرحوم شیخ احمد علی انشایی سپری کرد.

با توجه به علاقه‌ای که نسبت به کسب علم داشت، تحصیلات ابتدایی و دبیرستان را در شهرستان فسا به پایان رساند و فراگیری علوم اسلامی تلاش کرد. او آیات قرآن کریم را با تجوید و صورت زیبایی قرائت می‌کرد و در معنی و تفسیر موضوعی آیات شریفه تا حدی زیادی تسلط داشت، به طوری که اغلب اوقات خود را در خواندن، مطالعه و تفسیر قرآن می‌گذراند. روحیه بالایی داشت و در کسب علوم مختلف علاقه بسیاری نشان می‌داد.

شهید انشایی پس از گذراندن دوران متوسطه و اخذ دیپلم ریاضی از دبیرستان حکمت (آیت‌الله سعیدی) فسا، در سال ۱۳۵۵ وارد مدرسه عالی مدیریت و حسابداری (کوروش) اصفهان شد و پس از طی یک سال از طرف دانشگاه اصفهان به عنوان دانشجو، وارد دانشکده آمار و اقتصاد شد.

دوران دانشگاه هم زمان بود با اوج‌گیری تظاهرات مردم بر علیه رژیم ستم‌شاهی، وی نیز همراه دیگر دانشجویان در تجمعات و پخش اعلامیه‌ها شرکت داشت، بارها مورد آزار و اذیت رژیم قرار گرفته بود، ولی او باکی نداشت، بارها حماسه قیام امام حسین(ع) را از کودکی در ذهن خود مرور کرده بود، شهادت کمال انسان است، پس هراسی نیست. پس از پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی به صورت رسمی عضو دانشجویان پیرو خط امام شد و در ششم خرداد ۱۳۵۹ با اخذ گواهینامه کارشناسی از دانشکده کار و اقتصاد دانشگاه اصفهان فارغ‌التحصیل شد.

عبدالحمید با شروع جنگ تحمیلی رژیم بعث عراق علیه ایران عبدالحمید به همراه تعدادی از همکلاسی‌ها و فارغ‌التحصیلان آماده خدمت به اسلام شد. وی در مرکز پیاده استان فارس خدمت خود را آغاز کرد و پس از طی دوره آموزشی به درجه ستوان دومی وظیفه نائل شد و به گردان ۱۹۱ رزمی مرکز پیاده اختصاص یافت.

ارتفاع 402 

من اجازه ندارم 13 ساله ها را بفرستم جبهه. باید دستور از بالا بیاید.

در تاریخ هفدهم خرداد 1349 در یک کیلومتری تازه کند "انگوت" در روستای "چای گرمی" استان اردبیل ، در خانواده "بالازاده" فرزند پسری به دنیا آمد که نام اش را "مرحمت" گذاشتند.

امام که به ایران بازگشت، مرحمت کلاس دوم دبستان بود

13 ساله که شد ، دیگر طاقت نیاورد و رفت ثبت نام کرد برای اعزام به جبهه. با هزار اصرار و پا در میانی کردن این آشنا و آن هم ولایتی ؛ توانست تا خود اردبیل برود.

اما آنجا فرمانده سپاه اردبیل، جلوی اعزام اش را گرفت.

مرحمت هر چه گریه و زاری کرد فایده ای نداشت.

به فرمانده سپاه از طرف آشناهای مرحمت سفارش شده بود که یک جوری برش گردانید سر درس و مشق اش

فرمانده سپاه آخرش گفت : " ببین بچه جان! برای من مسئولیت دارد. من اجازه ندارم 13 ساله ها را بفرستم جبهه. دست من نیست.!! "

مرحمت گفت : " پس دست کی است؟ "

فرمانده گفت : " اگر از بالا اجازه بدهند، من حرفی ندارم "  :winking:

در واقع همه اینها ترفندی بود که مرحمت دنبال ماجرا را نگیرد.

یک پسر بچه 13 ساله روستائی که فارسی هم درست نمی توانست صحبت کند، دستش به کجا می رسید؟

یقینا مجبور بود که بی خیال شود و برگردد.

اما فقط 3 روز بعد مرحمت با دستوری از بالا برگشت  icon_eek  icon_eek

مرحمت بالا زاده تنها یک سال بعد ، در عملیات بدر ، به تاریخ 21 اسفند 1363 با فاصله بسیار کمی از شهادت مرادش ، مهدی باکری، بال در بال ملائک گشود و میهمان سفره حضرت قاسم (ع) گردید.

***

بسیجی شهید مرحمت بالا زاده

آقای خامنه ای بگوئید دیگر روضه حضرت قاسم نخوانند!!

در یکی از روزهای سال 1362 ، زمانی که رئیس جمهور وقت (حضرت آیت الله خامنه ای)، برای شرکت در مراسمی از ساختمان ریاست جمهوری (واقع در خیابان پاستور) خارج می شد؛ در مسیر حرکتش تا خودرو، متوجه سر و صدائی می شود که از همان نزدیکی شنیده می شد.

صدا از طرف محافظ ها بود که چند تای شان دور کسی حلقه زده بودند و چیزهائی میگفتند.

صدای جیغ مانندی هم دائم فریاد می زد :

" آقای رئیس جمهور، آقای خامنه ای، من باید شما را ببینم."

رئیس جمهور از پاسداری که نزدیک اش بود پرسید : " چی شده؟  کیه این بنده خدا؟ "

پاسدار گفت : "نمی دونم حاج آقا! موندم چطور تا اینجا تونسته بیاد جلو"

پاسدار که ظاهرا مسئول تیم محافظان بود، وقتی دید رئیس جمهور خودش به سمت سر و صدا راه افتاد، سریع جلوی ایشان رفت و گفت : " حاج آقا شما وایسید، من می رم ببینم چه خبره؟ "

بعد هم با اشاره به دو همراه اش آنها را نزدیک رئیس جمهور مستقر کرد و خودش رفت طرف شلوغی.

کمتر از یک دقیقه طول کشید تا برگشت و گفت :

" حاج آقا ، یه بچه است. می گه از اردبیل کوبیده و اومده این جا و با شما کار واجب داره. بچه ها می گن که با عز و التماس خودشو رسونده تا اینجا. گفته فقط می خوام قیافه آقای خامنه ای رو ببینم. حالا که شما رو دیده ، می گه می خوام باهاش حرف بزنم "

رئیس جمهور گفت : " بذارید بیاد حرف بزنه. وقت هست"

لحظاتی بعد پسرکی 12-13 ساله از میان حلقه محافظان بیرون آمد و همراه با سر تیم محافظان، خودش رو به رئیس جمهور رساند.

صورت سرخ و سرما زده اش، خیس اشک بود.

هنوز در میانه راه بود که رئیس جمهور دست چپ اش را دراز کرد و با صدای بلند گقت : "سلام باباجان ، خوش آمدی"

پسر با صدائی که از بغض و هیجان می لرزید، به لهجه غلیظ آذری گفت : " سلام آقا جان. حالتان خوب است؟ "

رئیس جمهور دست سرد و خشکه زده پسرک را در دست گرفت و گفت : " سلام پسرم. حالت چطوره؟ "

پسر به جای جواب تنها سر تکان داد.

رئیس جمهور از مکث طولانی پسرک فهمید زبانش قفل شده.

سر تیم محافظان گفت : " این هم آقای خامنه ای. بگو دیگه حرف ات را"

ناگهان رئیس جمهور به زبان آذری سلیس گفت : "شما اسم ات چیه پسرم؟ "

پسر که با شنیدن گویش مادری اش انگار جان گرفته بود، با هیجان و به ترکی گفت : " آقا جان ، من مرحمت هستم. از اردبیل تنها اومدم تهران که شما رو ببینم! "

آقای خامنه ای دست مرحمت را رها کرد و دست روی شانه او گذاشت و گفت : " افتخار دادی پسرم. صفا آوردی. چرا این قدر زحمت کشیدی؟ بچه کجای اردبیل هستی؟ "

مرحمت که حالا کمی لبانش رنگ تبسم گرفته بود گفت : "انگوت کندی آقا جان."

رئیس جمهور پرسید : " از چای گرمی"

مرحمت انگار که هم ولایتی پیدا کرده باشد تندی گفت : " بله آقاجان . من پسر حضرتقلی هستم. "

آقای خامنه ای گفت : " خدا پدر و مادرت رو برات حفظ کنه"

مرحمت گفت " آقا جان. من از اردبیل آمدم تا اینجا که یک خواهشی بکنم"

رئیس جمهور ، عبایش را که از شانه راست اش سُر خورده بود درست کرد و گفت : "بگو پسرم، چه خواهشی ؟؟ "

- آقا خواهش میکنم که به آقایان روحانیون و مداحان دستور بدهید که دیگر روضه حضرت قاسم (ع) را نخوانند!!

- چرا پسرم؟

مرحمت به یک باره بغض اش ترکید و سرش را پائین انداخت و با کلماتی بریده بریده گفت :

- آقا جان حضرت قاسم (ع) 13 ساله بود که امام حسین (ع) به او اجازه داد برود در میدان و بجنگد. من هم 13 سالم است ولی فرمانده سپاه اردبیل اجازه نمی دهد به جبهه بروم. هر چه التماس اش می کنم، می گوید " 13 ساله ها را نمی فرستیم ". اگر رفتن 13 ساله ها به جنگ بد است، پس این همه روضه حضرت قاسم (ع) را چرا می خوانند؟

حالا دیگر شانه های مرحمت از شدت گریه، آشکارا داشت می لرزید.

رئیس جمهور دلش لرزید. دست اش را دوباره روی شانه مرحمت گذاشت و گفت :

- پسرم ، شما مگر درس و مدرسه ندارید؟ درس خواندن هم خودش یک جور جهاد است.

مرحمت هیچی نگفت. فقط گریه کرد و این بار هق هق ضعیفی هم از گلویش به گوش می رسید.

رئیس جمهور مرحمت را جلو کشید و در آغوش گرفت رو به سر تیم محافظان اش کرد و گفت :

- آقای .... یک زحمتی بکش با آقای .... تماس بگیر و بگو که فلانی (رئیس جمهور) گفت این آقا مرحمت رفیق ماست. هر کاری دارد راه بیاندازید. هر کجا هم خودش خواست ببریدش.. بعد هم یک ترتیبی هم بدهید تا برایش ماشین بگیرند تا برگردد اردبیل. نتیجه را هم به من بگوئید.

آقای خامنه ای خم شد ، صورت خیس از اشک مرحمت را بوسید و گفت:

- ما را دعا کن پسرم. درس و مدرسه را هم فراموش نکن. سلام مرا به پدر و مادر و دوستان ات در جبهه برسان

کمتر از 3 روز بعد، فرمانده سپاه اردبیل، مرحمت را خوشحال و خندان دید که با حکمی پیشش آمد.

حکم لازم الاجرا بود.

شاید می توانست باز هم مرحمت را سر بدواند. ولی مطمئن بود که مرحمت می رود و این بار از خود امام خمینی (ره) حکم می آورد.

گفت اسم اش را نوشتند و مرحمت بالازاده رفت در لیست بسیجیان لشکر 31 عاشورا.

تنها فیلم موجود از شهید بالازاده در جبهه

http://www.aparat.com/v/6rARN

دوستان ببخشند. حجم مطالب زیاد است و در یک پست نمی گنجد.

ادامه دارد....

=======

پ.ن : در حال تحقیق برای نوشتن زندگی "شهید بهمن دُر ولی" بودم که توفیق نصیب شد و با شهدای دیگری هم آشنا شدم.

http://www.military.ir/forums/topic/28803-%D9%BE%D8%B1-%DA%A9%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%AA%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%AF%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D9%87%DB%8C/

منابع قابل استناد در خصوص برخی از این شهداء بزرگوار کم بود و برخی زیاد. تصمیم گرفتم تا آنهائی که حجم منابع به گونه ای هست که بشود تاپیک زد را بصورت تاپیک اختصاصی در بیاورم (مثل همین تاپیک) و آنهائی که امکان تاپیک را ندارند در این تاپیک بصورت گذرا معرفی کنم.

http://www.military.ir/forums/topic/28512-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86/#entry423573

باشد که فردا شفیع و راهنمای ما باشند.

--------

نقل مطالب این تاپیک با ذکر Military.ir به عنوان منبع بلا مانع است.

منبع:

منابع زیادی رو بررسی کردم تا به صحت و سقم این داستان پی ببرم که اگه دوستان لازم می دونند اونها رو هم بیان خواهم کرد.

گردآوری : مهران

شهر دزفول، شهری که خمینی کبیر از مقاومت آن در برابر تجاوزگران بعثی به بزرگی یاد کرد.

شما دزفولی ها امتحان دادید و و از این امتحان خوب بیرون آمدید. شما دین خود را به اسلام ادا کردید. (امام خمینی)

دزفول دژ مقاومت در دوران دفاع مقدس بود (هاشمی رفسنجانی)

حماسه و ایستادگی مردم دزفول (که به شهر موشکها مشهور شده بود - بخاطر اصابت بیش از 170 فروند موشک زمین به زمین عراقی و بیش از 20 هزار گلوله توپ به این شهر) در دوران جنگ تحمیلی به گونه ای بوده است که در تقویم رسمی کشور، روز 4 خرداد به نام "روز مقاومت مردم دزفول" نامگذاری شده است.

نماز جمعه مردم مقاوم دزفول در اوج موشک باران و گلوله باران شهر

http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B1%D9%88%D8%B2_%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA_%D8%AF%D8%B2%D9%81%D9%88%D9%84

در شمال شهری که به پایتخت مقاومت ایران اسلامی مشهور شده است، در کنار مزار امام زاده رودبند ، "گلزار بهشت" یا بقول قدیمی ترهای دزفول "شهیدآباد" واقع شده است.

شاید دزفول از معدود شهرهای ایران است که یک قبرستان ویژه برای شهداء دارد. قبرستانی که به اندازه قبرستان اصلی شهر و شاید هم کمی بزرگتر از آن است.

در میان این گلزار بهشت ، تنها یک قبر وجود دارد که ساده، بی نام و هم سطح زمین است و آن مزار عارف وارسته، فرمانده شهید "بهمن (محمدجواد) دُر ولی" می باشد.

بهمن دُرولی همون دانشجوی شهید (دانشگاه علم و صنعت) که وصیت کرد که :

قبرم را ساده و هم سطح زمین درست کنید و با اندکی سیمان روی آن را بپوشانید و فقط با انگشت روی آن بنویسید :

پر کاهی تقدیم به آستان قدس الهی

زندگی نامه:

شهید بهمن در دورانی از تاریخ ما بدنیا آمد که فریادگر بزرگ قرن، خمینی کبیر یک تنه به مبارزه و مقابله با طاغوت  پرداخت و به او بشارت مرگ توسط فرزندانی را داد که اکنون یا در گهواره ها بوده و یا همچون بهمن در کوچه ها مشغول بازی های کودکانه هستند.

دوران دبستان خود را با موفقیت و بعنوان شگرد ممتاز اما در محرومیت و فقر گذراند.

خودش هنگامی که از آن دوران یاد می کرد می گفت که : خدا را شکر که با محرومیت و فقر بزرگ شدیم وگرنه معلوم نبود که الان چه سرنوشتی داشتیم که "الفقرُ فخری"

سالهای ورود به دبیرستان او مصادف شد با اوج خفقان و اختناق ساواک و حکومت پهلوی. در همین دوران است که بهمن شروع به مطالعه میکند.

شرکت در مساجد و مجالس روضه و مداحی در محرم، بهمن جوان را آماده قیام کرده بود.

جلسات مخفیانه را به همراه دوستان و برادران اش در خانه خود برگزار میکرد و آنان را همانند خود آماده قیام علیه حکومت پهلوی میکرد.

در آن دوران به دوستان اش میگفت : برادران ایمان داشته باشید، دنیای اطراف خود و مردم خود را خوب بشناسید و سپس به آنچه که علم دارید عمل کنید.

شهید بهمن درولی از همان ابتدای فعالیت های انقلابی خود، برنامه خودسازی را هرگز فراموش نکرد.

گرفتن روزه های مستحبی، کوه نوردی، دوچرخه سواری و پیاده روی های طولانی از جمله مواردی بود که مرتب پیگیری میشد و دوستان خود را نیز به ان توصیه میکرد.

گویا بدون اینکه خودش بداند ، کسی داشت او را برای روزهای سخت جنگ آماده میکرد.

در دوران انقلاب در اکثریت فعالیت های انقلابی نقش ایفا نمود و پس از پیروزی انقلاب هم به عضویت شورای فرماندهی سپاه دزفول درآمد.

عموم اعضای شورای فرماندهی سپاه دزفول نظیر سرلشکر غلامعلی رشید(جانشین سرلشکر فیروز آبادی) ، سردارعزت الله ضرغامی (رئیس سابق صدا و سیما) ، سردار احمد آوائی (نمینده دوره هفتم مجلس و از فرماندهان سپاه در لبنان- حزب الله) و ... خاطرات فراوانی از خستگی ناپذیری و روحیه جهادی و انقلابی شهید درولی را نقل میکنند.

دفاع مقدس :

با آغاز جنگ تحمیلی عراق به ملت ایران، بهمن عصر جدیدی را شروع کرد. حضور خستگی ناپذیر شهید درولی در جبهه های جنگ در بین دوستان اش هم مثال زدنی بود.

جبهه های "پاره" ، "ایلام" ، "کوشک و دال پری" ، "کرخه" ، "دشت عباس و شوش" ، "سایت 5" ، "پاسگاه زید" و ... این فرمانده خستگی ناپذیر را خوب میشناختند.

سنگرهای فراوانی در جبهه های غرب و جنوب، همچنان طنین و صلابت صدا و خنده های بی ریای این فرمانده عارف را در گوش و یاد خود محفوظ نگه داشته اند.

دانشگاه:

در سال 61 و در حالی که کمتر فرصت مطالعه هم داشت به اصرار خانواده به یک مرخصی چند روزه می آید. متوجه میشود که اصرار خانواده به او برای برگشت از خط مقدم، برای حضور در آزمون کنکور صورت پذیرفته است.

فردای روز بازگشت ، به جلسه کنکور می رود و بعد از کنکور مجددا به جبهه باز میگردد.

پس از مدتی برادران اش به او اطلاع می دهند که در رشته مهندسی متالوژی  دانشگاه "علم و صنعت تهران" قبول شده و باید برای ادامه تحصیل به تهران برود.

شهید بهمن مقاومت میکند و می گوید که " امروز مسئله اصلی کشور جنگ است"

سرانجام به اصرار برادران اش ، پس از دو سال وقفه تحصیلی برای تحصیل راهی تهران می شود.

بقول خودش در طول راه دزفول به تهران غمی عظیم ، بغضی شدید و خاطرات همسنگران شهیدش بر گلویش نشسته بود.

حضور بهمن با لباس فرم سپاه در دانشگاه، در بین اساتید و دانشجویان هیاهوئی راه انداخت!

بهمن با طمأنینه و آرامش همیشگی خودش و در حالی که جو حاضر در دانشگاه را علیه خود می دید، احساس وظیفه نمود و قصد نبرد کرد.

نبردی برای تسخیر خاکریزهای علم.

سرانجام اساتید و سایر دانشجویان فهمیدند که این دانشجوی سخت کوش با تصویر ذهنی آنان تفاوت بسیار دارد.

بهمن در حالی که یکی از دانشجویان ممتاز و رتبه های برتر دانشگاه بود، برای مرخصی میان ترم (بهمن ماه) به دزفول بازگشت.

آخرین اعزام

در زمان مرخصی و بازگشت به دزفول بود که از عملیات والفجر 8 برای آزاد سازی فاو مطلع شد.

به همین دلیل بجای بازگشت به تهران (دانشگاه) ، راهی جبهه می شود.

شهادت ، سفری ابدی .....

در یکی از محورهای فاو نیرو کم است و دشمن شدیدا در حال تک کردن است.

شهید دُرولی هم که از آن محور نگران است برای مقابله با غواص های دشمن رفته است.

ناگهان صدای انفجارهای مهیبی بلند می شود.

گرد و غبار که می نشیند بهمن به پهلو روی زمبن افتاده است.

24 ترکش بوسه باران اش کرده اند. اما دو تایشان کاری تر هستند. یکی در گوشه پیشانی نشسته و دیگری زیر گلو.

شهید بهمن (محمد جواد) دُرولی اکنون در شهیدآباد دزفول آرمیده است. همانگونه که خود خواسته. ساده، بی تکلف و بی نشان

شمع، گلاب و چند شاخه گلهای یاس سفید و میخک سرخ ، هر پنجشنبه؛ تنها زیور قبر ساده اوست

تابلوی بالای قبر شهید

پوستر یادواره شهید درولی و شهدای فنی - مهندسی سپاه دزفول

========

بالاخره تموم شد  icon_cheesygrin

 یک هفته است که دارم منابع مختلف رو بررسی میکنم و مطلب جمع میکنم. چقدر منبع معتبر در مورد شهداء توی اینترنت کم هست  :-(

-----------

این مطلب رو تقدیم میکنم به روح بلند این شهید و سایر شهداء دفاع مقدس

استفاده از این مطلب با ذکر نام Military.ir به عنوان منبع،  بلا مانع است. 

گردآوری و تدوین : مهران

منبع

در یکی از روزهای سال ۱۳۶۲ ، زمانی آیت الله خامنه ای ، رییس جمهور وقت ، برای شرکت در مراسمی از ساختمان ریاست جمهوری ، واقع در خیابان پاستور خارج می شد ، در مسیر حرکتش تا خودرو ، متوجه سر و صدایی شد که از همان نزدیکی شنیده می شد.

صدا از طرف محافظ ها بود که چند تای شان دور کسی حلقه زده بودند و چیز هایی می گفتند. صدای جیغ مانندی هم دائم فریاد می زد : «آقای رییس جمهور! آقای خامنه ای! من باید شما را ببینم» . رییس جمهور از پاسداری که نزدیکش بود پرسید: «چی شده ؟ کیه این بنده خدا؟»

پاسدار گفت: «نمی دانم حاج آقا! موندم چطور تا این جا تونسته بیاد جلو.ٰ» پاسدار که ظاهرا مسئول تیم محافظان بود ، وقتی دید رییس جمهور خودش به سمت سر و صدا به راه افتاد ، سریع جلوی ایشان رفت و گفت: « حاج آقا شما وایسید ، من می رم ببینم چه خبره» بعد هم با اشاره به دو همراهش ، آن ها را نزدیک رییس جمهور مستقر کرد و خودش رفت طرف شلوغی. کمتر از یک دقیقه طول کشید تا برگشت و گفت: «حاج آقا ! یه بچه اس. می گه از اردبیل کوبیده اومده این جا و با شما کار واجب داره . بچه ها می گن با عز و التماس خودشو رسونده تا این جا. گفته فقط می خوام قیافه آقای خامنه ای رو ببینم ، حالا می گه می خوام باهاش حرف هم بزنم».

رییس جمهور گفت: « بذار بیاد حرفش رو بزنه. وقت هست».

لحظاتی پسرکی ۱۲-۱۳ ساله از میان حلقه محافظان بیرون آمد و همراه با سرتیم محافظان ، خودش را به رییس جمهور رساند. صورت سرخ و سرما زده اش ، خیس اشک بود . هنوز در میانه راه بود که رییس جمهور دست چپش را دراز کرد و با صدای بلند گفت: «سلام بابا جان! خوش آمدی» پسر با صدایی که از بغض و هیجان می لرزید ، به لهجه ی غلیظ آذری گفت: « سلام آقا جان! حالتان خوب است؟» رییس جمهور دست سرد و خشکه زده ی پسرک را در دست گرفت و گفت :« سلام پسرم! حالت چطوره؟» پسر به جای جواب تنها سر تکان داد. رییس جمهور از مکث طولانی پسرک فهمید زبانش قفل شده. سرتیم محافظان گفت :« اینم آقای خامنه ای! بگو دیگر حرفت را » ناگهان رییس جمهور با زبان آذری سلیسی گفت: « شما اسمت چیه پسرم؟» پسر که با شنیدن گویش مادری اش انگار جان گرفته بود ، با هیجان و به ترکی گفت:« آقاجان! من مرحمت هستم. از اردبیل تنها اومدم تهران که شما را ببینم.»

آقای خامنه ای دست مرحمت را رها کرد و دست رو ی شانه او گذاشت و گفت:‌« افتخار دادی پسرم. صفا آوردی . چرا این قدر زحمت کشیدی؟ بچه ی کجای اردبیل هستی؟» مرحمت که حالا کمی لبانش رنگ تبسم گرفته بود گفت: « انگوت کندی آقا جان! » رییس جمهور پرسید: « از چای گرمی؟» مرحمت انگار هم ولایتی پیدا کرده باشد تندی گفت: « بله آقاجان! من پسر حضرتقلی هستم» .آقای خامنه ای گفت: « خدا پدر و مادرت رو برات حفظ کنه.»

مرحمت گفت: « آقا جان! من از ادربیل آمدم تا این جا که یک خواهشی از شما بکنم.» رییس جمهور عبایش را که از شانه راستش سر خوره بود درست کرد و گفت: « بگو پسرم. چه خواهشی؟»

-آقا! خواهش می‌کنم به آقایان روحانی و مداحان دستور بدهید که دیگر روضه حضرت قاسم(ع) نخوانند!

-چرا پسرم؟

مرحمت به یک باره بغضش ترکید و سرش را پایی انداخت و با کلماتی بریده بریده گفت: « آقا جان ! حضرت قاسم(ع) ۱۳ ساله بود که امام حسین(ع) به او اجازه داد برود در میدان و بجنگد، من هم ۱۳ سالم است ولی فرمانده سپاه اردبیل اجازه نمی‌دهد به جبهه بروم . هر چه التماسش میکنم،می‌گوید ۱۳ ساله‌ها را نمی‌فرستیم. اگر رفتن ۱۳ ساله ها به جنگ بد است، پس این همه روضه حضرت قاسم(ع) را چرا می خوانند؟»

حالا دیگر شانه های مرحمت آشکارا می لرزید. رییس جمهور دلش لرزید. دستش را دوباره روی شانه مرحمت گذاشت و گفت:« پسرم! شما مگر درس و مدرسه نداری؟ درس خواندن هم خودش یک جور جهاد است» مرحمت هیچی نگفت. فقط گریه کرد و حالا هق هق ضعیفی هم از گلویش به گوش می رسید.

رییس جمهور مرحمت را جلو کشید و در آغوش گرفت و رو به سرتیم محافظانش کرد و گفت :« آقای...! یک زحمتی بکش با آقای ... تماس بگیر بگو فلانی گفت این آقا مرحمت رفیق ما است. هر کاری دارد راه بیاندازید. هر کجا هم خودش خواست ببریدش.بعد هم یک ترتیبی هم بدهید برایش ماشین بگیرند تا برگردد اردبیل. نتیجه را هم به من بگویید»

آقای خامنه ای خم شد ، صورت خیس از اشک مرحمت را بوسید و گفت : « ما را دعا کن پسرم. درس و مدرسه را هم فراموش نکن. سلام مرا به پدر و مادر و دوستانت در جبهه برسان» و...

کمتر از سه روز بعد ، فرمانده سپاه اردبیل ، مرحمت را خوشحال و خندان دید که با حکمی پیشش آمد. حکم لازم الاجرا بود. می توانست باز هم مرحمت را سر بدواند ولی مطمئن بود که می رود و این بار از خود امام خمینی حکم می آورد. گفت اسمش را نوشتند و مرحمت بالا زاده رفت در لیست بسیجیان لشکر ۳۱ عاشورا.

http://www.leader-khamenei.com/images/shohada/nf00340748-1.jpg

منبع

امیر سرتیپ دکتربراتعلی غلامی چهره‌ای شناخته شده در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران می‌باشد. عملکرد وی در سال‌های دفاع مقدس به‌عنوان یک چهره فعال در نیروی هوایی و همچنین پدافندهوایی منجر به‌این شده است که وی را از جمله نفرات مؤثر در کسب موفقیت پدافند نیروی هوایی و پدافندهوایی در آن سال‌ها بدانند.

وی در سال 1328 شمسی در اصفهان متولد شد و پس از اتمام تحصیلات ابتدایی در سال 1345 وارد دبیرستان نظام و بدنبال آن پس از طی دوره دانشکده افسری(1348) با درجه ستوان‌دومی فارغ‌التحصیل شد. در اواخر سال 1352 به‌فرماندهی پدافندهوایی منتقل و در دی ماه 1355 با درجه ستوانی‌کمی جهت طی دوره موشک هاوک به‌کشور آمریکا اعزام شد. در فرایند به‌ثمر رسیدن انقلاب اسلامی حضور فعال داشته و همکاری‌های خوبی با شهید صیاد شیرازی و سایر فعالان انقلابی داشت. در آبان ماه 1360 به‌سمت فرماندهی گروه پدافندهوایی امیدیه انتخاب شد. در همان سال به‌علت رشادت در عملیات فتح‌المبین به‌یک سال ارشدیت نایل شد و در تیر ماه 1365 با درجه سرهنگی موقت به‌عنوان جانشین قرارگاه رعد برگزیده شد. در مورخه 12 مهرماه 65 به‌ستاد نیروی هوایی منتقل و در سمت مدیرپدافند معاونت عملیات نهاجا منصوب و در مورخه 12 مرداد 67 به‌درجه سرتیپ دومی نایل شد. در تاریخ 15 خردادماه 68 به‌فرماندهی لجستیک هوایی منتقل و به‌سمت فرماندهی لجستیکی هوایی و با حفظ سمت، به‌عنوان جانشین معاون لجستیک وزارت دفاع عهده‌دار مسئولیت شدند. در اولین روز از آذرماه 74 با حفظ سمت فرماندهی لوج هوایی به‌فرماندهی ‌پدافندهوایی منصوب شده و تا خرداد 1380 عهده‌دار این مسئولیت بودند.

ایشان پس از گذراندن دوره‌های تخصصی پدافندهوایی و دافوس، دکتری خود را در دانشگاه عالی دفاع ملی با موفقیت پشت سر گذاشتند. حضور مستمر در جبهه‌های هشت سال دفاع مقدس در کنار همرزمانی چون شهید عباس بابایی، شهید منصور ستاری، حجت‌الاسلام دکتر حسن روحانی و همچنین سه سال ارشدیت در جنگ و دریافت نشان فتح از دستان مبارک فرماندهی معظم کل قوا، از افتخارات ایشان می‌باشد. از جمله مشاغل ایشان فرماندهی آتشبار هاوک در گروه پدافندهوایی هاشم‌آباد، فرماندهی گردان هاوک در گروه پدافندهوایی ماهشهر، رییس عملیات گروه پدافندهوایی خارک، فرماندهی گروه‌های پدافندهوایی تبریز و امیدیه، در زمان جنگ تحمیلی می‌باشد. سپس به‌عنوان معاون هماهنگ کننده ستاد پدافندهوایی کل کشور و بعد مسئولیت معاون هماهنگ کننده نیروی هوایی را عهده‌دار بودند.  هم اکنون هم به‌عنوان مشاور فرماندهی معظم کل قوا در گروه مشاورین نظامی معظم له انجام وظیفه می‌کنند. امیرسرتیپ غلامی درخصوص خود‌کفایی و قطع وابستگی تلاش‌های ارزنده‌ای انجام داده و پروژه‌های ‌بسیاری ‌را در پدافندهوایی به‌سرانجام رساندند که از مهم‌ترین آن ساخت رادار ملی می‌باشد.

گفت‌وگوی رضا جهانفر با امیر غلامی درخصوص پدافندهوایی و عملکرد آن در مقاطع مختلف از تاریخ این مرز و بوم( انقلاب، حفظ دستاوردهای انقلاب، دفاع مقدس و...) طی سال‌های 91 و 92 و در جلسات مختلف به‌درازا کشید. مطالب ذیل خلاصه‌ای از گفت‌و‌گو‌های انجام شده سرتیپ براتعلی غلامی و سروان رضا جهان‌فر درخصوص پدافندهوایی می‌باشد.

سئوال: امیر! پدافندهوایی  چه نقشی در پیروزی انقلاب اسلامی داشت؟

پاسخ: درخصوص نقش پدافند در پیروزی انقلاب ما مواردی داریم که می‌خواهیم به‌مردم ارائه کنیم و بگوییم که پدافندهوایی نقش مهمی در پیروزی انقلاب اسلامی داشته است. من در آن زمان یک ستوان بودم در هاشم آباد. هاشم‌آباد ایستگاه رادار نداشت. در زمانی که من فرمانده لجستیک بودم این رادار را مستقر کردیم.

عوامل رژیم، برای اینکه تحت تأثیر انقلاب قرار نگیریم نمی‌گذاشتند چیزی را ببینیم. بیشتر روزها در پایگاه را می‌بستند و نمی گذاشتند پرسنل بیرون بروند و توی یک واحد دور افتاده محبوس بودیم. البته به‌هر طریقی که بود کتاب‌ها، اعلامیه‌ها و نوارهای امام به‌دستمان می‌رسید. یکی از آن کسانی که خیلی در این جریانات نقش داشت جناب سرهنگ روستایی بود. بچه‌ی یزد بود و تو هاشم‌آباد زندگی می‌کرد. ایشان هم مثل من فرمانده آتشبار بود. آتشبار هاوک. من و ایشان به‌بهانه ‌اینکه باید به‌فامیل سر بزنیم از پایگاه بیرون می‌آمدیم، ایشان می‌رفت یزد، آن طرف آیت الله صادقی و ... بودند و این طرف هم آیت‌الله طاهری و ... بودند که در تماس بودیم. یکی از جاهایی که خیلی انقلابی بودند انارک بود که پرسنلش با ما می‌نشستند. آن‌ها هم مرتب تغذیه می‌شدند.  در گروه‌های پدافندی مستقل مثل بهبهان تظاهرات و تحصن برپا شده بود. در پایگاه‌ها هم کارکنان پدافندهوایی همدوش کارکنان نیروی هوایی در فعالیت‌های انقلابی حضور داشتند. اولین ارتشی که به‌امام رضوان‌الله–  درحالی‌که هواپیمای امام(ره) بر فراز دریاچه وان ترکیه به‌سمت ایران می‌آمد- خوش آمد گفت  یک پدافندی بود. در مراسم استقبال از حضرت امام (ره) پدافندیها حضور فعال داشتند. در مراسم بیعت تاریخی با حضرت امام(ره) در تاریخ 19 بهمن 1357 کارکنان پدافندهوایی و نیروی هوایی دوشادوش هم حضور داشتند. یکی از کسانی که زنده است و می‌تواند یک تاریخچه مفصل از آن زمان به‌شما بدهد قشقایی1 است که با شما هم ارتباط دارد. ایشان در ستاد تهران بود. از همافرهای فعال پدافندی آقای رحمانی2 که می‌توانید با ایشان هم صحبت کنید، چه قبل و چه بعد از انقلاب فعالیت داشتند. الان در حوزه فرهنگی ستاد کل کار می‌کنند. ما با ایشان عقیدتی سیاسی هاشم‌آباد را تشکیل دادیم. این‌ها سرنخ‌ کارهایی که در تهران انجام شده است در دستشان است.

سوال: امیر از فعالیت‌های خودتان در سال‌های دفاع مقدس به‌عنوان یک پدافندی بگویید.

پاسخ: از همان روز اول دوران دفاع مقدس داوطلبانه و با درجه ستوان‌یکمی با ایستگاه هاوک، وارد منطقه عملیاتی خوزستان شدم، همراه لشکر خراسان شروع کردیم و هم‌زمان با لشکر جلو می‌رفتیم. تا پایان دوران 8 سال دفاع مقدس، در مناطق عملیاتی به‌ویژه در خوزستان و مناطق نفت‌خیز ماندم و همراه همکاران در عملیا‌های مختلف شرکت داشتیم. به‌جز چند عملیات مثلاً در عملیات بدر و خیبر نبودم به‌دلیل این بود که در آن زمان صدور نفت ما از جزیره خارک قطع شده بود و به‌دستور شهید بابایی که آن زمان معاون عملیات نیروی هوایی بودند من را فرستاده بودند خارک و آن یک سالی که از جزیره خارک دفاع می‌کردیم، عملیات بدر و خیبر اتفاق افتاد که من نبودم و یک تعداد عملیات دیگر که یا آن‌قدر وسعت نداشت و یا من جای دیگر درگیر بودم.

سوال: در صورت امکان به‌نقش پدافندهوایی در عملیا‌ت‌های دفاع مقدس بپردازید.

پاسخ: شما بررسی کنید، به‌طور دقیق هر عملیاتی که در آن پدافندهوایی موفق بود، عملیات زمینی هم موفق شده و هر عملیاتی که پدافندهوایی نتوانسته خوب کار کند، آن عملیات شکست خورده است، در عملیات‌های بدر و خیبر نتوانتستیم خوب عمل کنیم چون نتوانستیم از پدافندهوایی بهره‌برداری لازم را انجام دهیم. شما یک یک عملیات‌ها را بررسی کنید. می‌گویم آن زمان کسی آن اهمیت لازم را برای پدافندهوایی قائل نبود و کسی که به‌صورتی که الان ارزش برای پدافند قائل‌اند و حساب می‌کنند روی پدافندهوایی هستند، در آن زمان چنین نبود و این اهمیت امروز پدافندهوایی را مدیون مقام معظم رهبری هستیم، اولین کسی که این جرقه را زدند و مرتب یادآوری می‌کردند که پدافندهوایی مهم است و بالاترین اولویت را در امور نظامی، پدافندهوایی دارد مقام معظم رهبری است. متأسفانه بعضی از مسئولین هنوز هم نمی‌دانند که ایشان چه می‌گویند و چه اهمیتی برای پدافندهوایی قائل‌اند. پدافندهوایی، از جمله سازمان‌هایی است که زحمات زیادی را بدون هر گونه تبلیغ خاص انجام داد. کنترل فضای عظیم و آسمان مملکت، حراست از کارخانه‌ها، پالایشگاه‌ها، نیروگاه‌ها، خطوط انتقال نفت، خطوط انتقال برق، حتی محل ترمینال‌های صدور نفت و تأسیسات حساس کشور بر عهده پدافندهوایی بود.

مخصوصاً در 4 ساله دوم جنگ این مسئله بیش از پیش بر عهده پدافندهوایی بود. در 4 سال اول جنگ چون پدافند ما یک پدافند هواپایه بود، توان اینکه با هواپیما جلوی دشمن بایستیم، بیشتر بود. ولی در چهار سال دوم خود مدارک هم هست، صحبت‌های شهید بابایی هست. ولی در 4ساله آخر این بار سنگین را پدافند زمین پایه متحمل شد. البته برابر اسناد و مدارک موجود، پدافندهوایی زمین‌پایه رشد و توسعه خود را از عملیات ثامن‌الائمه آغاز کرد. یعنی از همانجایی که تحرک و تحول را برگزید. وجود عوارض طبیعی همان قدر که برای نیروهای سطحی می‌تواند یک فرصت باشد، برای پدافندهوایی می‌تواند یک تهدید محسوب شود. مملکتی پهناور با عارضه‌های طبیعی فراوان داریم. دفاع از آن کار آسانی نیست. این دفاع بر عهده دفاع هوایی بود و مهم‌تر از همه درگیری‌های سطحی به‌حدی رسیده بوده که دیگر نمی‌توانستند نیروهای سطحی مستقلاً و بدون حمایت پدافندهوایی پیش بروند و کار کنند. پدافندهوایی را موظف کردند که درگیرهای سطحی ما را هم پشتیبانی کند. ما تمام عملیات‌های بزرگ و موفق مثل فتح‌المبین، والفجر 8 و عملیات‌های دیگر که حضور ذهن ندارم، تقریباً در تمام این عملیات‌ها پدافندهوایی به‌صورت تک به‌تک و مجزا پشتیانی و از آن عملیات حمایت می‌کرد. هر کجایی هم که پدافندهوایی حضور موفق نداشت و یا نبود، به‌دلیلی مثلاً درون طرح عملیاتی پیش‌بینی حضور پدافندهوایی در عملیات زمینی نشده بود و یا پدافندهوایی بود و موفق  نبوده، آن عملیات شکست خورد. مثل بدر و خیبر، که دیگران حرف‌هایی دیگر می‌زنند ولی واقعیت اینست که پدافندهوایی نتوانست به‌خوبی عمل کند به‌دلایلی را که داریم موفق نبود و در عملیات بدر و خیبر تعدادی شهید دادیم. تجهیزات‌مان از بین رفت و نتوانستیم کاری خاص انجام بدهیم و دشمن چیره شد. در عملیات زمینی هم خسارت سنگینی دادیم و موفقیتی هم از نظر من نتوانسیم به‌دست بیاوریم.
 

سئوال: چه خاطراتی از تشکیل پدافندهوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی دارید؟

پاسخ: اولین واحد خدمتی من گروه پدافندهوایی بندرعباس بود. بعد از اینکه از دانشکده بیرون آمدیم. آن جا فرمانده آتشبار 23 میلی‌متری بودم. آن جا همکاران درجه‌دار خاصی پیش من بودند. خاص از این نظر که حرف کسی را گوش نمی‌کردند. بچه‌های مسلمان و معتقدی بودند. من سه نفر معروف از آنجا دارم. یکیش همین سردار احمدی فرمانده و مؤسس پدافندهوایی سپاه بود. یکی‌شان سردار صالحی بود. شاید شما بشناسید. مدتی از جمله فرماندهان نیروی انتظامی در بخشی از تهران شد. ایشان آن موقع توپ‌چی بودند. یکی دیگرشان هم طباطبایی بود که مدتی رئیس اطلاعات استان خراسان بود. این‌ها پدافندی بودند

.

سئوال: چه سالی شما در گروه پدافندهوایی بندر عباس بودید؟

 سال 51 یا 52 بود. چون 51 فارغ‌التحصیل شدم. این‌ها نفرات درجه‌دار همکار من بودند. تشکیل پدافندهوایی سپاه در عملیات بدر و خیبر صورت گرفت. اولین نفراتشان را به‌عنوان توپچی در عملیات بدر و خیبر آموزش دادند. من شخصاً با آقای احمدی احساس خودی بودن می‌کردم. هیچ‌وقت رابطه‌اش با من قطع نشد. آقای احمدی تشکیل دهنده پدافندهوایی سپاه بود.

سئوال: آقای احمدی چه سالی از پدافندهوایی ارتش خارج شدند؟

پاسخ: ببینید من از بندرعباس برای دوره هاوک به‌آمریکا رفتم و در بازگشت هاوک بندرعباس را راه‌اندازی کردم. دیگر از آقای احمدی خبری به‌آن صورت نداشتم. ولی این جایی‌که ایشان به‌صورت منسجم به‌عنوان پدافند سپاه عمل کرد والفجر8 بود. در عملیات بدر و خیبر آقای قشقایی اطلاعات بیشتری دارند. آن‌جا آقای احمدی بوده ولی در والفجر 8 آمد و به‌عنوان یک واحد مستقل خودش را معرفی کرد.

همزمان با عملیات‌های بدر و خیبر پدافندهوایی سپاه در جزیره خارک فعال بود. وقتی من به‌خارک رفتم، آقای احمدی تماس گرفت و گفت که به‌ما ابلاغ کردند بیاییم کمک شما. گفتم تشریف بیاورید. ایشان و تعدادی از همکارانش آمدند جزیره خارک. به‌ویژه در چند جای دورافتاده و بد آب و هوا حضور داشتند. جزیره خارکو نزدیک جزیره خارک که ایشان تجهیزاتشان را به‌آنجا بردند. زمانی که ایشان در خارک بودند، آموزش کارکنانشان با پدافندهوایی ارتش بود. جزیره خارک اعتباری است برای پدافندهوایی. شما باید خیلی رویش بحث کنید. شما باید در مورد خارک کتاب بنویسید که ما چطور دفاع کردیم. گسترش‌های تجهیزات پدافندهوایی در آنجا معرکه بود

.

سئوال: از  خارک و مسئولیت‌تان به‌عنوان رییس عملیات گروه پدافندهوایی خارک چه خاطراتی دارید؟

پاسخ: من زمانی رفتم خارک که صدور نفت ایران برای مدت 10 روز قطع شده بود، زمانی رفتم خارک که مسئول جنگ وزارت نفت از عملکرد پدافندهوایی ناراضی بود. اسمش دکتر شهاب بود. من در چنین موقعیتی با فشار و زور شهید بابایی به‌خارک رفتم. قبل از آن، من را به‌صورت دستوری که از سوی شهید خضرایی صادر شده بود، به‌تبریز بردند. فرمانده غیر بومی گروه تبریز شده بودم. در آن مقطع غائله آیت‌الله شریعتمداری و خلق مسلمان مطرح شده بود. جلوگیری از انجام یک حرکت غیرمعقول توسط خلق مسلمان مطرح بود. آن زمان بود که شهید بابایی با پرخاش به‌من گفت که تو بدترین موقعیتی که مملکت داره سقوط می‌کند، تو آمدی و تو تبریز قایم شدی؟ من که خودم تبریز نرفته بودم، من را به‌زور برده بودند. من سوار یک هواپیمای آلفا جت شدم با شهید خضرایی، ایشان من را به‌خارک برد و به‌عنوان رییس عملیات گروه پدافندهوایی خارک و نماینده تام‌الاختیار نیروی هوایی معرفی کرد و خودش برگشت.

در این یکسالی که من خارک بودم یک دژ محکم در خارک درست کردیم. خدا مرحوم سینکی را رحمت کند. ایشان مسئول 8 رسد اسکایگارد بود. ایستگاه‌های هاوک را 2 تا کردیم. من یکسال در خارک بودم و آن زمان اقلاً روزی 5 تا 6 بار جزیره خارک بمباران می‌شد. به‌دلیل حضور قدرتمندانه پدافندهوایی و ممانعت از موفقیت نیروی هوایی عراق، صدور نفت ما مجدداً راه افتاد.

در خارک با کارکنانی از پدافندهوایی در برابر دشمن ایستادیم که همان کارکنان ادامه دهنده قرارگاه رعد بودند. مثل آقای سینکی، صادق نژاد و... ببینید من فرمانده گروه نبودم. شهید بابایی گفته بود که تو در خارک به‌اندازه معاون عملیاتی نیروی هوایی اختیار داری. هر کاری تشخیص می‌دهی درست است انجام بده. من رئیس عملیات جزیره خارک شدم. من از فرماندهی گروه‌های پدافندی امیدیه و اهواز و تبریز رفتم خارک. خودتان می‌دانید یعنی چه. یعنی نه شغل برایم مهم بود و نه چیز دیگری.. شهید بابایی تقریباً هر 10 روز یکبار  به‌خارک می‌آمد و به‌من سر می‌زد.

سئوال: ماجرای راه‌ندازی ایستگاه هاوک تبوک چی‌بود؟

پاسخ: در مورد ایستگاه تبوک از تهران به‌من که فرمانده گروه امیدیه بودم، ابلاغ شد که: «شما بروید پیش فرماندار آبادان. ایشان درخواست کرده که پدافند برود و از آنها دفاع کند. دیگر از بمباران‌های سنگین عاجز شدند.» گفتم باشد. رفتیم پیش فرماندار آبادان که در زیرزمین یک خانه بودند که دور خانه را هم از این کیسه گونی‌ها چیده بودند. یک کسی به‌نام «سید» بود. فکر کنم فاملیش «جعفری» بود. مرد خوبی بود. کسی که در آن زمان فرماندار یک شهر جنگ‌زده بشود واقعاً از خود گذشته است. مانده بود که این شهر را حفظ کند. رفتیم و سراغ فرماندار را گرفتیم. آقای فرماندار با دیدن ما، شروع کرد به‌گریه کردن، گفت:« ما این‌جا خیلی سختی می‌کشیم. هر هواپیمایی که وارد ایران می‌شود توپش را روی ما خالی می‌کند. متوسل شدم به‌فاطمه زهرا(س) که ما را از این وضعیت نجات دهد. دیشب در خواب دیدم که فاطمه زهرا (س) گفت فردا می‌آیم کمکتان».  شنیدن این خواب وضعیت عجیبی در ما ایجاد کرده بود.

آمدیم بیرون شهر و به‌طرف ماهشهرحرکت کردیم. تمام منطقه را آب گرفته بود. فقط یک تکه خشکی بود. رفتیم داخلش و اندازه‌گیری کردیم و دیدیم که می‌شود ایستگاه هاوک را برقرار کرد. ایستگاه را تحویل شهید اخوان3 دادیم و ایشان شروع کرد به‌ساختن ایستگاه و ما رفتیم که وسایل را آماده بکنیم. البته این ایستگاه زیر برد توپخانه بود ولی چاره‌ای نداشتیم. عقب‌تر همه‌جا آب بود. به‌هر حال ساختیم و مستقر کردیم. همین ایستگاه هاوک، عملیات فتح‌المبین را هم پشتیبانی کرد. همین ایستگاه، ایستگاه اصلی هاوک در عملیات بیت‌المقدس بود. البته در ابتدا یک تعداد پرسنل ایستگاه تبوک را گروه دزفول کمک کرده بود چون خودمان به‌اندازه کافی در گروه پدافندهوایی امیدیه پرسنل نداشتیم. برای انجام این کار از گروه پدافندهوایی بوشهر هم کمک گرفتیم. برای اینکه گروه‌هایی جا افتاده ما در هاوک، دزفول و بوشهر بودند. دو تا گروه خوب. البته گروه پدافندهوایی تهران هم بود.

خاطره دیگری هم از ایستگاه تبوک دارم. موقعیت ایستگاه تبوک درجاده ماهشهر به‌سمت آبادان، در حدود 7 الی8 کیلومتری آبادان بود. من شبی در امیدیه در حال استراحت بودم. تماس گرفتند که ایستگاه را دارند با توپخانه می‌زنند. من تا صبح با فرمانده ایستگاه صحبت می‌کردم و ایشان گزارش می‌داد. فرمانده ایستگاه  فکر می‌کرد همه را زدند و من هم خیلی ناراحت بودم. مرتب از آدم‌ها می‌پرسیدم که ایشان می‌گفتند نمی‌دانم، ارتباطی ندارم. صبح رسیدم ایستگاه تبوک، نگاهی به‌دستگاه‌ها کردم. دیدم دستگاه‌ها همه سالم هستند. رفتم داخل مرکز کنترل آتش(BCC) دیدم همان افسر داخل BCC است. بهش گفتم دستگاه‌ها که همه سالمند. گفت به‌دلیل تاریکی ندیدم. گفتم بیا برویم. دستگاه‌ها را یکی یکی روشن کردیم. خوشبختانه هیچ‌کدام آسیبی ندیده بود. حداقل 100 گلوله توپخانه عراقی به‌داخل ایستگاه خورده بود. اما هیچ‌کدام از وسایل ما آسیب ندیده بود. تا اولین هدف واگذار شد و از سوی ایستگاه هاوک تبوک شلیک کردند روی شهر آبادان و هواپیما را به‌چشم دیدم که موشک به‌آن خورد و آتش گرفت و افتاد. در آن تاریکی شب خود نفرات ایستگاه تصور می‌کردند که تجهیزات و نفرات آسیب فراوان دیدند. این خواست و معجزه خدا بود که علی‌رغم گلوله باران سنگین داخل ایستگاه، هیچ اتفاقی برای ایستگاه تبوک نیفتاد و این ایستگاه توانست از آبادان و مناطق اطراف دفاع کند. بعدها در والفجر 8  همین ایستگاه بمباران شد و از بین رفت. 

سوال: امیر به‌نقش پدافندهوایی در عملیات بیت‌المقدس بپرداید.

پاسخ: ببینید در عملیات بدر و خیبر پدافند ناموفق بود اما در والفجر 8 پدافندهوایی موفق بود و یکی از شاهکارهای پدافندهوایی بود. بعد از بیت‌المقدس عملیات رمضان شروع شد و بدون هماهنگی پدافندهوایی جلوتر رفتند. عملیات کاملاً ناموفق بود. برای اینکه اصلاً پوشش هوایی نداشتیم. شما این‌ها را به‌عنوان سند باید در بررسی‌هایتان بیاورید و ببینید هرکجا که پدافندهوایی موفق بوده عملیات هم موفق بوده است. عملیات‌های فتح‌المبین و بیت‌المقدس عملیات‌هایی بود که پدافندهوایی در پشتیبانی نیروهای سطحی سنگ تمام گذاشت.

در آن زمان (سال‌های اول جنگ) دفاع از نیروهای سطحی و پوشش سطحی در برابر هواگردهای عراقی را به‌گروه‌های پدافندهوایی واگذار می‌کردند مثل اواخر جنگ نبود. در اواخر جنگ برای دفاع هوایی قرارگاه تعیین می‌شد مسئولی تعیین می‌شد و می‌رفت از آن عملیات پشتیبانی می‌کرد. 

برای تأمین پوشش پدافندهوایی نیروهای سطحی چند گروه پدافندهوایی در عملیات فتح‌المبین و بیت‌المقدس نقش اصلی داشتند. گروه پدافندهوایی امیدیه، دزفول و بوشهر. آن موقع گروه پدافندهوایی امیدیه گروهی سنگین و متشکل از امیدیه، بهبهان، ماهشهر و اهواز بود که بعدها هرکدام از این‌ها به‌یک گروه پدافندی مستقل تبدیل شدند.

در آغاز عملیات بیت‌المقدس 4 ایستگاه هاوک تبوک، خیبر، سربندر و رامشیر حضور داشتند. در اواسط عملیات بیت‌المقدس به‌دلیل پیشروی نیروهای ایرانی و عقب‌نشینی عراقی‌ها و نیاز به‌وجود ایستگاه هاوک جدید ایستگاه هاوک رامشیر به‌محلی در جاده اهواز – خرمشهر منتقل شد و با نام ایستگاه هاوک بدر شروع به‌کار کرد. 

از گروه بوشهر تجهیزات سامانه هاوک با استعداد 75 نیرو از ایستگاه دو بوشهر، توپ‌های 35 میلیمتری به‌استعداد 50 نفر با 4 عراده توپ ضدهوایی 35 میلی‌متری از گردان مختلط (گردان35) بوشهر و 60 نفر به‌همراه هشت قبضه توپ ضدهوایی 23 میلی‌متری از گروه پدافندهوایی بوشهر حضور داشتند. محل استقرار ایستگاهشان را در جلسه به‌جناب زیانی که از بوشهر آمده بود اطلاع دادم.

این گروه‌ها پشتیبانی پدافندهوایی از عملیات سطحی را به‌عهده داشتند. گروه دزفول تقریباً سمت شمال و غرب جبهه نبرد را به‌عهده داشت و گروه امیدیه قسمت جنوب و نیمه شمال غربی منطقه را بر عهده داشت. ایستگاه هاوک بالای عین خوش در اختیار گروه دزفول بود و فرماندهی گروه دزفول بر عهده جناب سرهنگ خورند4 بود. ایشان از آن ایستگاه پشتیبانی می‌کرد و مسئولیت ایستگاه‌های دیگر هم به‌عهده گروه پدافندهوایی امیدیه بود.

در زمان برپایی عملیات بیت‌المقدس عهده‌دار فرماندهی گروه پدافندهوایی امیدیه بودم. من با درجه ستوان‌یکمی فرمانده گروه امیدیه شدم. بعد سروان شدم و در تمام مدت فرماندهی سروان بودم. از تهران سرهنگ افشار5 به‌من ابلاغ کردند که برو قرارگاه کربلا و ببین با پدافندهوایی چکار دارند؟

قرارگاه کربلا آن زمان در نزدیکی خرمشهر بود. بین جاده خرمشهر  و رودکارون بود. آن زمان هم تازه جاده خرمشهر باز شده بود. به‌آنجا رفتم. نمی‌دانستم که الان مسئولیت فرماندهی برای عملیات جدید بر عهده کیست. از تهران هم به‌من نگفته بودند. به‌من گفته بودند فقط برو قرارگاه کربلا. رفتم سوال کردم. شهید صیاد شیرازی را معرفی کردند که ایشان مسئول عملیات هستند. رفتیم خدمت دوست عزیزمان شهید صیاد شیرازی. من  شهید صیاد شیرازی را از اصفهان می‌شناختم که در مرکز توپخانه اصفهان بودند. یک مرکز اسلامی تشکیل داده بودند. چون در آن زمان نه عقیدتی سیاسی بود نه حفاظت اطلاعات. ایشان و یک عده دیگر پادگان‌ها را در اختیار خودشان گرفته بودند. نفراتی از پادگان‌های هاشم آباد، پایگاه هشتم و...

 این‌ها کسانی بودند که به‌جلسات صیاد شیرازی می‌آمدند و آنجا به‌آن‌ها خط‌مشی داده می‌شد که به‌چه روشی در پایگاه رفتار کنید که یک وقت در پایگاه مشکلی پیش نیاید. در اصفهان من مسوول انجمن اسلامی پایگاه هاشم آباد بودم و ایشان هم مسئول انجمن اسلامی مرکز توپخانه اصفهان بود و جلساتی که می‌گذاشتند با هم مراوده داشتیم و من را خوب می‌شناخت. ایشان افسر قاطع، توانا و واقعاً شایسته بود. رفتم خدمت ایشان و ایشان گفتند که یک ایستگاه هاوک برای ما کم است و یک ایستگاه دیگر هاوک می‌خواهیم... می‌دانستیم که الان ایستگاه هاوک تبوک از ما دفاع می‌کند. قبلاً گفتم که ایستگاه تبوک جزو ایستگاه‌هایی است که من مستقر کرده بودم. آن را بعد از عملیات ثامن‌الائمه به‌درخواست مردم آبادان مستقر کردیم. شهید صیاد اصرار داشتند که یک ایستگاه هاوک دیگر به‌اضافه چهار رسد سامانه اورلیکن می‌خواهم. اصرارشان بر استقرار چهار رسد سامانه اورلیکن بیشتر از هاوک بود. موضوع را با سرهنگ افشار تلفنی در میان گذاشتم. پس از آن تماس موافقتم را به‌صیاد اعلام کردم و گفتم ما آماده‌ایم. نقشه را آورد و گفت می‌خواهم ایستگاه هاوک اینجا باشد. محلی را به‌من نشان داد. پایین قرارگاه کربلا در حدود 7 کیلومتری خرمشهر. در پاسخ به‌وی گفتم که اینجا نمی‌توانم ایستگاه را مستقر کنم. در برابر اصرار او مقاومت کردم. صیاد عصبانی شد. با ناراحتی گفت که نه باید همین جا ایستگاه هاوک را مستقر کنی. گفتم اینجا زیر برد خمپاره و توپخانه دشمن است. چون زیر برد توپخانه و اصابت خمپاره است در روند عملیاتی کردن سامانه هاوک اختلال ایجاد می‌کند. لذا ایستگاه هاوک کارایی لازم را ندارد. با توجه به‌برد هاوک، نیازی به‌استقرار در نزدیکی مرز و زیر توپخانه دشمن نیست. کارآیی هاوک از بین می‌رود. بعد از چند لحظه گفت کجا می‌خواهی بگذاری؟ گفتم بررسی می‌کنم و به‌شما می‌گویم. ما از قرارگاه بیرون آمدیم. تقریباً حدود ظهر بود. با چند نفر از افسران گروه پدافندهوایی امیدیه رفتیم و بررسی کردیم. رفتیم داخل شهر خرمشهر . از آنجا آمدیم بالا و روی نقشه نقاطی را مشخص کردیم و به‌یک نتیجه رسیدیم. در آن زمان ما هنوز با روش‌های آمریکایی ایستگاه هاوک را مستقر می‌کردیم. یعنی نقشه‌ای که داخل کتاب‌های آمریکایی بود بر اساس آن ایستگاه را پیاده می‌کردیم و برابر همین اصول، محلی را پیدا کردیم و به‌قرارگاه برگشتیم. بگذریم که ایشان محل ما را قبول نمی‌کرد. فاصله‌ی ما تا شهر آبادان حدود 17 کیلومتر بود. آنجا را انتخاب کردیم و برگشتیم و آمدیم و نشتستیم با ایشان صحبت کردیم. ایشان هم مرتب عصبانی می‌شد و می‌گفت برای خودتان بروید و بگذارید. من ایستگاه نمی‌خواهم. خلاصه نشستیم و بحث‌های مفصلی را با ایشان کردیم و با دلایل علمی که نمی‌شود این سیستم زیر برد توپ‌خانه باشد. تا بالاخره بعد از یکی دو ساعت خواهش و تمنا و دلیل آوردن پذیرفت . در آن زمان تعدادی از نیروها و تجهیزات اداره مهندسی نیروی هوایی در پایگاه امیدیه مستقر بودند. بلافاصله در آن زمان با آقای مهندس اخوان که افسر مهندسی نیروی هوایی بود و وسایلی که از فرمانداری گرفته بودیم شروع کردیم به‌احداث ایستگاه خیبر. شهید صیاد پس از قانع شدن گفته بود که تا این ایستگاه ساخته نشود ما دست به‌عملیات نمی‌زنیم. خلاصه مهندس اخوان شروع به‌ساختن ایستگاه کرد و همان روز دوم که داشت ایستگاه را می‌ساخت در اثر برخورد یک گلوله توپخانه به‌شهادت رسید. شهید اخوان اولین شهید ایستگاه هاوک خیبر در آن عملیات بود. شهادت مهندس اخوان بر روند ساخت ایستگاه تأثیرگذار بود صیاد تماس گرفت و با ناراحتی گفت که نمی‌توانیم صبر کنیم چرا معطل می‌کنید. ما هم از تکمیل ساخت ایستگاه منصرف شدیم و به‌همان حالت نیمه ساخته وسایلمان را مستقر کردیم. به‌محض این که رسیدیم عملیات را شروع کردند. بلافاصله ایستگاه هاوک را عملیاتی کردیم. اگر یک روز بیشتر به‌ما فرصت می‌دادند نتیجه بهتر از این هم می‌گرفتیم. در همان روز اول عملیات 5 شلیک موفق داشتیم. استقرار ایستگاه در کنار تانک‌های به‌جا مانده عراقی بود. هنوز جنازه سربازان عراقی جمع‌آوری نشده بود. همزمان با عملیات، ایستگاه به‌صورت عملیاتی فعالیت را شروع کرد. شهید صیاد اصرار داشت که چهار رسد اورلیکن می‌خواهم. به‌هر حال 4 رسد اورلیکن در اختیار قرارگاه کربلا قرار داده شد. 2 تا را در اطراف قرارگاه کربلا گذاشتیم و 2 تا را هم در حدود 5 کیلومتری قرارگاه مستقر کردیم. آن‌جا محلی بود که به‌نظر من زیاد مهم نبود. ولی برای آن‌ها خیلی مهم بود. در حقیقت نقش یک نقطه ارتباطی را بازی می‌کرد. در عملیات بیت‌المقدس ایستگاه هاوک تبوک اطلاعاتش را از رادار مشرعات اهواز می‌گرفت. آن طرف هم 2 تا ایستگاه دیگر بود که مربوط به‌گروه دزفول می‌شد. علاوه بر تجهیزات دو گروه امیدیه و دزفول تجهیزات دیگری نیز از پدافندهوایی بوشهر نیز حضور داشتند. در مجموع در آن عملیات از پدافندهوایی ایستگاه هاوک تبوک 1، ایستگاه هاوک سربندر، ایستگاه هاوک خیبر1 و ایستگاه‌ هاوک بدر، جنگ‌افزارهای 23 میلی‌متری و 35 میلی‌متری، ایستگاه‌های رادار سد دز و بندر امام، اهواز، بهبهان و بوشهر و... حضور داشتند. به‌نظر من در عملیات بیت‌المقدس از عملیات فتح‌المبین منسجم‌تر عمل کردیم.

عملیات، عملیات فوق‌العاده موفقی بود. تعداد 53 فروند هواپیما و 3 فروند بالگرد توسط اجزای مختلف دفاع هوایی( دفاع هوایی هواپایه، دفاع هوایی زمین پایه و حتی دفاع هوایی دریا پایه) ساقط شد.

عملیات با روش کلاسیک اداره می‌شد. با همان روشی که آمریکایی‌ها آموزش داده بودند. در آن عملیات واقعه خیلی تلخی در ایستگاه هاوک بدر داشتیم. در اواسط عملیات ایستگاه هاوک رامشیر به‌شمال خرمشهر و در محل گرمدشت استقرار یافته و با نام بدر شناخته می‌شود. با همراهی نفراتی که داشتم توانستیم ایستگاه را عملیاتی نگه داریم. همه دلهره داشتیم. تبادل آتش خیلی زیاد بود. وضع مناسبی نبود. (HIPOWER)6 ایستگاه بدر غیر عملیاتی شد و هر کاری که کردیم نتوانتستیم آن را مجدداً عملیاتی کنیم. بعد از آن (PAR)7 هم غیرعملیاتی شد. مشکل را با (HOTLINE)8 به تهران منعکس کردیم و درخواست تیم تعمیر و نگهداری جهت تعمیر سامانه دادیم. از من سوال کردند که کدام یک از نفرات تعمیر و نگهداری را بفرستیم؟ گفتم همافر خسروان را از گروه پدافندهوایی دزفول و هادی پور را هم از تهران برای ما بفرستند. دیگر کاری از دست من بر نمی‌آمد. به‌سمت گروه امیدیه حرکت کردم. من اگر هادی‌پور را نگویم که چگونه رفت و شهید شد اصلاً مدیون خون او هستم. آقای هادی پور آمد. به‌هادی‌پور علاقه زیادی داشتم. یکی از بهترین متخصصان رادار جستجو بود. خسروان هم در رادار تعقیب مهارت بالایی داشت. 

 خسروان مستقیم از دزفول رفته بود به‌ایستگاه بدر. ولی هادی پور آمد دفتر من و گفت: «می‌خواهم بروم ایستگاه. می‌خواهم بروم خرمشهر». بهش گفتم:« الان دیر است. نمی‌توانی بروی، برو استراحت کن. من ساعت 4 صبح راه می‌افتم، با هم می‌رویم». گفت: «خودم با ماشین‌های عبوری می‌روم.» گفتم:« آقای هادی‌پور نمی‌گذارند بروی. برای شما امکان پذیر نیست که خودت را به‌ایستگاه بدر برسانی. صبر کن صبح باهم برویم.» گفت: «نه من می‌خواهم الان بروم.» ما هم گفتیم یک پیکان در اختیارش گذاشتند و رفت به‌سمت ایستگاه. من هم طبق معمول ساعت 4 صبح بلند شدم و راه افتادم که بروم خرمشهر. ناراحت وضعیت ایستگاه بودم. هنوز جاده اهواز به‌خرمشهر پاکسازی نشده بود. به‌همین دلیل جاده اهواز به‌خرمشهر را شب‌ها می‌بستند. صبح که راه افتادم، رسیدیم جلوی راهبندی که از بعد از اهواز به‌طرف خرمشهر بود و دیدم که ماشین آقای هادی‌پور آنجاست. رفتم جلو و دیدم هادی‌پور داخل ماشین خواب است. بیدارش کردم گفتم: «بلند شو برویم. من که به‌شما گفتم که نمی‌گذارند بروی.» ایشان گفتند: «من در امیدیه خوابم نمی‌برد. وجدانم راحت نبود. ولی خوب اینجا مسئله‌ای نداشتم. چون تلاش خودم را انجام داده بودم. مگه می‌شد این همه آدم زیر بمباران دشمن باشند و من بخوابم. چنین خوابی برای من امکان‌پذیر نبود». شما ببینید ایمان و علاقه چی بود و پرسنل پدافندهوایی با چه عقیده‌ای می‌جنگیدند.

من ایشان را سوار کردم و بردم داخل ایستگاه هاوک. همانطور که با همکاران مشغول صحبت بودیم PAR به‌کار افتاد. گفتم: «هادی‌پور آن را درست کرد.» مجدداً مشغول صحبت شدیم. در مورد تجهیزات و نحوه چینش آنها صحبت می‌کردیم.

من یک پیکان داشتم. درب پیکان را باز کردم و یک دستم روی درب بود و یک دستم روی سقف ماشین بود، بین درب و ماشین ایستاده بودم و داشتم با پرسنل صحبت می‌کردم. یک دفعه این درب من را با ماشین پرس کرد. از زمین هم خاک بلند شد و آمد بالا. تا آن روز موشک ضد رادار ندیده بودیم و اولین موشک ضد راداری بود که دشمن به‌ما زد موشک خ-57 روسی بود و این اولین موشک ضدراداری بود که ما خوردیم، خوب نمی‌دونستم چی شده، هیچ کس نمی‌دونست چه اتفاقی افتاده همه جا هم تاریک شده بود.

من رفتم یک مقدار جلو که دیدیم از سر دستگاه (های‌پاور) ما دود داره میره بالا. خوب نگاه کردم دیدم رادارمان آنتن ندارد. دویدم به‌سمت پاور دیدم. دود تمام شد. اولین نفری که داشتیم یک همافری بود به‌نام امیر سامانی. این فرد از زیر دستگاه آمد بیرون. پیراهنش آستین نداشت و شلوارش هم پاچه نداشت. موج انفجار لباسش را پاره‌پاره کرده بود. صورتش بر اثر انفجار سیاه شده بود و ردی از خون روی صورتش باقی مانده بود. جلوتر رفتم. همافر دیگری داشتیم به‌نام یزدی. این همافر، خرخره‌اش کنده شده بود. زمانی که نفس می‌کشید، خون داخل ریه می‌رفت و به‌بیرون فوران می‌کرد. اورا گرفتیم و به‌داخل آمبولانس بردیم ولی  بر  اثر موج گرفتگی  از خود بی‌خود شده بود و از دست ما فرار می‌کرد. اون زمان بچه‌های ما از همین لباس سبزهای آمریکایی می‌پوشیدند. خسروان از همین لباس‌ها داشت. ما یک نفر دیدیم که شهید شده بود. صورتش تغییر حالت داده بود و قابل شناسایی نبود ما تصور کردیم خسروان است. از لباسهاش حدس زدیم که حتماً خسروان است. زمانی هم که پیکر را به‌معراج شهدا تحویل دادیم به‌نام خسروان تحویل دادیم. وقتی رفتیم اهواز دیدیم خسروان در بیمارستان اهواز است. پای خسروان در معرض قطع شدن بود. با توجه به‌نبود امکانات پزشکان اقدامات کافی را نتوانستند بر روی پای خسروان انجام دهند. سال‌ها بعد که فرمانده لجستیک نیروی هوایی شدم او را به‌عنوان مسئول خرید به‌لندن فرستادم تا در همانجا ادامه درمان بر روی پایش را انجام دهد.

بعد فهمیدیم که آن شهید، خسروان نبود. آن‌جا فهمیدیم هادی‌پور شهید شده است. ایشان دستگاه خودش را تعمیر کرده و آمده بود روی دستگاه (های‌پاور) که نباید می‌آمد. امّا از غیرتی که داشت آمد. کاملاً مشخص بود که می‌خواهد شهید بشود. آنجا برای بار اولی بود که موشک ضد رادار روسی، رادار ما را مورد اصابت  قرار داد. این واقعه آن ایستگاه بود. البته برای اینکه در روند عملیاتی بودن ایستگاه خللی حاصل نشود، (های‌پاور) دیگری را به‌ایستگاه بدر بردیم و جایگزین (های‌پاور) آسیب دیده کردیم.

عملیات بیت‌المقدّس به‌این ترتیب پایان یافت. 53 فروند هواپیما و 3 فروند بالگرد حاصل کار دفاع هوایی از منطقه بود. اگر از من پدافندی علت کسب موفقیت در بیت‌المقدس را بپرسید، من می‌توانم بگویم که علتش پدافندهوایی خوبی بود که فضای منطقه را در مشتش گرفته بود.

البته آن زمان عراق هنوز عراقی که پایان جنگ بود نبود، از لحاظ هوایی ضعیف‌تر بود و ما همین شکلی که آیین نامه‌ها می‌گفت، رفتیم توی منطقه مستقر شدیم به‌همان شکل ایستگاه‌سازی کردیم.

خیلی بی‌مهابا و خیلی با غرور و آن حالت خاص خودمان رفتیم ایستگاه مان را مستقر کردیم. روزهای خوبی را داشتیم واقعاً روزهای شیرینی بود اون روزها هر وقت که آسمان را نگاه می‌کردیم شما یک هواپیمای عراقی در حال سوختن می‌دیدید داره سرنگون می‌شه. واقعاً میدان آتش خوبی پدافندهوایی در آن عملیات ایجاد کرد و خوب الان باز هم بروید بپرسید از مسئولین زمینی ، مسوولین قرارگاه آنهایی که زنده هستند، می‌توانید صحبت کنید، که کوچکترین هواپیمایی نتوانست نیروهای ما را بمب‌باران کند، حتی یک هواپیما هم نتوانست بیاد و نیروهای ما را که در حال جنگ با نیروهای عراقی بودند بمب‌باران کند. ما اجازه ندادیم حتی یک هواپیما به‌جبهه مان نزدیک شود و چنین پدافندی، پدافندهوایی مستحکم، قوی و منظمی را بر منطقه اعمال کردیم. در این عملیات پدافندهوایی تعداد 31 نفر شهید و 28 نفر مجروح داشت.

سوال: پدافندهوایی در عملیات مرصاد چه عملکردی داشت؟

پاسخ: پدافندهوایی در عملیات مرصاد مو به‌مو به‌وظایفش عمل کرد. آن هم به‌درایت شهید ستاری. خدا رحمتش کند واقعاً عملیات مرصاد را باید باز کنیم. وقتی مرصاد شروع شد زیانی9 در ایستگاه چهارملّه بود. مرآتی10 در اسلام‌آباد بود، در همدان دستنبو11 بود. یک شب قبل از عملیات مرصاد ایستگاه ما در منطقه جابجا شده بود. شما بروید بررسی کنید  و ببینید چرا جابجا شده؟ شهید ستاری مرتب می‌گفت این‌جا دارد حمله می‌شود. هر روز می‌گفت آدم بیار، موشک ذخیره کن و ما روز عملیات مرصاد 14 فروند هواپیمای دشمن را زدیم و آن پوشش سنگین نیروی هوایی عراق را شکستیم. در ابتدای عملیات طوری بود که یک فروند اف-4 ما نمی‌توانست به‌آن‌جا نزدیک شود و اگر منافقین می‌آمدند و کرمانشاه را می‌گرفتند و با مردم قاطی می‌شدند خیلی معضلات برای مردم داشتند.

منبع

=+=+=+=+=+=+=+=+=+=

صرف نظر از برخی نکات، مطلب خوبی به نظرم اومد و برای شما عزیزان تو سایت گذاشتم.